Một vầng trăng đỏ mờ chiếu xuống bầu trời Iran. Sau 18 giờ liên tục trên không, hai phi công Mỹ điều khiển máy bay ném bom tàng hình B-2 đang tiến gần mục tiêu. Họ kiểm tra lại các công tắc, bản đồ và đồng hồ. Bất chợt, ánh đèn của một thành phố hiện ra bên dưới. “Trời ơi, Tehran kìa!”, một phi công thốt lên. Khi ấy, họ nhận ra chiến dịch mà mình đã luyện tập suốt nhiều năm đang thực sự diễn ra.
Những chi tiết chưa từng được công bố về chiến dịch tập kích các cơ sở hạt nhân Iran mang mật danh Midnight Hammer (Búa tạ lúc nửa đêm) của quân đội Mỹ tháng 6/2025 vừa được hé lộ trong một cuộc điều tra chuyên sâu đăng trên tạp chí quân sự Air & Space Forces Magazine. Thông qua các cuộc phỏng vấn với những phi công trực tiếp tham gia, bài viết tái hiện quá trình chuẩn bị, tổ chức nghi binh và những khoảnh khắc căng thẳng bên trong buồng lái máy bay ném bom B-2. Đáng chú ý, nhiều người tham gia chiến dịch được sử dụng tên giả nhằm bảo đảm an ninh.
15 năm chuẩn bị cho một cuộc tập kích
Theo điều tra, kế hoạch nhằm phá hủy cơ sở hạt nhân ngầm Fordow của Iran thực tế đã được Mỹ khởi động từ năm 2009, sau khi tình báo nước này phát hiện những hoạt động xây dựng đáng ngờ bên trong một khu vực núi ở phía Tây Nam thủ đô Tehran.
Trong khoảng 15 năm tiếp theo, các chuyên gia Mỹ liên tục nghiên cứu cấu trúc công trình, hệ thống thông gió, mạng lưới điện và những điểm có thể bị khai thác để tấn công cơ sở nằm sâu dưới lòng núi này.
Một trong những trọng tâm của kế hoạch là phát triển bom xuyên phá boongke GBU-57, loại vũ khí có trọng lượng rất lớn, được thiết kế để xuyên qua các lớp đất đá và bê tông kiên cố trước khi phát nổ. Máy bay ném bom tàng hình B-2 Spirit là loại máy bay duy nhất có khả năng mang theo loại bom này.
Ban đầu, phương án tác chiến của Mỹ tập trung vào các giếng thông gió tại Fordow. Các nhà hoạch định quân sự tính toán rằng việc đưa sức công phá của bom xuyên qua những khu vực này có thể gây thiệt hại lớn cho hệ thống công trình ngầm bên dưới. Thời điểm và độ sâu phát nổ của từng quả bom được tính toán cẩn thận để tạo ra hiệu ứng phá hủy theo trình tự.
Tuy nhiên, kế hoạch đã phải điều chỉnh vào những ngày cuối cùng trước cuộc tập kích. Tình báo Mỹ phát hiện phía Iran đã sử dụng bê tông để bịt các giếng thông gió, khiến phương án ban đầu không còn phù hợp.
Các nhà hoạch định quân sự buộc phải thay đổi thứ tự ném bom: trước tiên phải phá vỡ lớp bê tông, sau đó mới tập trung tấn công các công trình bên dưới. Theo tạp chí Air & Space Forces Magazine, phương án cuối cùng chỉ được phê duyệt trước thời điểm thực hiện nhiệm vụ 16 giờ, khi một số phi công đã đi ngủ để chuẩn bị cho chuyến bay dài.
Chiến dịch nghi binh quy mô lớn
Một trong những thách thức lớn nhất đối với quân đội Mỹ là giữ bí mật việc triển khai 7 máy bay ném bom B-2 từ căn cứ không quân Whiteman, bang Missouri.
