“Hiện nay, mối nguy lớn nhất đối với an toàn hạt nhân vẫn là cuộc xung đột ở Ukraine. Sự cố chưa xảy ra không đồng nghĩa rằng không thể xảy ra. Trên thực tế, rủi ro đang gia tăng khi xung đột quân sự leo thang”, hãng thông tấn TASS dẫn phát biểu của ông Grossi tại phiên họp thường kỳ của Hội đồng Thống đốc IAEA.
Ông Grossi đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tìm ra giải pháp lâu dài cho hệ thống làm mát nước tại Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia.
“Điều vô cùng cấp thiết là phải ngăn chặn mọi sự cố hạt nhân có thể xảy ra tại Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia. Ngay cả khi cả sáu lò phản ứng vẫn đang ở trạng thái ngừng hoạt động lạnh, chúng ta vẫn cần một giải pháp bền vững hơn cho nguồn nước làm mát tại cơ sở này”, người đứng đầu IAEA nói.
Tại hội nghị IAEA ở Vienna hồi tháng 9, Giám đốc điều hành Rosatom Alexey Likhachev cho rằng mối đe dọa thực sự đối với Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia và đội ngũ vận hành đến từ những hành động của lực lượng vũ trang Ukraine.
Ngày 11/11, Giám đốc truyền thông Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia, bà Yevgenia Yashina, cho biết lệnh ngừng bắn tại khu vực này đã hết hiệu lực sau khi hai đường dây tải điện cung cấp điện cho nhà máy được sửa chữa xong.
Theo bà Yashina, nguồn điện cho nhà máy đã được khôi phục hoàn toàn sau quá trình sửa chữa, đồng nghĩa lệnh ngừng bắn nhằm đảm bảo an toàn cho đội kỹ thuật cũng chấm dứt. Bà cho hay đã nghe thấy tiếng pháo kích ở vùng ngoại ô Energodar và ghi nhận sự xuất hiện của thiết bị bay không người lái.
Trước đó, ngày 23/9, đường dây tải điện Dneprovskaya - tuyến cung cấp điện bên ngoài quan trọng cho Nhà máy Zaporizhzhia - bị hư hại do giao tranh. IAEA cho biết đây là sự cố thứ 10 liên quan đến hạ tầng điện của nhà máy kể từ khi xung đột Nga – Ukraine bùng nổ vào tháng 2/2022. Sau sự cố, nhà máy buộc phải vận hành các máy phát điện diesel khẩn cấp để duy trì hệ thống làm mát nhiên liệu trong các lò phản ứng, nhằm ngăn ngừa nguy cơ sự cố hạt nhân. Nga đã đề nghị IAEA hỗ trợ thiết lập một lệnh ngừng bắn tạm thời để phục hồi nguồn điện bên ngoài cho cơ sở này.
Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia là cơ sở hạt nhân lớn nhất châu Âu với sáu lò phản ứng. Dù đã ngừng sản xuất điện, nhà máy vẫn cần nguồn điện ổn định từ bên ngoài để duy trì hệ thống làm mát và đảm bảo an toàn tuyệt đối cho các lò phản ứng.
