Cuộc gặp giữa Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha và người đồng cấp nước chủ nhà Asaad Hassan al-Shibani ngày 30/12/2024 là dấu hiệu thay đổi quan hệ giữa hai quốc gia.
Ukraine đã cắt quan hệ ngoại giao với Syria vào tháng 6/2022, sau khi Syria công nhận độc lập của các khu vực Donetsk và Luhansk. Nhưng kể từ khi lực lượng đối lập lật đổ chính quyền Tổng thống Bashar al-Assad, Ukraine đã hành động để xây dựng quan hệ với Syria.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã gửi 500 tấn bột mì đến Syria, trong một sáng kiến viện trợ nhân đạo với Chương trình Lương thực thế giới của Liên hợp quốc.
Bộ trưởng Nông nghiệp và Lương thực Ukraine Vitaliy Koval khẳng định sự hỗ trợ của Kiev không chỉ diễn ra một lần mà là “lâu dài và có thể dự đoán”.
Ukraine là một trong những quốc gia xuất khẩu ngũ cốc và hạt có dầu hàng đầu thế giới. Ukraine cũng xuất khẩu lúa mì và ngô sang các nước Trung Đông, nhưng trong đó không có Syria.
Cây bút Anne McElvoy tại tờ Politico (Mỹ) nhận định rằng động thái này của Ukraine nhằm thể hiện rằng họ đang trên lộ trình trở thành một quốc gia tự chủ, không phải “quốc gia vệ tinh”. Ngoài ra, mối quan hệ nồng ấm với chính quyền mới ở Damascus cũng mang lại lợi ích cho Kiev là thông tin tình báo hữu ích về các cơ sở quân sự của Nga tại Syria.
Về phần Syria, việc bắt tay với Ukraine mang lại triển vọng liên quan đến nguồn cung lương thực, thứ đang rất cần thiết ngay lúc này. Tờ Independent (Anh) đưa tin, Syria đang phải đối mặt với khủng hoảng an ninh lương thực và kinh tế, với khoảng 90% người dân sống trong cảnh nghèo đói.
Trước đó, lực lượng đối lập, do nhóm HTS dẫn đầu, đã đột ngột tấn công vào các thành phố do chính phủ Syria nắm giữ vào tuần cuối tháng 11/2024. Đến ngày 8/12/2024, lực lượng đối lập ở Syria đã kiểm soát thủ đô Damascus. Cùng ngày, Điện Kremlin cho biết, cựu Tổng thống Syria Assad và các thành viên trong gia đình đang ở Moskva và đã được Nga cấp quy chế tị nạn vì lý do nhân đạo.
HTS đã cam kết thành lập một chính phủ chuyển tiếp tôn trọng tất cả các nhóm sắc tộc và phe phái chính trị của Syria. Bên cạnh đó, lực lượng đối lập sẽ trao quyền kiểm soát cho một chế độ dân sự vào tháng 3/2025.
