Kinh nghiệm tham chiếu cho Việt Nam thực hiện Nghị quyết 57: Khi chatbot trở thành 'bà mối' cho người độc thân

Sự xuất hiện của các “bà mối” AI cho thấy trí tuệ nhân tạo đang chuyển từ công cụ cung cấp thông tin sang tham gia vào những quyết định mang tính cá nhân. Với Việt Nam, xu hướng này đặt ra yêu cầu phát triển AI theo hướng lấy con người làm trung tâm, bảo đảm người dùng được hưởng lợi từ công nghệ nhưng vẫn giữ quyền kiểm soát đối với những lựa chọn của mình.

Chú thích ảnh
Ứng dụng hẹn hò AI Amata quảng cáo trên điện thoại. Ảnh chụp màn hình

Nhiều người độc thân đang tìm đến các "bà mối" trí tuệ nhân tạo (AI) khi đã quá mệt mỏi với việc "quẹt" tìm bạn đời trên các ứng dụng hẹn hò. Xu hướng này đang thúc đẩy sự xuất hiện của nhiều dịch vụ mai mối mới, đồng thời buộc các nền tảng hẹn hò truyền thống phải đẩy mạnh ứng dụng AI để giữ chân người dùng.

AI thay đổi cách tìm kiếm bạn đời

Khi Zasckia Villatoro gặp Sebastian Mitchell trong buổi hẹn đầu tiên vào tháng 11/2025, mọi thông tin cô biết về anh đều đến từ chatbot của ứng dụng hẹn hò AI Amata.

Trong nhiều tuần trước đó, Villatoro (33 tuổi) trò chuyện với chatbot về thói quen, giá trị sống, hoàn cảnh cá nhân và tiêu chí lựa chọn bạn đời. Dựa trên những dữ liệu này, hệ thống đề xuất Mitchell (36 tuổi) người có nhiều điểm tương đồng về trải nghiệm sống cũng như mong muốn xây dựng mối quan hệ nghiêm túc. Villatoro trả 20 USD để sắp xếp cuộc hẹn theo hướng dẫn của chatbot và cho biết ngay từ lần gặp đầu tiên, cô có cảm giác "không hề xa lạ" với đối phương. Hai người duy trì mối quan hệ từ đó đến nay.

Câu chuyện trên phản ánh một xu hướng mới trong ngành công nghiệp hẹn hò, khi AI ngày càng đóng vai trò như một "chuyên gia mai mối". Bên cạnh Amata, nhiều công ty khởi nghiệp đang phát triển chatbot có khả năng trò chuyện với người dùng, phân tích sở thích, tính cách và mục tiêu trong các mối quan hệ để đề xuất đối tượng phù hợp. Một số nền tảng thậm chí cho phép các chatbot đại diện người dùng trao đổi với nhau trước khi hai người thật gặp mặt.

Theo những người ủng hộ mô hình này, AI tạo sinh có thể mang lại cách tiếp cận có hệ thống hơn cho hoạt động mai mối, đồng thời giúp người dùng tránh tình trạng mệt mỏi vì phải lướt qua hàng trăm hồ sơ trên các ứng dụng truyền thống.

Justin McLeod, nhà sáng lập ứng dụng Hinge, sau khi rời công ty vào cuối năm 2025 đã huy động được 18 triệu USD để phát triển nền tảng mai mối bằng AI dự kiến ra mắt trong năm nay. Theo ông, công nghệ hiện nay cho phép xây dựng những phương thức kết nối hiệu quả hơn thay vì để người dùng phải tự mình xem hàng nghìn hồ sơ.

Phần lớn các dịch vụ mai mối AI hoạt động theo hình thức thu phí cho mỗi cuộc hẹn, thay vì mô hình đăng ký thành viên như các ứng dụng truyền thống. Trong khi đó, các nền tảng lâu năm đang chịu áp lực khi số lượng người dùng trả phí suy giảm. Match Group - tập đoàn sở hữu Tinder và Hinge - ghi nhận lượng thuê bao trả phí giảm 5% trong quý I so với cùng kỳ năm trước, còn Bumble giảm hơn 21%.

Cơ hội và những giới hạn của "bà mối" AI

Dù mở ra cách tiếp cận mới, các dịch vụ mai mối bằng AI vẫn đối mặt không ít hoài nghi. Một số người dùng cho rằng chatbot thường quá phụ thuộc vào các tiêu chí họ tự đặt ra, dẫn đến việc giới thiệu những đối tượng có đặc điểm tương đồng một cách máy móc hoặc sử dụng những mô tả chung chung cho nhiều hồ sơ khác nhau. Ngoài ra, số lượng đối tượng tiềm năng trên nhiều nền tảng vẫn còn hạn chế do các dịch vụ này mới trong giai đoạn mở rộng.