Để đánh lạc hướng các hệ thống theo dõi hoạt động quân sự Mỹ, một số máy bay ném bom khác được điều động cất cánh theo hướng Tây, công khai tạo ra những dấu hiệu về một chiến dịch triển khai lực lượng quy mô lớn. Những hình ảnh và thông tin về hoạt động này khiến truyền thông và giới quan sát quân sự suy đoán rằng máy bay Mỹ có thể được điều đến Guam hoặc căn cứ Diego Garcia trên Ấn Độ Dương.
Trên thực tế, đây chỉ là hoạt động nghi binh. 7 máy bay B-2 được lựa chọn thực hiện nhiệm vụ tập kích Iran bí mật cất cánh theo hướng Đông, vượt Đại Tây Dương, sau đó bay qua Địa Trung Hải để tiến vào khu vực Trung Đông.
Mức độ bảo mật được duy trì nghiêm ngặt đến mức gia đình các phi công cũng không được thông báo về địa điểm và nhiệm vụ của họ. Một phi công sử dụng bí danh Alpha kể rằng ông không nói bất cứ điều gì với vợ, chỉ đơn giản rời nhà đi làm và không trở về.
Chuyến bay trở thành một thử thách đặc biệt về sức chịu đựng. Mỗi máy bay có hai phi công, phải hoạt động liên tục trong khoang lái chật hẹp, thực hiện tiếp nhiên liệu trên không và tranh thủ ngủ từng đợt ngắn khoảng 30-45 phút. Một số người sử dụng thuốc kích thích được kê theo chỉ định y tế, trong khi những người khác dựa vào cà phê và nước tăng lực để duy trì sự tỉnh táo.
Đội hình tham gia toàn bộ chiến dịch có khoảng 125 máy bay, bao gồm các tiêm kích F-22, F-35, máy bay tấn công và máy bay tiếp dầu. Theo các phi công, lực lượng tiếp dầu trên không đóng vai trò đặc biệt quan trọng, giúp các máy bay B-2 duy trì hành trình dài và hoàn thành nhiệm vụ.
Vai trò của Israel và những phút giây quyết định
Một yếu tố quan trọng góp phần tạo điều kiện cho chiến dịch Midnight Hammer là cuộc tấn công của Israel nhằm vào Iran, bắt đầu ngày 13/6/2025 với mật danh Rising Lion (Sư tử trỗi dậy).
Theo lời kể của các phi công Mỹ, các máy bay F-35 và F-15 của Israel đã phá hủy nhiều hệ thống phòng không mà giới hoạch định quân sự Mỹ đặc biệt lo ngại trước khi tiến hành chiến dịch. Điều này giúp giảm đáng kể nguy cơ đối với các máy bay B-2 khi tiến vào không phận Iran.
Phi công mang bí danh Alpha đánh giá hoạt động quân sự của Israel đã loại bỏ nhiều mối đe dọa và giúp nhiệm vụ của Mỹ an toàn hơn đáng kể.
Trong kế hoạch cuối cùng, 6 máy bay B-2 được giao nhiệm vụ tấn công Fordow, chiếc còn lại hướng đến cơ sở hạt nhân Natanz. Vào lúc 2h10 phút sáng theo giờ Iran, đợt tập kích nhằm vào Fordow bắt đầu.
Máy bay đầu tiên thả bom nhằm phá vỡ lớp bê tông bảo vệ. Tiếp đó, 5 máy bay còn lại lần lượt thả bom theo trình tự thời gian đã được tính toán từ trước.
Các phi công hiểu rằng chỉ một sai lệch vài giây cũng có thể ảnh hưởng đến toàn bộ phương án tác chiến. Theo lời kể, khoảng thời gian cho phép thực hiện mỗi thao tác chỉ vào khoảng 15 giây.
Sau khi thả bom, các máy bay nhanh chóng rời khỏi không phận Iran. Trong buồng lái, các phi công nghe thấy những cảnh báo về hoạt động quân sự có khả năng đe dọa đội hình. Tuy nhiên, phân tích sau chiến dịch cho thấy phía Iran đã không trực tiếp khai hỏa nhằm vào các máy bay ném bom B-2.
