Theo đánh giá của ngành nông nghiệp tỉnh Khánh Hòa, nguyên nhân chính gây thiệt hại là lượng mưa lớn liên tục trong nhiều ngày làm thay đổi đột ngột độ mặn, pH và hàm lượng oxy hòa tan trong ao nuôi. Nước lũ cuốn theo bùn đất, chất hữu cơ và mầm bệnh từ bên ngoài tràn vào khu vực nuôi trồng thủy sản. Một số vùng nuôi ven sông, ven đầm, vùng trũng thấp không kịp gia cố bờ bao, dẫn đến vỡ bờ ao và thất thoát thủy sản nuôi.
Ông Nguyễn Tâm, tổ dân phố Hà Liên, phường Hòa Thắng cho biết, đợt mưa lũ vừa qua đã làm toàn bộ diện tích ao đầm nuôi tôm của gia đình bị ngập sâu. Nước lũ phá vỡ bờ ao, khiến tôm, cá thoát ra ngoài. Ước tính, mưa lũ gây thiệt hại khoảng 50 triệu đồng, chủ yếu là tiền tôm giống và chi phí ao đầm. Một số mô hình nuôi bị thiệt hại nặng; trong đó mô hình nuôi tôm sú kết hợp cá dìa, cá dò ghi nhận mức thiệt hại 100% diện tích, buộc phải kiểm tra, đánh giá lại toàn bộ hiện trạng để xây dựng phương án khôi phục
Trước thực tế này, ngày 20/12 tại phường Nha Trang, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia phối hợp Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp tỉnh Khánh Hòa tổ chức thảo luận hướng dẫn khôi phục sản xuất thủy sản sau mưa lũ tại tỉnh Khánh Hòa. Đây là diễn đàn để các nhà khoa học, doanh nghiệp và ngư dân thống nhất các giải pháp kỹ thuật cấp bách nhằm tái thiết sản xuất bài bản và an toàn.
Theo ông Lê Ngọc Quân, Phó trưởng phòng Khuyến ngư và Nông nghiệp Nông thôn (Trung tâm Khuyến nông Quốc gia), Trung tâm còn đóng vai trò cầu nối chính sách, huy động nguồn lực xã hội để hỗ trợ các tỉnh Nam Trung bộ thông qua việc hướng dẫn quy trình phục hồi, đào tạo tập huấn, thông tin truyền thông và cùng các doanh nghiệp trao tặng nhiều vật tư thiết yếu.
Tại buổi thảo luận, Thac sĩ Lê Thành Cường (Viện Nuôi trồng thủy sản, Trường Đại học Nha Trang) đã chia sẻ các giải pháp phòng trị bệnh thủy sản nhằm ứng phó với thời tiết bất lợi sau mưa lũ. Cụ thể, ông nhấn mạnh ngư dân cần đặc biệt lưu ý kiểm soát các chỉ số môi trường như pH, độ mặn và oxy hòa tan để ứng phó kịp thời. Đồng thời tiến hành xử lý nguồn nước bằng các hóa chất được phép để tiêu diệt mầm bệnh. Song song với đó, việc bổ sung vitamin và khoáng chất vào khẩu phần ăn hằng ngày là giải pháp thiết yếu giúp nâng cao sức đề kháng cho vật nuôi trong giai đoạn môi trường còn biến động.
Giải pháp này tập trung vào việc sử dụng các dòng vi khuẩn có lợi để ổn định hệ vi sinh vật ao nuôi, ức chế vi khuẩn gây bệnh Vibrio và phân hủy mùn bã hữu cơ tích tụ sau bão lũ. Việc tạo dựng một môi trường khỏe mạnh tự nhiên không chỉ giúp người dân giảm thiểu rủi ro dịch bệnh mà còn hạn chế tối đa việc lạm dụng hóa chất, đảm bảo các tiêu chuẩn khắt khe về an toàn sinh học.
Về giải pháp trung và dài hạn, các chuyên gia cho rằng Khánh Hòa cần tiếp tục chuyển đổi cơ cấu đối tượng nuôi theo hướng thích ứng với biến đổi khí hậu. Tiến sĩ Nguyễn Đình Quang Duy, Viện Nghiên cứu Nuôi trồng thủy sản III cho rằng, có thể phát triển các mô hình nuôi thân thiện với môi trường như nuôi hải sâm cát, nuôi ghép đa loài sẽ giúp cải thiện nền đáy ao nuôi, giảm ô nhiễm và nâng cao tính bền vững. Đây là hướng đi phù hợp đối với các vùng nuôi thường xuyên chịu tác động của mưa lũ và thời tiết cực đoan.
Cùng với giải pháp kỹ thuật, tỉnh Khánh Hòa cũng tập trung rà soát, đánh giá thiệt hại để làm cơ sở thực hiện các chính sách hỗ trợ theo quy định của Chính phủ, giúp người nuôi thủy sản sớm ổn định sản xuất và đời sống. Ngành nông nghiệp tỉnh tiếp tục phối hợp với chính quyền địa phương theo dõi sát diễn biến thời tiết, môi trường, kịp thời cảnh báo và hướng dẫn người dân chủ động các biện pháp phòng ngừa rủi ro trong thời gian tới.
