Miền Bắc Việt Nam, một trong những nơi trú ẩn của loài thực vật cổ

Viện Trưởng Viện Sinh thái học miền Nam Lưu Hồng Trường cho biết: Nhiều nhóm thực vật cổ từng có phân bố rộng rãi trên Trái đất từ hàng chục đến trăm triệu năm trước đây vẫn còn tồn tại cho đến ngày nay ở khu vực Đông Á, trải dài từ Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, miền Đông nước Nga, Mông Cổ, miền Đông và Trung dãy Himalaya, bán đảo India-Sri Lanka, vùng đồng bằng châu thổ Bangladesh, miền Nam Myanmar, Thái Lan, Lào, Campuchia và Việt Nam.

Nhiều chi thực vật cổ hiện chỉ còn tồn tại ở khu vực Đông Á nhưng một số chi vẫn còn có phân bố cả ở châu Âu và Bắc Mỹ.

Nghiên cứu từ năm 2016 - 2018 của 45 nhà khoa học quốc tế đến từ 9 quốc gia, trong đó có Viện Sinh thái học miền Nam (Việt Nam) đã thu thập dữ liệu phân bố hiện tại và mẫu vật hóa thạch của 433 loài thực vật thuộc 133 chi thực vật cổ, từ đó mô hình hóa và đánh giá được biến động trong phân bố của chúng từ hàng trăm triệu năm trước cho đến nay.

Kết quả đã xác định được các trung tâm trú ẩn của chúng là các khu vực rừng núi thuộc Tây Nam Trung Quốc, miền Bắc Việt Nam và một số nơi ở Trung Quốc giáp giới với Việt Nam như Quảng Tây, Quảng Đông và Hồ Nam. Điều kiện khí hậu phù hợp do không bị phủ băng hà như châu Âu và Bắc Mỹ, cùng với sự đa dạng về địa hình ở Đông Á đã đóng vai trò quan trọng giúp các loài thực vật này vượt qua giai đoạn Cực đại băng hà cuối cùng cách đây khoảng 20 - 26,5 ngàn năm và tồn tại cho đến ngày nay.

Các nhà khoa học dự báo đến năm 2070, diện tích phân bố nói chung của các loài thực vật cổ có thể sẽ mở rộng, nhưng các diện tích rừng có sự đa dạng nhất các loài thực vật cổ sẽ bị giảm đi. Các khu vực rừng núi vùng Tây Nam Trung Quốc và miền Bắc của Việt Nam (nhất là khu vực biên giới), là các vùng trú ẩn ổn định lâu dài cho các loài thực vật cổ. Ngay cả đối với các chi thực vật cổ có vùng phân bố rộng ra ngoài khu vực Đông Á, thì các khu vực Đông Nam tỉnh Vân Nam (Trung Quốc, giáp biên giới Việt Nam) và dãy Hoàng Liên Sơn sẽ là những vùng trú ẩn lâu dài và quan trọng nhất trong tương lai.

Đáng lưu ý là có đến khoảng 73 - 80% diện tích các vùng trú ẩn của các loài thực vật cổ đang nằm ngoài hệ thống các khu bảo tồn hiện có. Do đó, để duy trì sự đa dạng di truyền bảo đảm cho chúng tồn tại lâu dài, các nhà khoa học đề xuất phải gấp rút thành lập thêm khu bảo tồn ở các khu vực miền núi trong vùng đồng bằng Tứ Xuyên, phía Bắc tỉnh Vân Nam và vùng Đông Nam Trung Quốc, cũng như vùng Hoàng Liên Sơn và các tỉnh biên giới phía Bắc của Việt Nam.

Riêng đối với Việt Nam, trong số 433 loài có 173 loài và phân loài. Các vùng trú ẩn quan trọng nhất của các loài thực vật cổ ở Việt Nam là các khu rừng vùng núi ở miền Bắc, trong đó quan trọng nhất là các dãy núi Hoàng Liên Sơn, Tây Côn Lĩnh, Con Voi và tỉnh Cao Bằng; cần bổ sung diện tích rừng vùng núi thuộc dãy Hoàng Liên Sơn và các tỉnh biên giới phía Bắc vào hệ thống các khu bảo tồn quốc gia.

Minh Nguyệt (TTXVN)

Dành cho bạn

Yêu cầu hoàn thành cơ sở dữ liệu quản lý cấp xã trước ngày 30/9

Yêu cầu hoàn thành cơ sở dữ liệu quản lý cấp xã trước ngày 30/9

Nhằm khẩn trương hoàn thành việc tạo lập cơ sở dữ liệu quản lý nhà nước cấp xã, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh Phạm Tấn Hòa yêu cầu các xã, phường tập trung tối đa lực lượng, đẩy nhanh thu thập, đối soát, cập nhật dữ liệu, hoàn thành 100% chỉ tiêu trước ngày 30/9/2026.

Microsoft công bố bộ quy tắc ứng xử về AI

Microsoft công bố bộ quy tắc ứng xử về AI

Ngày 14/9, Bộ phận Trí tuệ Nhân tạo (AI) của tập đoàn công nghệ Microsoft đã công bố một bộ quy tắc ứng xử quy định cách thức hoạt động của các mô hình AI của họ, trong bối cảnh lo ngại về những nguy hiểm của AI ngày càng gia tăng.

Chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả bảo tồn tại Vườn thực vật TP Hồ Chí Minh.

Số hóa Vườn thực vật TP Hồ Chí Minh để bảo tồn nguồn gene

Hàng nghìn cá thể thuộc hàng trăm loài thực vật được bảo tồn như một “bộ sưu tập sống” về đa dạng sinh học. Mã QR, QGIS và bản đồ số đang từng bước đổi mới công tác quản lý, theo dõi nguồn gene, phục vụ học tập và nghiên cứu tại Vườn thực vật TP Hồ Chí Minh.

Trung Quốc cảnh báo rủi ro an ninh quốc gia ngày càng tăng do AI

Trung Quốc cảnh báo rủi ro an ninh quốc gia ngày càng tăng do AI

Trong bài viết đăng trên tài khoản mạng xã hội của Tạp chí China Cyberspace ngày 13/9, Bộ trưởng An ninh quốc gia Trung Quốc Trần Nhất Tân (Chen Yixin) đã cảnh báo về những rủi ro an ninh quốc gia ngày càng tăng do trí tuệ nhân tạo (AI) gây ra, kêu gọi các khuôn khổ phòng ngừa rủi ro mạnh mẽ và quản trị toàn cầu chặt chẽ hơn đối với công nghệ mới nổi này.