Theo Celeste Amadon, nhà sáng lập ứng dụng Known tại San Francisco, thách thức lớn nhất là AI phải dựa trên những thông tin do chính người dùng cung cấp. Vì vậy, hệ thống vẫn cần được cải thiện để phân biệt giữa những gì người dùng tự mô tả và đặc điểm phản ánh chính xác con người họ. Known hiện vẫn duy trì một nhóm chuyên gia mai mối để hỗ trợ huấn luyện AI và rà soát kết quả ghép đôi trước khi gửi tới khách hàng.

Các chuyên gia mai mối truyền thống cũng cho rằng con người vẫn giữ vai trò quan trọng trong quá trình tìm kiếm bạn đời. Theo chuyên gia Alessandra Conti, nhiều người độc thân không thực sự hiểu rõ bản thân hoặc quá cứng nhắc với những tiêu chí họ đặt ra, trong khi các chuyên gia có thể giúp họ nhìn nhận vấn đề từ góc độ khác và mở rộng cơ hội kết nối.

Thực tế cho thấy không phải mọi thử nghiệm đều thành công. Năm 2024, nhiều công ty khởi nghiệp từng phát triển các chatbot đại diện người dùng để "hẹn hò" với nhau trước khi giới thiệu hai người thật đã nhanh chóng đóng cửa. Một số người tham gia thử nghiệm phản ánh chatbot có thể đưa ra thông tin không chính xác về chủ nhân hoặc đánh giá sai mức độ phù hợp giữa các đối tượng.

Trong khi đó, các nền tảng hẹn hò lớn đang lựa chọn cách tiếp cận thận trọng hơn. Tinder và Hinge cho biết AI tạo sinh chủ yếu được sử dụng như công cụ hỗ trợ người dùng xây dựng hồ sơ, gợi ý cách mở đầu cuộc trò chuyện hoặc cải thiện trải nghiệm sử dụng, thay vì thay họ quyết định lựa chọn đối tượng. Grindr đang phát triển hệ thống AI riêng nhằm gợi ý những người dùng từng kết nối trước đây, còn Bumble thử nghiệm trợ lý AI mang tên Bee nhưng chưa có kế hoạch từ bỏ mô hình "vuốt" truyền thống.

Giám đốc điều hành Bumble Whitney Wolfe Herd cho biết AI nên được xem là công cụ giúp loại bỏ những rào cản trong quá trình hẹn hò, chứ không phải thay thế yếu tố con người. Nhận định này cũng phản ánh quan điểm của nhiều doanh nghiệp trong lĩnh vực hẹn hò trực tuyến: AI có thể giúp việc kết nối trở nên hiệu quả hơn, nhưng quyết định xây dựng và duy trì một mối quan hệ vẫn thuộc về con người.

Việc AI tham gia vào quá trình lựa chọn bạn đời cho thấy công nghệ đang dần chuyển từ vai trò cung cấp thông tin sang hỗ trợ đưa ra những quyết định có ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống cá nhân. Đây là gợi mở đáng chú ý đối với Việt Nam trong quá trình phát triển các ứng dụng AI lấy con người làm trung tâm. Nghị quyết 57-NQ/TW xác định người dân là trung tâm, chủ thể, nguồn lực và động lực của phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; vì vậy, khi AI được sử dụng để phân tích, dự đoán hoặc đề xuất lựa chọn cho con người, cần bảo đảm người dùng hiểu cách hệ thống đưa ra khuyến nghị và vẫn giữ quyền quyết định cuối cùng. Với những ứng dụng sử dụng dữ liệu cá nhân để đánh giá sở thích, tính cách hay hành vi, yêu cầu về minh bạch, bảo vệ dữ liệu và khả năng kiểm soát của người dùng càng trở nên quan trọng.
Bảo Hà/Báo Tin tức và Dân tộc - tổng hợp

Dành cho bạn

Cẩn thận sập bẫy lừa đảo AI khi 'đu trend' săn iPhone 18 giá hời

Cẩn thận sập bẫy lừa đảo AI khi 'đu trend' săn iPhone 18 giá hời

Từ cuộc gọi mạo danh ngân hàng đến bẫy lừa đảo "ăn" theo sự kiện ra mắt iPhone 18, thủ đoạn của tội phạm mạng ngày càng tinh vi. Việc trang bị kỹ năng kiểm chứng thông tin và phòng thủ chủ động là yếu tố quyết định để bảo vệ an toàn dữ liệu, tài sản.

TP Hồ Chí Minh cần phải giải bài toán dữ liệu trong quản trị đô thị khi Luật Phát triển đô thị có hiệu lực từ 1/10/2026.

TP Hồ Chí Minh giải bài toán dữ liệu trong quản trị đô thị

Luật Phát triển đô thị có hiệu lực từ ngày 1/10/2026, mở thêm cơ chế ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản trị TP Hồ Chí Minh. Để đưa công nghệ vào giải quyết bài toán giao thông, ngập nước và phục vụ người dân, Thành phố cần chuẩn hóa dữ liệu, bảo đảm liên thông.