Theo phóng viên TTXVN tại Tel Aviv, nghiên cứu mới do chuyên gia kinh tế trưởng của Bộ Tài chính Israel công bố ngày 25/8, cho thấy mức chi phí trên tăng từ mức 48.000 shekel (16.000 USD)/tháng trong năm 2024. Kết quả mới được tính toán dựa trên đặc điểm việc làm và thu nhập thực tế của những người thực hiện nghĩa vụ dự bị, thay vì sử dụng mức lương bình quân chung của nền kinh tế.
“Chi phí kinh tế” của một quân nhân dự bị không chỉ bao gồm khoản chi trực tiếp liên quan đến thời gian phục vụ mà còn tính đến giá trị kinh tế bị mất khi người lao động rời nơi làm việc, sự gián đoạn trong tích lũy kinh nghiệm và thâm niên, ảnh hưởng tới hoạt động kinh tế của vợ hoặc chồng, cũng như tổn thất do trì hoãn việc học tập .
Đáng chú ý, lực lượng dự bị của Israel tập trung chủ yếu ở nhóm dân số trong độ tuổi lao động có thu nhập tương đối cao. Khoảng 75% số quân nhân dự bị phải nghỉ việc để thực hiện nghĩa vụ nằm trong độ tuổi 25-44. Thu nhập bình quân của nhóm này đạt 18.841 shekel (khoảng 6.280 USD)/tháng, cao hơn 42% so với mức 13.310 shekel (khoảng 4.440 USD) của những lao động không phải nghỉ việc vì nghĩa vụ quân sự. Điều này đồng nghĩa với việc huy động lực lượng dự bị làm gián đoạn hoạt động của một bộ phận lao động có thu nhập và năng suất tương đối cao.
Gánh nặng huy động cũng phân bổ không đồng đều giữa các nhóm dân cư. Nam giới Do Thái không thuộc cộng đồng Do Thái Chính thống (Haredi) chỉ chiếm khoảng 36% tổng số lao động Israel, song chiếm tới 83% số người nghỉ việc do thực hiện nghĩa vụ dự bị. Khoảng 75% quân nhân dự bị phải nghỉ việc nằm trong độ tuổi 25-44, trong khi tỷ lệ sinh viên trong nhóm này là 13%, gần gấp đôi mức 7% của dân số nói chung.
Theo Bộ Tài chính Israel, sau các giai đoạn giao tranh cường độ cao, số quân nhân dự bị được huy động thường giảm mạnh, nhưng vẫn duy trì ở khoảng 20.000 người, cao hơn đáng kể so với trước chiến tranh. Điều này khiến tác động của huy động quân dự bị không chỉ giới hạn ở thời điểm xung đột quân sự mà tiếp tục gây sức ép đối với thị trường lao động và hoạt động kinh tế trong thời gian dài.
Vì vậy, theo nghiên cứu trên, việc giảm số ngày phục vụ dự bị có thể mang lại lợi ích đáng kể cho nền kinh tế Israel. Đồng thời, các số liệu cũng đặt ra bài toán mở rộng nguồn tuyển quân chính quy nhằm giảm mức độ phụ thuộc vào lực lượng dự bị.
Theo một kịch bản tính toán, nếu thay thế 10.000 quân nhân dự bị bằng số lượng tương đương quân nhân phục vụ chính quy, chi phí kinh tế bình quân có thể giảm từ 53.000 xuống khoảng 26.000 shekel/người/tháng. Chênh lệch khoảng 27.000 shekel (9.000 USD) mỗi người/tháng tương đương với lợi ích kinh tế khoảng 270 triệu shekel (90 triệu USD) mỗi tháng và khoảng 2,7 tỷ shekel (900 triệu USD) mỗi năm.
Các số liệu mới cho thấy bên cạnh chi tiêu quốc phòng trực tiếp, việc Israel tiếp tục phụ thuộc phần lớn vào lực lượng dự bị đang tạo ra chi phí đáng kể đối với các doanh nghiệp, thị trường lao động và các hộ gia đình, qua đó trở thành một trong những sức ép đối với nền kinh tế nước này trong bối cảnh tình hình xung đột kéo dài.
