Khám phá quan trọng về bộ lịch cổ xưa của người Maya

Theo một nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí Science Advances, các nhà khoa học đã phát hiện kí hiệu cổ nhất của bộ lịch 260 ngày của nền văn minh Maya, hay còn được gọi là Tzolkin.
Chú thích ảnh
Thêm khám phá quan trọng về bộ lịch cổ xưa của người Maya. Ảnh: livescience.com

Theo đó, các nhà khảo cổ học đã tìm thấy một số mảnh đá tại di chỉ San Bartolo, thuộc miền Bắc Guatemala Guatemala, như một phần của bức tranh tường được khai quật trong khu vực kim tự tháp Las Pinturas. Chính những mảnh vỡ này đã cung cấp bằng chứng về kí hiệu lịch cổ nhất của người Maya, với hình dáng tương tự đầu hươu, phía trên có 2 dấu chấm và 1 đường thẳng. Các chuyên gia cho biết kí hiệu này được tạo ra trong khoảng năm 200-300 trước Công nguyên.

Theo giới khoa học, kí hiệu này tượng trưng cho ngày 7 Manik (trong tiếng Maya có nghĩa là 7 con hươu). Chuyên gia về văn khắc Dmitry Belyayev, thuộc Trung tâm nghiên cứu Trung Bộ châu Mỹ cổ đại Yuri Knorozov, nhấn mạnh đây là phát hiện cực kì quan trọng, chứng minh rằng ngay từ thế kỉ thứ 3 trước Công nguyên, người Maya ở vùng đất thấp đã sở hữu hệ thống chữ viết tiên tiến, vì các mảnh vỡ được công bố không chỉ có các kí tự biểu đồ mà cả kí hiệu ngữ âm. Phát hiện này đồng thời sẽ giúp giới khoa học hiểu rõ hơn cách tính lịch 260 ngày của người Maya và các kiến thức liên quan đến khoa học vũ trụ.

Trong ngôn ngữ Maya cổ đại, Tzolkin có nghĩa là “đếm ngày”, đây được cho là bộ lịch cổ nhất ở Trung Bộ châu Mỹ. Khác với các lịch khác dựa vào sự chuyển động của các vì sao, lịch Tzolkin hiện nay được cho là chỉ phát xuất từ toán học và không dựa vào bất cứ hiện tượng thiên nhiên nào. Theo Science Advances, lịch Tzolkin từng được sử dụng ở khắp Trung Bộ châu Mỹ cổ đại, cũng như trong các cộng đồng người Maya bản địa ngày nay. Đây cũng là 1 trong 7 loại lịch của người Maya cổ đại, từng sinh sống và phát triển rực rỡ ở miền Nam Mexico và một phần Trung Mỹ.

Maya từng là một nền văn minh vĩ đại, đạt tới đỉnh cao của mọi lĩnh vực từ kiến trúc, toán học, thiên văn học cho đến nghệ thuật. Xuất hiện từ năm 2.000 trước Công nguyên, nhiều công trình ấn tượng của người Maya vẫn còn tồn tại trong các khu rừng ở phía Đông Nam Mexico, Guatemala, Belize và phía Tây của Honduras. Trong thời kỳ đầu Công nguyên, hàng loạt nhà nước, quốc gia của người Maya được thành lập và phát triển rực rỡ, đa dạng. Tuy nhiên, các quốc gia lần lượt diệt vong một cách bí ẩn và gần như biến mất hoàn toàn vào thế kỷ 10. Chỉ duy nhất một quốc gia trên bán đảo Yucatan, Mexico, tiếp tục tồn tại đến thế kỷ 16, trước khi biến mất do cuộc xâm lăng của người Tây Ban Nha.

Hồng Hạnh (TTXVN)

Dành cho bạn

Sập tòa nhà hơn 10 tầng ở thủ đô Kenya

Sập tòa nhà hơn 10 tầng ở thủ đô Kenya

Ngày 23/10, một tòa nhà cao tầng đang trong quá trình xây dựng ở thủ đô Nairobi của Kenya đã bất ngờ đổ sập, khiến nhiều người bị cho là đang mắc kẹt dưới đống đổ nát.

Xả súng nghi khủng bố tại Pháp, 5 người thương vong

Xả súng nghi khủng bố tại Pháp, 5 người thương vong

Ngày 23/10, một vụ xả súng đã xảy ra ở khu vực ngoại ô phía Tây Nam thủ đô Paris của Pháp, khiến 1 người thiệt mạng và 4 người bị thương. Các công tố viên đang điều tra vụ việc theo hướng đây là hành vi “khủng bố” mang động cơ phân biệt chủng tộc.

Hàn Quốc đề xuất đối thoại quân sự với Triều Tiên

Hàn Quốc đề xuất đối thoại quân sự với Triều Tiên

Theo phóng viên TTXVN tại Seoul, ngày 23/10, Hàn Quốc đã nối lại đề xuất tổ chức các cuộc đối thoại quân sự với Triều Tiên nhằm thảo luận về những khác biệt trong nhận thức liên quan đến vị trí đường ranh giới liên Triều, trong bối cảnh căng thẳng gia tăng sau vụ nổ mìn xảy ra bên trong Khu phi quân sự (DMZ) hồi tháng trước.