Khi bệnh dịch hạch tràn qua châu Âu trong thế kỷ 14, thành phố Venice của Italia đã ban hành quy định mọi tàu biển phải thả neo trong 40 ngày sau đó thủy thủ và hành khách mới được phép lên bờ. Thời điểm thả neo chờ đợi này được gọi là "quarantino" bắt nguồn từ tiếng Italy dành cho số 40.
Giáo sư Mark Harrison tại Đại học Oxford (Anh) cho biết chưa rõ khái niệm 40 ngày tại Venice bắt nguồn từ đâu, nhưng một khả năng đó là trích dẫn từ kinh thánh từ câu chuyện chúa Jesus đã dành 40 ngày và 40 đêm trong thiên nhiên.
Trải qua quãng thời gian dài, quá trình cách ly kiểm dịch này được giảm ngắn lại nhưng vẫn giữ vai trò then chốt trong hạn chế bùng phát dịch trên toàn cầu.
Trong khoảng thời gian từ tháng 9-12/1665, 42 cư dân của ngôi làng Eyam ở Derbyshire đã chết vì bệnh dịch hạch thể hạch. Đến tháng 6/1666, mục sư mới được bổ nhiệm Willliam Mompesson quyết định làng Eyam nên bị cách ly phong tỏa, không cho phép ai được ra vào làng. Ông Willliam Mompesson đảm bảo người dân làng sẽ nhận được nguồn cung thực phẩm nếu đồng ý với việc bị phong tỏa.
Tháng 8 năm đó, ngôi làng Eyam trải qua đỉnh dịch với 5-6 người chết mỗi ngày. Đến tháng 11, số ca mắc giảm dần, điều này cho thấy việc phong tỏa đã phát huy tác dụng.
Ngày nay, lệnh cách ly phong tỏa thường do chính phủ hoặc các cơ quan y tế quyết định.
Tại San Francisco năm 1900, người nhập cư Trung Quốc đã bị cách ly sau khi một người đàn ông trong cộng đồng này chết tại khách sạn vì mắc dịch hạch. Cảnh sát đã chăng dây và lập rào quanh một khu vực của Chinatown. Người dân khu vực này phải theo quy tắc “nội bất xuất, ngoại bất nhập”, chỉ có cảnh sát và nhân viên y tế được pép vượt qua rào ra vào nơi này.
Đài BBC (Anh) dẫn lời ông Harrison nhận định rằng chính dịch SARS năm 2002-2003 đã khởi đầu cho thời kỳ mới trong kiểm soát dịch bệnh lây nhiễm.
Những người mắc SARS khi đó phải cách ly. Chính phủ Trung Quốc cảnh cáo bỏ tù bất cứ ai vi phạm luật cách ly và gây lây nhiễm SARS. Dịch SARS đã lan từ Trung Quốc tới thành phố Toronto (Canada) khiến 44 người thiệt mạng và vài trăm người bị nhiễm. Khi đó, Canada ra quy định cách ly với gần 100 người liên quan đến 1 trường hợp nhiễm SARS. Do vậy, Toronto có 250 ca nhiễm SARS nhưng khoảng 30.000 người đã phải đến bệnh viện hoặc không thể ra khỏi nhà.
Ông Harrison đánh giá: “Trong thời điểm dịch SARS năm 2003 lan sang nhiều quốc gia khác, các hình thức cách ly được áp dụng triệt để. Những phương thức này được coi góp phần ngăn chặn dịch bệnh thêm tồi tệ. Một trong những bài học mà chúng ta rút được đó là chiến thành dành cho biện pháp y tế công cộng theo phong cách cũ”.
