Lệnh cấm mới làm dấy lên lo ngại mới về an ninh hàng hải và nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng tại khu vực Trung Đông.
Theo báo The National của Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), ngày 26/7 chỉ có 15 tàu hàng đi qua eo biển Bab el-Mandeb, giảm mạnh so với 34 tàu ghi nhận vào ngày 20/7 - thời điểm lực lượng Houthi công bố lệnh cấm. Trong số này có 9 tàu rời Biển Đỏ và 6 tàu đi vào, vận chuyển các mặt hàng như dầu mỏ, ngũ cốc và phân bón tới Trung Quốc, Ấn Độ, Pakistan và Hà Lan.
Sự sụt giảm lưu lượng vận tải diễn ra trong bối cảnh Houthi tuyên bố đã tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở của tập đoàn dầu khí Saudi Aramco tại hai thành phố cảng Jizan và Yanbu của Saudi Arabia ngày 25/7. Tuy nhiên, đến nay Riyadh và Aramco chưa xác nhận thông tin này. Nếu được xác thực, đây sẽ là cuộc tấn công trực tiếp đầu tiên nhằm vào hạ tầng dầu mỏ của Saudi Arabia kể từ năm 2022.
Trước đó, ngày 24/7, lực lượng Houthi cũng tuyên bố tấn công tàu chở dầu NCC Masa của Saudi Arabia khi tàu di chuyển trên Biển Đỏ, khiến con tàu bị hư hại nhẹ. Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Anh (UKMTO) cũng cho biết một tàu chở dầu hoạt động ở khu vực phía Nam Biển Đỏ đã báo cáo xảy ra sự cố sau khi một vật thể lạ rơi xuống vùng biển gần tàu.
Ngày 20/7, người phát ngôn lực lượng Houthi Yahya Saria tuyên bố áp đặt lệnh cấm vận hàng hải đối với các tàu đến và đi từ Saudi Arabia. Một ngày sau đó, liên minh quân sự do Saudi Arabia dẫn đầu thông báo triển khai các biện pháp nhằm tăng cường bảo vệ tàu thương mại hoạt động tại eo biển Bab el-Mandeb.
Trong khi lưu lượng tàu qua Bab el-Mandeb giảm mạnh, hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz lại có dấu hiệu phục hồi sau khi Mỹ và Iran tuyên bố ngừng các hoạt động quân sự sau hai tuần giao tranh. Theo dữ liệu được The National dẫn lại, ngày 26/7 có 11 tàu đi qua eo biển Hormuz, tăng gần gấp đôi so với 6 tàu của ngày trước đó. Tuy nhiên, nhiều tàu vẫn tắt hệ thống nhận dạng tự động (AIS) và di chuyển theo các tuyến bất thường nhằm hạn chế nguy cơ bị phát hiện.
Diễn biến mới cũng bắt đầu ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu dầu của Saudi Arabia. Theo dữ liệu theo dõi vận tải biển, kể từ khi Houthi công bố lệnh cấm, Saudi Arabia chưa bốc dỡ lô dầu thô nào từ các cảng trên bờ biển phía Tây để vận chuyển qua eo biển Bab el-Mandeb.
Giới phân tích nhận định việc chuyển hướng vận chuyển qua kênh đào Suez và vòng qua Mũi Hảo Vọng là phương án thay thế nhưng làm gia tăng đáng kể chi phí và thời gian vận chuyển. Theo hãng phân tích Kpler, một chuyến dầu từ cảng Yanbu của Saudi Arabia đến Hàn Quốc mất khoảng 24 ngày nếu đi qua Bab el-Mandeb, trong khi hành trình thay thế có thể kéo dài tới khoảng 54 ngày.
Ngoài thời gian vận chuyển tăng thêm hơn bốn tuần, các hãng vận tải còn phải đối mặt với chi phí cao hơn do hạn chế về kích cỡ tàu. Các tàu chở dầu siêu lớn (VLCC), có sức chở khoảng 2 triệu thùng dầu, không thể đi qua kênh đào Suez khi đầy tải, buộc phải sử dụng hai tàu Suezmax có sức chở nhỏ hơn để thay thế. Theo ước tính sơ bộ, phương án này làm chi phí vận chuyển tăng thêm khoảng 2 triệu USD cho mỗi chuyến hàng.
