Nhận định thời gian tới, tình hình vi phạm có thể tiếp tục diễn biến phức tạp, Chi cục Kiểm lâm Thanh Hóa đã ra văn bản khuyến nghị xử lý tang vật là cây, phôi cây Muội hồng bị tạm giữ; yêu cầu các đơn vị, Hạt trưởng Kiểm lâm nâng cao trách nhiệm, chủ động kiểm soát địa bàn, xử lý nghiêm vi phạm, không để hình thành “thị trường ngầm” đối với cây rừng tự nhiên.
Thời gian qua, ngay từ khi xuất hiện tình trạng khai thác, mua bán, vận chuyển cây Muội hồng từ rừng tự nhiên trên địa bàn tỉnh, Chi cục Kiểm lâm đã chủ động theo dõi, đánh giá đây là vấn đề có diễn biến phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ gia tăng vi phạm pháp luật về lâm nghiệp, ảnh hưởng trực tiếp đến tài nguyên rừng và đa dạng sinh học, đặc biệt tại khu vực rừng núi đá (nơi loài cây này phân bố chủ yếu).
Tuy nhiên, qua thực tiễn phát sinh khó khăn, vướng mắc trong xử lý tang vật, cụ thể: tang vật là cây, phôi cây (thân cắt khúc, gốc, rễ, cành) thuộc loại dễ hư hỏng, khó bảo quản lâu dài nếu không xử lý kịp thời; nếu thực hiện ngay việc thanh lý theo quy định có thể dẫn đến trường hợp (suy diễn) hợp thức hóa nguồn gốc cây rừng tự nhiên và có thể tạo sở hở để quay vòng tang vật, gây khó khăn cho quản lý.
Thực tế hiện nay trên thị trường không có cơ sở kinh doanh, giâm trồng hợp pháp, việc xác định giá trị tang vật gặp nhiều khó khăn, không ổn định, phụ thuộc nhiều vào thị hiếu người chơi cây cảnh.
Để thống nhất trong tổ chức thực hiện, hạn chế phát sinh tiêu cực, Chi cục Kiểm lâm khuyến nghị các đơn vị xử lý tang vật phải bảo đảm đúng quy định của pháp luật về xử lý vi phạm hành chính và quản lý lâm sản, đồng thời phù hợp với tính chất đặc thù của tang vật là cây rừng tự nhiên.
Hạn chế tối đa việc bán ra thị trường đối với tang vật là cây Muội hồng có nguồn gốc từ rừng tự nhiên, nhằm tránh hợp thức hóa hồ sơ và có thể dẫn đến phát sinh tiêu thụ trái phép. Đối với tang vật còn sống, có khả năng phục hồi sẽ ưu tiên bàn giao cho Ban quản lý rừng, khu bảo tồn, đơn vị có chức năng để trồng lại, phục hồi sinh cảnh; trường hợp không đủ điều kiện trồng lại thì tổ chức chăm sóc, bảo quản tạm thời theo quy định.
Đối với tang vật là phôi cây, bộ phận cây (gốc, rễ, cành, thân cắt khúc), xem xét xử lý tài sản được xác lập quyền sở hữu toàn dân hoặc sử dụng vào mục đích công ích, phục vụ tuyên truyền, giáo dục pháp luật; không tổ chức bán đấu giá trong trường hợp có nguy cơ hợp thức hóa nguồn gốc lâm sản.
Trường hợp bắt buộc phải xử lý theo hình thức bán ngay đối với tang vật vi phạm hành chính đang bị tạm giữ phải kiểm soát chặt chẽ hồ sơ, nguồn gốc, bảo đảm công khai, minh bạch và đảm bảo cho việc kiểm soát khi lưu thông trên thị trường.
Theo báo cáo của Chi cục Kiểm lâm Thanh Hóa, trước thực trạng khai thác, mua bán, vận chuyển cây Muội hồng thời gian qua, Chi cục đã ban hành và tham mưu cấp có thẩm quyền ban hành nhiều văn bản chỉ đạo; tổ chức triển khai đồng bộ biện pháp tuần tra, kiểm tra, xử lý vi phạm.
Kết quả đã phát hiện, xử lý 31 vụ vi phạm, tịch thu 280 cây Muội hồng, tổng trọng lượng 1.018 kg, tổng thu nộp ngân sách 143 triệu đồng, góp phần răn đe, ngăn chặn bước đầu các hành vi vi phạm.
