Chia sẻ với phóng viên TTXVN tại Mỹ Latinh, Bí thư thứ nhất Thương vụ Việt Nam tại Mexico kiêm nhiệm Panama, bà Phan Thị Nga nhận định Colon là địa điểm doanh nghiệp Việt Nam có thể nghiên cứu để mở rộng hoạt động xuất khẩu sang khu vực. Theo bà, việc sử dụng khu thương mại tự do này làm đầu mối phân phối có thể giúp doanh nghiệp tiếp cận khách hàng thuận lợi hơn, nhưng cần cân nhắc kỹ nhu cầu thị trường, chi phí vận hành và khả năng tiêu thụ trước khi quyết định đầu tư.
Trong chuyến thăm chính thức Việt Nam hồi đầu tháng 10 vừa qua, Tổng thống Panama Jose Raul Mulino nhấn mạnh thông điệp: “Việt Nam sản xuất hàng hóa, còn Panama kết nối thị trường thế giới”. Thông điệp này cho thấy tiềm năng hợp tác giữa hai nước trong việc kết nối năng lực sản xuất của Việt Nam với hệ thống logistics và mạng lưới thương mại quốc tế của Panama. Khoảng một tuần sau chuyến thăm, Thương vụ Việt Nam tại Mexico kiêm nhiệm Panama đã tổ chức Hội nghị “Việt Nam - Panama: Tiềm năng xuất khẩu và cơ hội hợp tác doanh nghiệp” tại thủ đô Panama City nhằm kết nối doanh nghiệp và giới thiệu cơ hội hợp tác. Tại hội nghị, phía Panama đã cung cấp thông tin về môi trường kinh doanh, hoạt động logistics và các chính sách hỗ trợ tại Colon, khuyến khích doanh nghiệp Việt Nam tìm hiểu khả năng khai thác khu vực này để mở rộng thị trường.
Được thành lập năm 1948, Khu Ngoại quan Colon đã phát triển thành một trong những trung tâm thương mại tự do và phân phối hàng hóa lớn tại Tây Bán cầu. Theo số liệu được phía Panama công bố, Khu Ngoại quan Colon hiện có khoảng 2.650 doanh nghiệp hoạt động. Năm 2025, tổng kim ngạch thương mại tại đây đạt 22,615 tỷ USD, bao gồm nhập khẩu và tái xuất hàng hóa. Colon cung cấp các dịch vụ nhập khẩu, lưu kho, đóng gói, phân loại, phân phối và tái xuất nhiều nhóm hàng, từ thiết bị điện tử, quần áo, mỹ phẩm đến dược phẩm, ô tô và vật liệu xây dựng. Hệ thống cảng container kết nối với mạng lưới đường bộ, đường sắt và sân bay giúp hàng hóa từ các trung tâm sản xuất lớn ở châu Á, châu Âu và Bắc Mỹ được tập kết trước khi phân phối đến các thị trường trong khu vực.
Đối với doanh nghiệp Việt Nam, giá trị của Colon không chỉ nằm ở vị trí trung chuyển mà còn ở khả năng đưa hàng hóa đến gần hơn với người mua. Thay vì vận chuyển riêng từng đơn hàng từ Việt Nam, doanh nghiệp có thể duy trì lượng hàng nhất định tại Panama, sau đó phân phối theo nhu cầu và điều chỉnh sản phẩm theo yêu cầu của khách hàng. Cách làm này đặc biệt hữu ích với những mặt hàng cần lựa chọn mẫu mã, kích thước hoặc hoàn thiện theo yêu cầu riêng của từng thị trường.
Kinh nghiệm của doanh nghiệp VietPa là một trường hợp tham khảo. Doanh nghiệp này do ông Lê Thế Tâm, một doanh nhân Việt Nam, sáng lập và đưa vào hoạt động tại Colon từ năm 2007. Doanh nghiệp kinh doanh các sản phẩm đá xây dựng, đá cắt và thiết bị vệ sinh có xuất xứ từ Việt Nam, với khách hàng tại Bolivia, Costa Rica, Venezuela và Cuba. Theo ông Lê Thế Tâm, thời gian vận chuyển hàng hóa bằng đường biển từ Việt Nam đến Trung Mỹ thường kéo dài khoảng 35-45 ngày. Việc duy trì kho hàng tại Colon giúp doanh nghiệp chủ động hơn về tiến độ giao hàng, đồng thời đáp ứng các yêu cầu khác nhau của khách hàng về màu sắc, kích thước và cách hoàn thiện sản phẩm đá. Kinh nghiệm này cho thấy khả năng cung ứng kịp thời và am hiểu thị trường địa phương có ý nghĩa quan trọng bên cạnh giá bán.
Tuy nhiên, duy trì hàng tồn kho ở nước ngoài cũng đồng nghĩa với việc doanh nghiệp phải bỏ vốn trước và chịu các chi phí thuê kho, bảo quản, vận hành cũng như phân phối. Nếu sức mua thấp hoặc hàng hóa luân chuyển chậm, chi phí tồn kho có thể làm giảm lợi nhuận. Do đó, doanh nghiệp cần khảo sát thị trường, xác định đối tác và khách hàng mục tiêu, tìm hiểu quy định nhập khẩu của từng quốc gia, đồng thời xây dựng kế hoạch tài chính phù hợp trước khi mở kho hoặc showroom tại Colon.
Bà Phan Thị Nga cho biết tại hội nghị xúc tiến thương mại, phía Panama cũng giới thiệu các chính sách liên quan đến thuế, thủ tục hải quan, dịch vụ lưu kho và logistics, cùng một số cơ chế hỗ trợ về thị thực, cư trú và giấy phép lao động theo quy định hiện hành. Đây là những nội dung doanh nghiệp cần tìm hiểu cụ thể để đánh giá điều kiện hoạt động và chi phí thực tế. Bên cạnh đó, việc tăng cường liên kết giữa các doanh nghiệp Việt Nam, chia sẻ thông tin thị trường và phối hợp phân phối nhiều nhóm hàng có thể góp phần mở rộng mạng lưới khách hàng, nâng cao nhận diện hàng Việt Nam tại khu vực.
Trong bối cảnh doanh nghiệp Việt Nam tìm kiếm thêm thị trường xuất khẩu, Colon là một phương án đáng cân nhắc để tổ chức hoạt động phân phối tại Mỹ Latinh và Caribe. Tuy nhiên, lợi thế về vị trí và hạ tầng chỉ có thể chuyển thành hiệu quả kinh doanh khi doanh nghiệp lựa chọn đúng sản phẩm, nắm bắt nhu cầu thị trường và kiểm soát tốt chi phí vận hành.
