Lần đầu 'dịch chuyển' thông tin giữa hai chấm lượng tử

Các nhà khoa học Đức vừa thực hiện một bước tiến lớn hướng tới internet lượng tử – mạng truyền thông siêu an toàn của tương lai – khi lần đầu tiên dịch chuyển thông tin giữa các photon phát ra từ hai chấm lượng tử (quantum dot) khác nhau. Kết quả được công bố trên Nature Communications.
Chú thích ảnh
Ảnh minh họa: news.ucsb.edu

Chấm lượng tử là những cấu trúc siêu nhỏ trong vật liệu bán dẫn có khả năng phát ra từng photon riêng lẻ. Trong truyền thông lượng tử, mỗi photon mang một “bit lượng tử” – ví dụ như hướng phân cực của ánh sáng. Điều đặc biệt là nếu bị "nghe lén", photon sẽ để lại dấu vết ngay lập tức, giúp hệ thống phát hiện can thiệp.

Tuy nhiên, muốn “dịch chuyển tức thời” thông tin lượng tử, các photon phải gần như giống hệt nhau về màu sắc và thời điểm phát ra. Điều này rất khó, nhất là khi chúng được tạo ra từ các nguồn khác nhau.

Nhóm nghiên cứu tại Đại học Stuttgart đã giải quyết được bài toán này bằng cách tạo hai nguồn photon bán dẫn gần như đồng nhất và dùng bộ chuyển đổi tần số để tinh chỉnh những sai lệch nhỏ. Một nguồn tạo ra photon đơn, nguồn còn lại tạo ra cặp photon "vướng víu" – tức là chúng chia sẻ cùng một trạng thái dù cách xa nhau.

Trong thí nghiệm, khi photon đơn gặp một photon trong cặp vướng víu, trạng thái của nó lập tức được chuyển sang photon còn lại đang ở xa – chính là hiện tượng dịch chuyển lượng tử. Hai điểm thí nghiệm được nối bằng đoạn cáp quang dài 10 mét.

Nhóm cho biết tỷ lệ thành công đạt hơn 70% và họ đang hướng tới khoảng cách xa hơn nhiều. Trước đó, trạng thái vướng víu từ chấm lượng tử từng truyền được 36 km qua mạng cáp quang của Stuttgart.
Thành tựu này là bước quan trọng để chế tạo bộ lặp lượng tử (quantum repeater) – thiết bị giúp truyền tín hiệu lượng tử đường dài. Khác với internet hiện nay, tín hiệu lượng tử không thể khuếch đại hay sao chép, vì vậy chỉ bộ lặp lượng tử mới có thể “làm mới” thông tin mà không làm mất tính bảo mật.

Dự án thuộc chương trình quốc gia Quantenrepeater.Net của Đức, với sự tham gia của hơn 40 đơn vị nghiên cứu và doanh nghiệp. Các nhà khoa học kỳ vọng những thử nghiệm nền tảng như thế này sẽ mở đường cho mạng lượng tử thực sự trong tương lai.

Thanh Tùng (TTXVN)

Dành cho bạn

Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc Choi Kyo-jin theo dõi màn hình hiển thị kịch bản gian lận trong kỳ thi kế toán thuế quốc gia trong phiên họp toàn thể của Ủy ban Giáo dục tại Quốc hội ở Seoul, Hàn Quốc ngày 16/11/2026. Ảnh: Yonhap

Từ nỗi lo gian lận bằng AI tại Hàn Quốc đến bài toán quản trị AI trong giáo dục Việt Nam

Trước kỳ thi đại học toàn quốc ngày 19/11, Hàn Quốc khẩn trương tăng cường các biện pháp ngăn chặn gian lận bằng AI, kính thông minh và camera siêu nhỏ. Những thách thức này đặt ra yêu cầu đối với Việt Nam trong việc hoàn thiện quản trị AI, bảo đảm công bằng thi cử và thúc đẩy chuyển đổi số giáo dục theo tinh thần Nghị quyết 57.

Hàn Quốc phát triển pin thế hệ mới bền bỉ sau 4.000 lần sạc nhanh

Hàn Quốc phát triển pin thế hệ mới bền bỉ sau 4.000 lần sạc nhanh

Các nhà nghiên cứu Hàn Quốc vừa phát triển công nghệ điện cực than chì mới cho pin ion kép, giúp tăng khả năng lưu trữ điện năng lên gấp 3 lần và duy trì độ bền sau 4.000 chu kỳ sạc nhanh. Công nghệ này được kỳ vọng góp phần khắc phục hạn chế về tuổi thọ và tốc độ sạc của pin thế hệ mới.

Bảo vệ trẻ em trước nội dung độc hại do AI tạo ra: Thách thức mới của chuyển đổi số

Bảo vệ trẻ em trước nội dung độc hại do AI tạo ra: Thách thức mới của chuyển đổi số

Theo nghiên cứu của Childlight, số báo cáo liên quan đến AI và xâm hại tình dục trẻ em tăng hơn 8.400% trong hai năm. Những hình ảnh giả mạo có thể bị lợi dụng để đe dọa, tống tiền trẻ em, đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với Việt Nam trong việc phát triển AI an toàn và tăng cường bảo vệ trẻ em trên không gian mạng.

Google hỗ trợ phân tích chi tiêu và lập ngân sách cá nhân

Google hỗ trợ phân tích chi tiêu và lập ngân sách cá nhân

Công ty công nghệ Google vừa công bố tính năng mới cho phép người dùng kết nối trợ lý trí tuệ nhân tạo (AI) Gemini với ví điện tử Google Wallet để phân tích chi tiêu, lập ngân sách và theo dõi các khoản thanh toán định kỳ trực tiếp ngay trên giao diện trò chuyện.

Alibaba ra mắt mô hình AI chủ lực mới, nâng cấp về an toàn

Alibaba ra mắt mô hình AI chủ lực mới, nâng cấp về an toàn

Ngày 15/11, tập đoàn Alibaba của Trung Quốc cho ra mắt mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) chủ lực mới Qwen4-Max. Theo Alibaba, mô hình mới có khả năng xử lý tốt hơn các công việc chuyên môn và khoa học phức tạp, đồng thời tăng cường các biện pháp bảo vệ trước rủi ro về an toàn.