Phát biểu tại Hội nghị mùa Xuân thường niên của IMF và Ngân hàng Thế giới (WB) ở Washington (Mỹ) ngày 9/4, Tổng Giám đốc IMF Kristalina Georgieva nhấn mạnh, ngay cả trong kịch bản lạc quan nhất, thế giới cũng khó có thể trở lại trạng thái như trước khi xung đột xảy ra. Chi phí năng lượng leo thang, hạ tầng bị tàn phá, chuỗi cung ứng gián đoạn và niềm tin thị trường suy giảm sẽ khiến tăng trưởng thấp hơn dự kiến.
Cuộc xung đột giữa Mỹ và Israel với Iran bùng phát từ cuối tháng 2 đã khiến khu vực Trung Đông rơi vào vòng xoáy bạo lực, làm tắc nghẽn chuỗi cung ứng toàn cầu và đẩy giá dầu tăng mạnh sau khi Iran gần như phong tỏa eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển năng lượng then chốt của thế giới. IMF dự báo nhu cầu hỗ trợ tài chính khẩn cấp từ các quốc gia bị ảnh hưởng sẽ tăng mạnh, trước mắt sẽ vào khoảng 20 - 50 tỷ USD. Ngoài ra, tổ chức này cũng có thể phải cung cấp tới 50 tỷ USD hỗ trợ cho các nền kinh tế dễ bị tổn thương, do khủng hoảng chuỗi cung ứng và vận tải dự kiến sẽ khiến ít nhất 45 triệu người rơi vào tình trạng mất an ninh lương thực.
IMF cũng dự kiến sẽ điều chỉnh tăng lạm phát toàn cầu, do tác động từ cú sốc giá năng lượng và gián đoạn thương mại thế giới. Theo tuyên bố chung của IMF, WB và Chương trình Lương thực Thế giới (WFP), giá dầu, khí đốt và phân bón tăng mạnh cùng các điểm nghẽn vận tải chắc chắn sẽ đẩy giá lương thực lên cao. WB đánh giá khu vực Trung Đông đang chịu tổn thất kinh tế nghiêm trọng và tức thì. Nếu không tính Iran, tăng trưởng kinh tế khu vực trong năm nay dự kiến chỉ đạt 1,8%, giảm mạnh 2,4 điểm phần trăm so với trước chiến sự.
Bên cạnh đó, IMF cũng cảnh báo tác động của cuộc khủng hoảng “bất đối xứng”, trong đó các nước nghèo nhập khẩu năng lượng chịu ảnh hưởng nặng nề hơn nhiều so với các nền kinh tế khác. Những quốc gia ở cuối chuỗi cung ứng, như các đảo quốc Thái Bình Dương, có nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu nghiêm trọng. Trong bối cảnh đó, IMF kêu gọi các quốc gia phối hợp chính sách để giảm thiểu tác động của xung đột, tránh các biện pháp đơn phương như kiểm soát xuất khẩu hay giá cả khiến tình hình trầm trọng thêm. Các ngân hàng trung ương cũng được khuyến nghị sẵn sàng tăng lãi suất nếu lạm phát có nguy cơ vượt tầm kiểm soát, dù điều này có thể tiếp tục kìm hãm tăng trưởng.
Theo các báo cáo của IMF, sản lượng tại các quốc gia có chiến sự có thể giảm 3% trong năm đầu và tiếp tục suy giảm trong nhiều năm tiếp sau. Những nước thu nhập thấp đối mặt nguy cơ mất an ninh lương thực cao hơn và cần thêm hỗ trợ quốc tế trong bối cảnh nguồn viện trợ toàn cầu đang suy giảm.
