Bắc Ninh: Ứng dụng chuyển đổi số, mở rộng đầu ra cho nông sản

Đưa sản phẩm lên sàn

Xã Nam Dương, tỉnh Bắc Ninh có lợi thế là vùng trung tâm phát triển cây ăn quả với tổng diện tích đất sản xuất nông nghiệp khoảng 1.800 ha. Trên địa bàn xã hiện phát triển đa dạng các loại cây ăn quả như: vải thiều, cây có múi, ổi, na, táo, nhãn…; trong đó, cây vải là cây ăn quả chủ lực với diện tích lớn.

Theo ông Lê Tuấn Anh, Chủ tịch UBND xã Nam Dương, năm 2026, tổng diện tích vải của xã đạt trên 1.042 ha; trong đó diện tích vải sớm khoảng 645 ha, diện tích vải sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP đạt trên 1.020 ha.

Mặc dù vụ vải năm 2026 chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố bất lợi trong quá trình ra hoa, đậu quả nhưng với kinh nghiệm sản xuất thực tế, tinh thần cần cù, chịu khó và tích cực ứng dụng khoa học kỹ thuật của người dân, diện tích vải của Nam Dương vẫn đạt kết quả khả quan.

Trà vải sớm có tỷ lệ ra hoa đạt từ 40–45%, tỷ lệ đậu quả đạt trên 70%, sản lượng ước đạt khoảng 2.125 tấn. Với trà vải chính vụ có tỷ lệ ra hoa đạt từ 30–40%, tỷ lệ đậu quả đạt trên 80%, sản lượng ước đạt khoảng 1.200 tấn.

Với định hướng phát triển nông nghiệp bền vững, địa phương hướng dẫn các hộ tiếp tục đẩy mạnh sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP; thực hiện ghi chép nhật ký canh tác đầy đủ; sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật đúng quy trình; ưu tiên sử dụng phân hữu cơ, vi sinh và nguồn nước tưới an toàn nhằm bảo đảm chất lượng sản phẩm, an toàn cho người tiêu dùng và bảo vệ môi trường.

Chia sẻ về tiêu thụ nông sản, Chủ tịch UBND xã Nam Dương cho biết, địa phương xác định cần đổi mới mạnh mẽ phương thức xúc tiến thương mại; trong đó lấy chuyển đổi số và ứng dụng nền tảng số làm giải pháp trọng tâm nhằm mở rộng thị trường và nâng cao giá trị sản phẩm. Theo đó, các hộ sản xuất tập trung đẩy mạnh các hoạt động livestream bán hàng trên các nền tảng số nhằm quảng bá hình ảnh vùng vải thiều, nông sản tăng khả năng tiếp cận người tiêu dùng và tạo hiệu ứng lan tỏa rộng rãi.

Đồng thời, tăng cường ứng dụng công nghệ số để kết nối trực tiếp giữa người sản xuất, hợp tác xã với doanh nghiệp và người tiêu dùng; giảm bớt khâu trung gian, nâng cao hiệu quả kinh tế cho người dân. Xã cũng tích cực đưa sản phẩm vải thiều lên các sàn thương mại điện tử, kết nối với hệ thống phân phối hiện đại và dịch vụ logistics nhằm mở rộng thị trường tiêu thụ.

Cùng với xã Nam Dương, tại xã Phúc Hòa, việc ứng dụng quảng bá, tiêu thụ nông sản trên nền tảng số không còn xa lạ. Bà Nguyễn Thị Kim Dung, Giám đốc Trung tâm Cung ứng dịch vụ sự nghiệp công xã Phúc Hòa cho biết, cùng với quảng bá các mặt hàng nông sản tiêu biểu của địa phương qua các kênh truyền thống như hội chợ, trưng bày, việc ứng dụng chuyển đổi số trong hoạt động bán hàng cũng được địa phương chú trọng.

Chỉ cần một vài thao tác nhỏ với một chiếc điện thoại kết nối Internet hình ảnh những chùm vải thiều chín sớm đạt tiêu chuẩn chất lượng cao cùng các sản phẩm OCOP (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm) từ 3 đến 4 sao của địa phương như hoa sâm nam núi Dành, ổi, nem ngựa, hành, tỏi, vú sữa và các sản phẩm chế biến từ nông sản địa phương… cũng được tỉnh hỗ trợ quảng bá trên nền tảng thương mại điện tử.

Đặc biệt, với sự tham gia của các Tiktoker tổ chức các phiên livestream quảng bá, nhờ vậy, nông sản địa phương được khách hàng khắp nơi biết đến. Từ đó, nhiều đối tác, doanh nghiệp tiêu thụ đã tìm đến địa phương tìm hiểu, liên kết trong sản xuất, tiêu thụ nông sản. Từ góc độ địa phương, người dân Phúc Hòa cũng mong muốn thời gian tới có nhiều đối tác đến tìm hiểu, các doanh nghiệp phối hợp khoanh vùng nguyên liệu, liên kết sản xuất với người dân để bà con yên tâm canh tác và đảm bảo tiêu chuẩn hàng hóa phục vụ xuất khẩu.