Khoảnh khắc căng thẳng nhất đối với hai phi công diễn ra ngay sau khi thả bom. Khi máy bay nhẹ đi đáng kể, việc điều khiển trở nên dễ dàng hơn. Một người đề nghị nhanh chóng rời khỏi khu vực, nhưng người còn lại muốn chờ thêm để quan sát kết quả.
Năm giây trôi qua, rồi 10 giây, 15 giây. Bất ngờ, một quả cầu lửa khổng lồ bùng lên, cao tương đương một tòa nhà 10 tầng, chiếu sáng những dãy núi xung quanh như giữa ban ngày.
37 giờ trên không và những đánh giá sau chiến dịch
Chỉ sau khi các máy bay rời khỏi không phận Iran an toàn, các phi công mới phát đi thông điệp thứ hai kể từ khi tiến vào khu vực tác chiến: “Chúng tôi đã hoàn thành nhiệm vụ, chúng tôi an toàn!”.
Trên đường trở về, tổ bay của một máy bay tiếp dầu phát hiện chiến dịch đã được công khai trên truyền thông. Tổng thống Mỹ Donald Trump khi đó đã thông báo về cuộc tập kích trong lúc các máy bay ném bom vẫn đang trên đường trở về căn cứ.
Sau khoảng 37 giờ liên tục trên không, các tổ bay cuối cùng hạ cánh xuống căn cứ Whiteman ở bang Missouri trong tình trạng kiệt sức, người đẫm mồ hôi và râu tóc chưa được cạo. Một số phi công chỉ biết gia đình đã nắm được thông tin về nhiệm vụ của họ qua truyền hình sau khi trở về.
Sau cuộc gặp ngắn với người thân, các phi công được đưa đi kiểm tra sức khỏe, truyền dịch và tham gia các cuộc họp rút kinh nghiệm tuyệt mật. Tại đây, họ được xem những hình ảnh vệ tinh ghi lại các mục tiêu bị tấn công. Một số người chỉ đến thời điểm này mới biết tên chính thức của chiến dịch mà mình vừa tham gia.
Tổng cộng, Mỹ đã sử dụng 14 quả bom xuyên phá boongke, với tổng trọng lượng khoảng 190 tấn. Ngoài ra, các tên lửa hành trình Tomahawk phóng từ tàu ngầm cũng được sử dụng để tấn công cơ sở hạt nhân Isfahan.
Các đánh giá thiệt hại sau chiến dịch cho thấy cuộc tập kích đã phá hủy phần lớn năng lực làm giàu vật liệu hạt nhân của Iran ở cấp độ có thể phục vụ mục đích quân sự. Tuy nhiên, mức độ thiệt hại thực tế vẫn chưa được xác định đầy đủ.
Ông David Albright, cựu thanh sát viên vũ khí của Liên hợp quốc, hiện là Chủ tịch Viện Khoa học và An ninh Quốc tế, nhận định chương trình máy ly tâm của Iran trước cuộc tập kích không còn tồn tại như trước, phần còn lại chủ yếu chỉ là những gì sót lại.
Dù vậy, đằng sau những đánh giá chiến lược và các tranh luận về mức độ thành công của chiến dịch, ký ức đọng lại đối với những phi công trực tiếp tham gia vẫn là những giờ phút căng thẳng trên bầu trời Iran, hai quả bom lao xuống màn đêm và quả cầu lửa khổng lồ bất ngờ thắp sáng những dãy núi.
Chiến dịch Midnight Hammer vì thế không chỉ cho thấy quy mô chuẩn bị và khả năng phối hợp quân sự của Mỹ, mà còn phản ánh cách thức Washington kết hợp tình báo, công nghệ tàng hình, vũ khí xuyên phá và hoạt động nghi binh để triển khai một cuộc tập kích đường không tầm xa nhằm vào những mục tiêu được bảo vệ kiên cố nhất.