Cuộc thi có chủ đề “Âm sắc Việt – Hội tụ – Tỏa sáng” với sự tham gia có 17 đơn vị nghệ thuật chuyên nghiệp và cơ sở đào tạo nghệ thuật cùng với hơn 400 thí sinh.
Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Tạ Quang Đông nhấn mạnh, âm nhạc truyền thống là bộ phận quan trọng của di sản văn hóa dân tộc, kết tinh tâm hồn, bản sắc và sức sáng tạo của các thế hệ người Việt Nam. Hệ thống nhạc cụ dân tộc phong phú về chủng loại, âm sắc, kỹ thuật diễn tấu và đặc trưng văn hóa vùng miền đã tạo nên diện mạo độc đáo của âm nhạc Việt Nam, góp phần lưu giữ, trao truyền những giá trị văn hóa, lịch sử của dân tộc.
Theo Thứ trưởng, cần kiên định giữ gìn bản sắc truyền thống, đồng thời khuyến khích sáng tạo, đổi mới phương thức biểu diễn và quảng bá để nghệ thuật dân tộc ngày càng tiếp cận rộng rãi hơn với công chúng, nhất là thế hệ trẻ.
Thứ trưởng Tạ Quang Đông khẳng định, cuộc thi là hoạt động chuyên môn có ý nghĩa thiết thực, tạo cơ hội để nghệ sĩ thể hiện tài năng, kỹ thuật và tư duy nghệ thuật; đồng thời giúp các đơn vị đánh giá chất lượng biểu diễn, công tác đào tạo, bồi dưỡng lực lượng, phát hiện và tôn vinh những tài năng. Qua đó, khuyến khích các tìm tòi, sáng tạo có giá trị nghệ thuật, góp phần bảo tồn, phát huy âm nhạc truyền thống và xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.
Cuộc thi năm nay được tổ chức hai đợt tại tỉnh Lâm Đồng và Thái Nguyên với sự tham gia của 33 đơn vị nghệ thuật trong và ngoài công lập cùng khoảng 800 thí sinh trên cả nước. Riêng đợt 2 tại Thái Nguyên quy tụ 17 đơn vị gồm các nhà hát, đoàn nghệ thuật, cơ sở đào tạo nghệ thuật và đơn vị biểu diễn chuyên nghiệp đến từ nhiều tỉnh, thành phố. Mỗi đơn vị mang đến những chương trình biểu diễn với dấu ấn riêng, phản ánh đặc trưng âm nhạc và bản sắc văn hóa của từng vùng miền, cộng đồng dân tộc.
Thông qua các phần thi, nghệ sĩ có cơ hội thể hiện kỹ thuật biểu diễn, khả năng sáng tạo và sự am hiểu đối với nhạc cụ truyền thống. Tại cuộc thi, khán giả được thưởng thức các tiết mục độc tấu, hòa tấu với nhiều nhạc cụ dân tộc như đàn bầu, đàn tranh, đàn nguyệt...
Việc đăng cai tổ chức đợt 2 của cuộc thi là cơ hội để tỉnh Thái Nguyên giới thiệu, quảng bá những giá trị văn hóa truyền thống, hình ảnh đất và người địa phương đến với nghệ sĩ, đại biểu, du khách và công chúng cả nước. Đặc biệt, cuộc thi diễn ra trong khuôn khổ các hoạt động hưởng ứng Festival Trà quốc tế Thái Nguyên năm 2026, góp phần tạo điểm nhấn trong chuỗi sự kiện văn hóa, nghệ thuật của tỉnh, đồng thời lan tỏa ý thức bảo tồn và phát huy di sản văn hóa dân tộc trong đời sống đương đại.