Theo hãng tin Reuters, Tổng thống Donald Trump công bố vụ bắt giữ tàu chở dầu nói trên ngày 10/12. Đây là vụ đầu tiên tịch thu lô dầu từ Venezuela, quốc gia đã bị Mỹ trừng phạt từ năm 2019. Đây cũng là hành động đầu tiên của chính quyền Tổng thống Trump đối với tàu chở dầu liên quan Venezuela kể từ khi ông ra lệnh triển khai quân đội quy mô lớn trong khu vực.
Động thái của Mỹ đã khiến nhiều chủ tàu, nhà vận hành và công ty vận tải cảnh giác. Nhiều người cân nhắc lại việc khởi hành từ vùng biển Venezuela trong những ngày tới dù đã có kế hoạch.
Theo các chuyên gia và nhà phân tích, việc nhắm vào các lô hàng có nguồn gốc Venezuela sẽ gây ra tình trạng chậm trễ xuất khẩu ngắn hạn và có thể khiến một số chủ tàu e ngại. Trước đây, Mỹ chưa từng làm gián đoạn xuất khẩu dầu của Venezuela, vốn được vận chuyển qua các tàu trung gian của bên thứ ba.
Siêu tàu bị Mỹ tịch thu là tàu chuyên chở dầu bị trừng phạt tới các điểm đến lớn. Các tàu này thường tắt tín hiệu hoặc che giấu vị trí. Những tàu chở dầu như vậy ngày càng được các thương nhân và công ty vận tải sử dụng nhiều từ khi Mỹ áp trừng phạt Venezuela.
Xem video các thành viên Lực lượng Tuần duyên Mỹ đổ bộ từ trực thăng xuống tàu chở dầu (Nguồn: X/Pam Bondi):
Các lệnh trừng phạt trước đây đối với tàu hoặc dòng dầu liên quan Venezuela đã khiến nhiều tàu chất đầy dầu phải chờ hàng tuần, thậm chí hàng tháng mới khởi hành để tránh xung đột. Theo dữ liệu tổng hợp từ TankerTrackers.com, tính đến ngày 10/12, hơn 80 tàu đang chất hàng hoặc chờ chất dầu tại vùng biển Venezuela hoặc gần bờ, trong đó hơn 30 tàu bị Mỹ trừng phạt.
Theo phân tích của chuyên gia dữ liệu hàng hải Lloyd’s List Intelligence, số lượng tàu chở dầu bí mật toàn cầu là 1.423 tàu, trong đó 921 tàu chịu lệnh trừng phạt của Mỹ, Anh hoặc châu Âu. Đây thường là tàu cũ, quyền sở hữu không minh bạch và không có bảo hiểm đầy đủ theo tiêu chuẩn quốc tế.
Các tàu này chủ yếu vận chuyển dầu bị trừng phạt của Nga, Iran và Venezuela tới các điểm đến ở châu Á. Nhiều tàu thực hiện các chuyến riêng chở dầu Iran hoặc Venezuela rồi mới chở dầu Nga.
Đối với Venezuela, các tàu chất dầu tại cảng do PDVSA vận hành dưới tên giả. Các tàu này thường che giấu vị trí cho tới sau khi khởi hành được một khoảng thời gian lâu, trong hành trình băng Đại Tây Dương tới Malaysia hoặc Trung Quốc. PDVSA chưa phản hồi yêu cầu bình luận.
Ước tính khoảng 15% số tàu là loại tàu chở dầu thô rất lớn (tức là có khả năng chở tới 2 triệu thùng mỗi chuyến) đã bị trừng phạt.
Đối với các tàu do Venezuela kiểm soát, trong những năm gần đây, Mỹ đã bổ sung gần như toàn bộ tàu của PDVSA vào danh sách trừng phạt, cùng một số tàu vận chuyển dầu Venezuela tới Cuba, vốn cũng chịu lệnh trừng phạt của Mỹ.
