Tối 24/9, đông đảo người dân, du khách đã đến Công viên Cần Thạnh tham dự Lễ Mừng công ngư dân và khai mạc Lễ hội Nghinh Ông TP Hồ Chí Minh năm 2026. Theo đó, Lễ Mừng công ngư dân diễn ra trước phần nghệ thuật khai mạc, đặt những người làm nghề biển ở vị trí trung tâm của ngày hội. Trên sân khấu, kết quả một năm lao động được nhìn lại cùng những khó khăn mà các gia đình ngư dân đã trải qua.
Trình bày báo cáo mừng công, ông Mai Trung Hưng, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Cần Giờ (TP Hồ Chí Minh) cho biết, biển không chỉ là nơi mưu sinh mà còn góp phần tạo nên những xóm làng và nếp sống riêng của địa phương. Từ những chuyến tàu rời bến lúc sớm mai đến các vuông tôm, ao cá giữa vùng sông nước, nhiều thế hệ cư dân đã gắn cuộc sống của mình với biển, đối diện sóng gió để duy trì nghề nghiệp.
Theo ông Hưng, trong chín tháng năm 2026, tổng sản lượng thủy sản của Cần Giờ đạt 8.232 tấn, bằng 73,9% kế hoạch năm. Trong đó, sản lượng khai thác đạt 1.474 tấn, nuôi trồng đạt 6.758 tấn. Kết quả này đạt được khi người làm nghề vẫn chịu tác động của thời tiết, môi trường, sự biến động nguồn lợi và thị trường tiêu thụ.
Ông Hưng nhấn mạnh đằng sau mỗi con số là công sức của người đi biển, các hộ chăm sóc vùng nuôi và những gia đình cùng chia sẻ khó khăn để tiếp tục sản xuất. Lễ mừng công vì thế không chỉ ghi nhận sản lượng, mà còn biểu dương sự cần cù, ý chí vượt khó và tinh thần gắn bó với biển của ngư dân Cần Giờ.
Cùng với việc duy trì sinh kế, ông Hưng lưu ý yêu cầu làm nghề có trách nhiệm; ngư dân cần bảo đảm an toàn khi ra khơi, bảo vệ nguồn lợi thủy sản, chấp hành quy định chống khai thác bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU); thực hiện quản lý tàu cá, giám sát hành trình và truy xuất nguồn gốc. Theo báo cáo mừng công, các sản phẩm như khô cá dứa một nắng, tôm khô, tôm sú, tôm thẻ và cá đù cũng đang được chú trọng nâng chất lượng, chế biến, xây dựng thương hiệu để tạo thêm giá trị cho nghề biển.
Tại chương trình, địa phương biểu dương các tập thể, cá nhân có thành tích trong khai thác, nuôi trồng thủy sản và chấp hành quy định pháp luật. Những đóng góp vào việc gìn giữ, tôn tạo Lăng Ông Thủy Tướng cũng được ghi nhận, gắn hoạt động sản xuất với trách nhiệm bảo vệ một không gian tín ngưỡng lâu đời của cộng đồng.
Phát biểu khai mạc lễ hội sau lễ mừng công, ông Trần Thế Thuận, Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh, cho biết các hoạt động diễn ra được xem là “Tết biển” của cư dân duyên hải, dịp ghe thuyền về bến, người đi xa trở lại quê nhà để cùng bày tỏ lòng biết ơn biển cả, tưởng nhớ tiền nhân khai hoang, lập ấp và các Anh hùng liệt sĩ đã hy sinh trên vùng đất Rừng Sác.
Ông Thuận cho biết, tín ngưỡng thờ Đức Ông Nam Hải đã theo người đi biển phương Nam qua nhiều thế hệ, trở thành nếp sinh hoạt chung của các làng biển. Lễ hội Nghinh Ông Cần Giờ được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2013 và việc duy trì lễ hội góp phần gìn giữ ký ức nghề biển và trao truyền tình yêu biển đảo cho lớp trẻ.
Điểm mới năm nay là TP Hồ Chí Minh mở rộng không gian lễ hội, kết nối hoạt động ở Cần Giờ với khu vực Vũng Tàu. Lễ hội Nghinh Ông Cần Giờ và Lễ hội Nghinh Ông Thắng Tam Vũng Tàu cùng gắn với tín ngưỡng thờ cá Ông; sự kết nối tạo dịp để ngư dân hai vùng cùng tham gia một mùa hội, đồng thời giúp du khách tìm hiểu văn hóa biển qua nhiều điểm đến của Thành phố.
Theo ban tổ chức, tại xã Cần Giờ, các nghi lễ diễn ra từ ngày 24 đến 26/9. Sau lễ dâng hương tại Nghĩa trang Liệt sĩ Rừng Sác, Đền thờ Anh hùng liệt sĩ Rừng Sác – Cần Giờ và lễ thượng đại kỳ, chương trình tiếp tục với lễ cúng tiền hiền, hậu hiền, bạn cũ – lái xưa; đoàn thuyền hoa đăng diễu hành trên biển; lễ Nghinh Ông và nghi thức đón đoàn về Lăng Ông Thủy Tướng.
Phần hội có tuyến đường nghệ thuật, triển lãm hình ảnh và hiện vật về nghề biển, cùng các tiết mục hát bội, đờn ca tài tử, biểu diễn lân sư rồng, võ nhạc, hoạt động thể thao và trò chơi dân gian. Sau chương trình tại Cần Giờ, Lễ hội Nghinh Ông Thắng Tam Vũng Tàu diễn ra trong hai ngày 26 và 27/9 với lễ Nghinh Ông trên biển, đoàn rước đường bộ và các nghi thức tế lễ tại Đình thần Thắng Tam.
