Đối với đồng bào Khmer Sóc Trăng, chiếc ghe Ngo có vị trí vô cùng quan trọng, được xem là vị thần bảo vệ sự bình yên, là hiện thân của tình đoàn kết và sức mạnh thôn xóm. Ðua ghe Ngo ở Sóc Trăng ngày nay đã trở thành một lễ hội mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, một hoạt động văn hóa chung của cộng đồng, góp phần bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa truyền thống…
Có mặt ở thành phố Sóc Trăng vào trung tuần tháng 11, đúng những ngày diễn ra Lễ hội Oóc Om Bóc - Đua ghe ngo và Tuần Văn hóa, Thể thao - Du lịch Sóc Trăng lần thứ nhất, chúng tôi được hòa mình vào không khí tưng bừng, sôi nổi và đậm bản sắc của các hoạt động văn hoá, thể thao; quảng bá, xúc tiến du lịch; lễ cúng trăng; hội chợ xúc tiến thương mại, ẩm thực đường phố…, và đặc biệt là được cùng hàng vạn người dân Sóc Trăng, các địa phương khu vực đồng bằng sông Cửu Long và du khách tham dự giải đua ghe Ngo lớn nhất miền Tây.
Hội đua ghe Ngo có ý nghĩa tạ ơn thần Nước sau một năm ban cho mùa màng bội thu. Giải đua ghe Ngo mang tính đại chúng rất cao và thể hiện sự gắn bó cộng đồng với sự tham gia của nhiều người. Các cuộc đua ghe Ngo thường được diễn ra trong 3 - 4 tiếng. Mặc dù trời nắng nóng gay gắt nhưng người dân và du khách vẫn tập trung từ sớm và đứng kín dọc hai bên bờ sông Maspero, thành phố Sóc Trăng để cổ vũ cho các đội ghe Ngo và chứng kiến giải đấu sôi nổi, chiêm ngưỡng các đội đua thi triển kỹ thuật bơi hấp dẫn, kịch tích trong tiếng hò reo, cổ vũ vang dội.
Theo ông Lâm Hoàng Mẫu, Trưởng ban Dân tộc tỉnh Sóc Trăng, giải đua ghe Ngo năm nay có 60 đội trong đó Sóc Trăng có 48 đội (45 đội nam và 3 đội nữ), các tỉnh lân cận (Bạc Liêu, Cà Mau, Cần Thơ, Hậu Giang, Kiên Giang) có 12 đội ghe (8 đội nam và 4 đội nữ). Gần 7.200 vận động viên, huấn luyện viên và nhân viên phục vụ cùng tham gia.
Thời gian qua, được sự quan tâm hỗ trợ từ các cấp chính quyền, nguồn vận động từ các chùa, nhiều chùa đã đóng ghe Ngo mới, góp phần đưa môn thể thao đua ghe Ngo truyền thống ngày càng phát triển sâu rộng. Nhiều huyện, thị xã, thành phố cũng đã quan tâm hỗ trợ kinh phí cho các chùa tham gia lễ hội. Chính điều đó tạo động lực cho các đội ghe Ngo nỗ lực trên đường đua.
Ông Nguyễn Văn Khởi, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Sóc Trăng cho biết: Những lễ hội truyền thống của đồng bào các dân tộc, đặc biệt là hội đua ghe Ngo của đồng bào Khmer đã được duy trì tổ chức hằng năm, là dịp để đồng bào các dân tộc nói chung và đồng bào Khmer ở miền Tây Nam Bộ nói riêng thể hiện niềm tin yêu của mình đối với Ðảng, Nhà nước.
Đua ghe Ngo được tổ chức sẽ góp phần nâng cao ý thức trách nhiệm bảo tồn, gìn giữ và phát huy truyền thống văn hóa tốt đẹp, nâng cao đời sống tinh thần của đồng bào, củng cố, tăng cường sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc, đồng lòng, chung sức xây dựng quê hương, đất nước ngày càng phồn vinh, hạnh phúc.
An Hiếu