Giải pháp này góp phần ổn định thanh khoản, giảm chi phí vốn, tạo dư địa hạ lãi suất cho vay. Để làm rõ chủ đề này, phóng viên báo Tin tức và Dân tộc đã ghi nhận một số ý kiến của chuyên gia xung quanh nội dung trên.
Theo ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng Đầu tư, Công ty cổ phần Chứng khoán An Bình (ABS): Trước hết, cần nhìn vào tỷ giá. So với năm trước, áp lực tỷ giá trong năm nay đã giảm đáng kể, thị trường ngoại hối có diễn biến ổn định hơn. Đây là điều kiện thuận lợi để NHNN triển khai nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ, vừa hỗ trợ nguồn vốn VND cho hệ thống ngân hàng, vừa tạo điều kiện để cơ quan điều hành chủ động hơn trong việc quản lý nguồn ngoại tệ trong thời hạn thực hiện nghiệp vụ.
Bên cạnh đó, nghiệp vụ hoán đổi được triển khai trong bối cảnh các ngân hàng thương mại (NHTM) có nhu cầu cân đối nguồn vốn, trong khi mặt bằng lãi suất chịu những áp lực nhất định. Việc NHNN sử dụng công cụ này có thể giúp các tổ chức tín dụng tham gia có thêm nguồn VND với chi phí hoán đổi tương đối thuận lợi, qua đó hỗ trợ thanh khoản và góp phần giảm bớt áp lực lãi suất trong ngắn hạn.
Tác động đáng chú ý của nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ là hỗ trợ thanh khoản VND cho hệ thống ngân hàng, đặc biệt khi lãi suất trên thị trường liên ngân hàng thời gian gần đây có xu hướng tăng, tạo thêm áp lực lên chi phí vốn của các ngân hàng thương mại.
Với chi phí hoán đổi tương đối thuận lợi, giải pháp này giúp các ngân hàng tham gia có thêm nguồn VND để cân đối thanh khoản, qua đó góp phần giảm bớt áp lực lãi suất trong ngắn hạn. Điều này cũng tạo điều kiện để các tổ chức tín dụng (TCTD) duy trì khả năng cung ứng vốn tới doanh nghiệp.
Một yếu tố tích cực khác, tiền gửi của người dân thời gian gần đây cũng có xu hướng tăng lên. Khi nguồn vốn huy động được cải thiện, kết hợp với các biện pháp hỗ trợ thanh khoản của NHNN, áp lực cân đối nguồn vốn tại các ngân hàng có thể từng bước được giảm bớt.
Tuy nhiên, cũng cần nhìn nhận đúng phạm vi tác động của giải pháp. Quy mô hoán đổi tối đa 2 tỷ USD và kỳ hạn 6 tháng chủ yếu hỗ trợ giải quyết nhu cầu thanh khoản trong một khoảng thời gian nhất định, chưa thể xử lý toàn bộ những vấn đề mang tính dài hạn về cân đối nguồn vốn của hệ thống ngân hàng.
Đây là giải pháp hỗ trợ cần thiết trong giai đoạn hiện nay, góp phần giảm áp lực lãi suất và tạo thêm điều kiện thuận lợi cho hoạt động tín dụng nhưng cần được đặt trong tổng thể các công cụ điều hành chính sách tiền tệ.
Theo ông Trần Chí Thanh, Phó Tổng Giám đốc kiêm Giám đốc khối Nguồn vốn và Ngoại hối, Ngân hàng Quốc tế (VIB) cho biết: Chúng tôi đánh giá động thái hoán đổi ngoại tệ 6 tháng của NHNN là bước đi rất kịp thời. Bên cạnh thị trường mở kéo dài đến 3 tháng, nguồn vốn ngoại tệ hoán đổi này kéo dài 6 tháng so với trước đây chỉ có một, hai tuần cũng là một chỉ dấu rất là rõ ràng của NHNN trong việc không những cung cấp thanh khoản ngắn hạn mà còn giúp ngân hàng cũng như hệ thống ngân hàng thêm cân đối vốn trong cái kỳ hạn dài hơn, đặc biệt cho dịp Tết Âm lịch hay Tết Dương lịch, qua đó sẽ ổn định thanh khoản và lãi suất ở trên thị trường tiền tệ, hỗ trợ cho tăng trưởng tín dụng trong những tháng cuối năm.
VIB là một trong những ngân hàng tham gia vào gói hoán đổi ngoại tệ 6 tháng đầu tiên của NHNN. Điều này giúp VIB cân đối thanh khoản cuối năm và tiếp tục đẩy mạnh tín dụng hỗ trợ các doanh nghiệp, cá nhân trong thời gian cuối năm sắp tới.
Hiện, một số NHTM đã bắt đầu đẩy mạnh hoạt động huy động vốn ở nước ngoài thông qua nghiệp vụ là vay hợp vốn trên thị trường quốc tế. Đối với nghiệp vụ vay hợp vốn này, chi phí bao gồm 2 cấu phần. Một là chi phí huy động ngoại tệ; hai là chi phí hoán đổi từ ngoại tệ sang tiền đồng để sử dụng ở trong thị trường trong nước.
