Ngày 27/3, Lễ khởi công đúc tượng Danh nhân văn hóa Trương Hán Siêu được tổ chức nhân kỷ niệm 20 năm tái lập tỉnh Ninh Bình (1/4/1992 - 1/4/2012) và 5 năm thành lập thành phố Ninh Bình (7/2/2007 - 7/2/2012). Tượng được đúc bằng đồng với tỷ lệ 1/1 như người thật, đặt ngồi trên bệ trong trang phục triều Trần. Tổng số tiền dùng vào việc đúc tượng là 537 triệu đồng, trong đó con cháu dòng họ Trương toàn quốc quyên góp trên 200 triệu đồng.
Danh nhân văn hóa Trương Hán Siêu là người làng Phúc Am, xã Phúc Thành, phủ Yên Ninh, lộ Trường Yên, nay là phường Phúc Thành (thành phố Ninh Bình). Mới 10 tuổi, ông đã có cơ hội ra mắt Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn và được người thử tài ứng đối. Thấy Trương Hán Siêu có tư chất thông minh hơn người, vị tướng lừng danh triều Trần đã cho quân sĩ đón ông về quân doanh làm môn khách với tên gọi thân thương là "Thư nhi" để thảo các văn biểu, tấu, hịch. Từ đó, Trương Hán Siêu luôn được ở bên cạnh đức Hưng Đạo Đại Vương trên mặt trận đánh quân xâm lược. Năm 1288, quân dân nhà Trần đánh bại giặc Nguyên Mông lần thứ 3, đất nước trở lại thanh bình.
Năm 1300, Trương Hán Siêu được Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn tiến cử lên vua Trần và được triều đình trọng dụng, lần lượt trải qua các nhiều chức vụ và lên đến chức Tham tri chính sự vào năm 1351, chức quan đại thần tương đương Thượng thư. Tháng 9/1353, quân Chiêm Thành xâm lấn vùng đất Hóa Châu (Thừa Thiên Huế), quan quân sở tại đánh đuổi chúng không được, triều đình cử ông đem quân thần sách đi chống giữ. Hoàn thành xong việc vua giao, trên đường trở về kinh đô, do tuổi cao, sức yếu nên ông đã mất tại đèo Ba Dội (Tam Điệp ngày nay). Vua Trần Dụ Tông đã tiếc thương mà tự tay đề trên bia mộ ông hai câu (dịch nghĩa): Nơi tiên sinh đến biên thùy yên ả/ Nơi tiên sinh đi đất nước an bình.
Do có nhiều công lao đối với đất nước, vua Trần Dụ Tông đã truy tặng Trương Hán Siêu chức Thái Bảo, rồi Thái Phó (1363). Năm 1372, ông được vua Trần Nghệ Tông cho tòng tự (phụng thờ với đức Khổng Tử) ở Văn Miếu Quốc Tử Giám cùng với "Vạn thế sư biểu" Chu Văn An.
TTXVN/ Tin Tức