Chia sẻ về hiệu quả của các hoạt động xúc tiến thương mại trên nền tảng thương mại điện tử, bà Bạch Kim Ngân, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại Ngân Giang Lục Ngạn cho biết, việc kết hợp quảng bá trực tiếp với các phiên livestream trên nền tảng số đã giúp doanh nghiệp tiếp cận nhanh hơn với người tiêu dùng và các đối tác phân phối. Các sản phẩm chế biến sâu từ nông sản như giấm lên men, enzyme trái cây từ vải thiều, táo, mơ... nhận được sự quan tâm của nhiều hệ thống siêu thị và nhà phân phối.

"Đây là cơ hội quan trọng để doanh nghiệp mở rộng thị trường tiêu thụ, nâng cao giá trị nông sản địa phương, đồng thời đưa các sản phẩm OCOP và sản phẩm chế biến sâu của Bắc Ninh đến gần hơn với người tiêu dùng trong nước và quốc tế", bà Ngân bày tỏ.

Đề xuất cơ chế

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Phạm Văn Thịnh cho biết, Bắc Ninh không chỉ là trung tâm công nghiệp lớn của cả nước mà còn có nhiều tiềm năng phát triển nông nghiệp với gần 471.860 ha đất nông nghiệp; trong đó, vải thiều là cây ăn quả đặc trưng, được trồng trên diện tích khoảng 29.800 ha, chiếm hơn 60% diện tích cây ăn quả toàn tỉnh. Năm 2026, sản lượng vải toàn tỉnh ước đạt khoảng 125.000 tấn.

Đến nay, toàn tỉnh có 17.500 ha vải sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, chiếm 58,7% diện tích; 255 ha đạt tiêu chuẩn GlobalGAP và 10 ha đạt chứng nhận hữu cơ. Tỉnh đang quản lý 243 mã số vùng trồng với diện tích hơn 17.000 ha phục vụ xuất khẩu sang các thị trường Trung Quốc, Hoa Kỳ, Nhật Bản, Australia, Thái Lan…

Cùng với vải thiều, Bắc Ninh hiện có 722 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên và 56 sản phẩm nông sản chủ lực, đặc trưng, tiềm năng. Để bảo đảm chuỗi logistics tiêu thụ thông suốt, UBND tỉnh đang triển khai đồng bộ các giải pháp từ hướng dẫn kỹ thuật, ứng dụng mã QR, nền tảng số, công nghệ Blockchain vào truy xuất nguồn gốc; tăng cường kết nối tiêu thụ với các tập đoàn phân phối lớn, hệ thống siêu thị và các sàn thương mại điện tử nhằm mở rộng thị trường tiêu thụ nông sản.

Đặc biệt, Cuộc thi sáng tạo nội dung truyền thông với chủ đề “Vải thiều Bắc Ninh – Trái ngọt lan tỏa” đã nhận được sự hưởng ứng mạnh mẽ. Bằng tư duy nhạy bén, những góc máy sáng tạo đầy nghệ thuật và những câu chuyện kể mộc mạc, những nhà sáng tạo trẻ đã đưa nông sản lên không gian số và trở thành cánh tay nối dài, giúp hàng triệu người tiêu dùng trên khắp thế giới có thể chạm vào nông sản Bắc Ninh.

Tỉnh đề nghị các bộ, ngành Trung ương hỗ trợ về công nghệ bảo quản sâu, quản lý mã số vùng trồng; đề nghị chính quyền phía Trung Quốc phối hợp tạo "luồng xanh" thông quan nhanh tại các cửa khẩu Bằng Tường, Hà Khẩu để giảm chi phí cho thương nhân. Cùng với đó bảo đảm chất lượng trái cây giữ được độ tươi, ngon, trọn vẹn nhất.

Đánh giá cao hoạt động xúc tiến tiêu thụ nông sản của Bắc Ninh, ông Vương Quần, Đại biện lâm thời Đại sứ quán Trung Quốc tại Việt Nam cho biết, nhu cầu của người tiêu dùng Trung Quốc đối với các sản phẩm nông sản chất lượng cao, có truy xuất nguồn gốc rõ ràng ngày càng tăng, tạo nhiều cơ hội cho nông sản Việt Nam nói chung, vải thiều Bắc Ninh và các nông sản chủ lực, đặc trưng, sản phẩm OCOP khác nói riêng mở rộng thị trường.

Ông Vương Quần khẳng định sẽ tiếp tục phối hợp với các địa phương, cơ quan chức năng của Việt Nam nhằm thúc đẩy hơn nữa hoạt động giao thương nông sản, tạo điều kiện thuận lợi để các sản phẩm nông sản chất lượng cao của Bắc Ninh tiếp cận sâu rộng thị trường Trung Quốc.