Với việc NHNN tiếp tục thực hiện hoán đổi ngoại tệ với chi phí hợp lý cho thị trường, tổng chi phí các ngân hàng vay ở nước ngoài sẽ giảm bớt và tạo điều kiện hỗ trợ cho các tổ chức tín dụng. Bên cạnh đó, khi NHNN cung một khối lượng đủ lớn, tôi nghĩ rằng, sẽ giảm áp lực cho các NHTM trong việc tăng lãi suất huy động trong nước.
Thời gian tới, khi đến mùa vụ kiều hối và mùa vụ xuất khẩu cuối năm, khi nguồn ngoại tệ dồi dào, có thể NHNN sẽ mua được ngoại tệ để tăng dự trữ ngoại hối; đồng thời cung thêm nguồn Việt Nam đồng cho thị trường và hỗ trợ các ngân hàng có thể giảm mặt bằng lãi suất huy động và tạo điều kiện cho hệ thống có dư địa để giảm lãi suất cho vay.
Còn ông Vũ Minh Trường, Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) cho rằng, thực tế, thị trường hoán đổi ngoại tệ vẫn đang tồn tại trên liên ngân hàng. Ở các nước, một số ngân hàng Trung ương vẫn thỉnh thoảng can thiệp vào thị trường này. Gần đây, NHNN thực hiện nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ với kỳ hạn 6 tháng so với ngày xưa là chỉ thời hạn rất ngắn, do đó sẽ đảm bảo ổn định hơn nguồn cung tiền, trong trường hợp này sẽ là nguồn cung tiền đồng ra thị trường liên ngân hàng trong một kỳ hạn dài hơn là 6 tháng.
Các giao dịch thực hiện từ tháng 11/2026 sẽ đáo hạn vào khoảng tháng 5/2027, qua đó bao trùm hai giai đoạn quan trọng đối với thanh khoản ngân hàng là thời điểm quyết toán cuối năm 2026 và Tết Nguyên đán 2027.
Với mức chi phí hoán đổi 2,25% được NHNN đưa ra trong đợt triển khai này là tương đối hợp lý, tạo điều kiện để các ngân hàng giảm chi phí vốn so với một số phương án huy động và chuyển đổi nguồn vốn trên thị trường. Đối với VPBank, ngân hàng có quy mô huy động vốn quốc tế lớn, việc tiếp cận nghiệp vụ hoán đổi với chi phí cạnh tranh có thể góp phần giảm chi phí sử dụng vốn, từ đó tạo thêm dư địa thực hiện chủ trương giảm lãi suất.
Tuy nhiên, tác động đến lãi suất cho vay sẽ không diễn ra đồng đều tại tất cả ngân hàng. Khả năng giảm lãi suất còn phụ thuộc vào cơ cấu nguồn vốn, chi phí huy động, chất lượng tín dụng và chiến lược kinh doanh của từng tổ chức tín dụng.
Bà Nguyễn Linh Phương, Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ (NHNN) cho biết: Thời gian qua, NHNN đã linh hoạt sử dụng các công cụ chính sách tiền tệ nhằm thực hiện mục tiêu góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế. Trong đó, NHNN vừa triển khai hoán đổi ngoại tệ 6 tháng, với quy mô trước mắt 2 tỷ USD.
Một mặt, nghiệp vụ này giúp các TCTD cân đối nguồn vốn, ổn định thanh khoản VND trong thời gian dài, qua đó ổn định thị trường tiền tệ, đặc biệt trong giai đoạn cuối năm dương lịch và trước Tết Nguyên đán. Mặt khác, biện pháp này bổ sung nguồn vốn VND cho hệ thống trong thời gian tương đối dài hơi với chi phí giảm, tạo điều kiện để các TCTD ổn định và giảm lãi suất cho vay, qua đó góp phần tích cực thực hiện mục tiêu tăng trưởng.
Các TCTD đã hưởng ứng tích cực nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng của NHNN. Trước mắt ngày 9/11, gần 50 nghìn tỷ đồng được cung ứng thêm cho hệ thống ngân hàng thông qua nghiệp vụ này.
Ngay sau khi NHNN công bố triển khai, trên thị trường liên ngân hàng, lãi suất hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng đã giảm về mức tương đương mức NHNN chào giao dịch, lãi suất hoán đổi ngoại tệ các kỳ hạn 3 tháng trở lên cũng có xu hướng giảm. Những diễn biến này cho thấy giải pháp này đã bước đầu có tác động tích cực, góp phần ổn định kỳ vọng thị trường, tạo điều kiện thuận lợi để giảm mặt bằng lãi suất.
Thời gian tới, NHNN sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến kinh tế vĩ mô và thị trường tiền tệ, điều hành chủ động, linh hoạt các công cụ chính sách tiền tệ, trong đó có nghiệp vụ thị trường mở, tái cấp vốn và hoán đổi ngoại tệ với quy mô, kỳ hạn, thời điểm phù hợp.
NHNN sẽ kết hợp với các giải pháp điều hành lãi suất, tỷ giá, tín dụng, hướng đến mục tiêu duy trì thanh khoản và bổ sung nguồn vốn VND cho hệ thống ở mức độ phù hợp, hỗ trợ ổn định và giảm mặt bằng lãi suất, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số; đồng thời, hỗ trợ ổn định thị trường ngoại tệ, góp phần kiểm soát lạm phát và giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô.
