Trước những đổi mới cho mùa tuyển sinh đại học 2027, ông Lã Sơn Ka, Cố vấn chuyên môn và hướng nghiệp tại Hệ thống giáo dục Empire, Giảng viên Trung tâm Kinh tế hợp tác (Trường Chính sách công và Phát triển nông thôn), đã có những phân tích chi tiết giúp học sinh định vị rõ cơ hội.
Theo ông Lã Sơn Ka, sức hút của V-ACT nằm ở tính linh hoạt khi không chỉ các trường thành viên Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh (ĐHQG-HCM) mà nhiều đại học lớn ngoài hệ thống như ĐH Kinh tế TP Hồ Chí Minh, ĐH Kinh tế Quốc dân cũng sử dụng kết quả này. Các lựa chọn ngành học trải rộng từ kinh tế, luật, kỹ thuật đến ngôn ngữ và tâm lý học.
Tuy nhiên, thí sinh cần nắm rõ cách thức sử dụng điểm của từng trường. Có 3 hướng chính: Xét điểm V-ACT độc lập (tại Trường ĐH Công nghệ TP Hồ Chí Minh, việc xét điểm thi cộng điểm ưu tiên quy đổi; xét kết hợp với điểm thi tốt nghiệp THPT hoặc học bạ, và xét tuyển tổng hợp.
Chẳng hạn, tại Trường ĐH Kinh tế – Luật (UEL) năm 2026, công thức xét tuyển tổng hợp quy đổi điểm về thang 100 với trọng số: V-ACT chiếm 55%, thi tốt nghiệp THPT 35% và học bạ 10%. Điều này cho thấy học bạ và kỳ thi tốt nghiệp vẫn giữ vai trò quan trọng. Đáng chú ý, UEL còn chọn kết quả cao nhất giữa các cách tính tương ứng nếu thí sinh có đủ điểm, giúp việc dự thi V-ACT trở thành tấm vé gia tăng cơ hội trúng tuyển.
Phân tích dữ liệu năm 2026, ông Lã Sơn Ka lưu ý học sinh phải đặc biệt chú ý đến thang điểm khi tra cứu thông tin. Tại Trường ĐH Khoa học Tự nhiên (ĐHQG-HCM), mức điểm chuẩn từ 21,50 đến 29,32 là điểm tổng hợp trên thang 30 sau khi đã kết hợp các thành phần, không phải điểm V-ACT thuần túy. Tương tự, việc UEL và Trường ĐH Công nghệ Thông tin (UIT) chuyển sang thang điểm 100 vào năm 2026 khiến thí sinh không thể so sánh cơ học với mức điểm chuẩn thang 1.200 của giai đoạn 2024–2025.
Ở nhóm trường ngoài hệ thống, phổ điểm chuẩn trải rộng tạo ra nhiều vùng lựa chọn an toàn. Năm 2026, Trường ĐH Công Thương TP Hồ Chí Minh (HUIT) có 9 ngành lấy từ 600 đến dưới 700 điểm, 26 ngành từ 700 đến dưới 800 điểm. Tại HUTECH, nhiều ngành như Công nghệ thông tin, Marketing lấy mức 600 điểm, trong khi Dược học và Luật lấy 720 điểm kèm tiêu chí phụ. Trong bối cảnh đợt 2 năm 2026 có khoảng 78% thí sinh đạt dưới 800 điểm và chỉ 8% đạt từ 900 điểm trở lên, việc khoanh vùng đúng phân khúc trường sẽ giúp thí sinh giảm bớt áp lực.
Về tỷ lệ cạnh tranh, chuyên gia nhận định số lượng thí sinh tăng mạnh từ khoảng 152.000 (năm 2025) lên 193.802 (năm 2026) nhưng sức nóng chỉ tập trung cục bộ. Ví dụ, chuyên ngành Quản lý chuỗi cung ứng và Logistics quốc tế tại UEL ghi nhận hơn 33 nguyện vọng trên mỗi chỉ tiêu. "Do thí sinh được đăng ký nhiều nguyện vọng nên con số này không đồng nghĩa với tỷ lệ chọi thực tế là một chọi 33. Các em cần bình tĩnh phân tích, đồng thời tìm hiểu kỹ chương trình đào tạo của những ngành mới mở như Kinh tế số hay Luật và công nghệ để đánh giá sự phù hợp với năng lực bản thân, thay vì chỉ nhìn vào biến động điểm chuẩn", ông Lã Sơn Ka nhấn mạnh.
Hướng tới năm 2027, ĐHQG-HCM dự kiến giữ ổn định cấu trúc đề thi với hai đợt thi vào ngày 28/3 và 23/5/2027, đồng thời tiếp tục xét tuyển tổng hợp theo thang 100. Đáng chú ý, UEL đã công bố lộ trình dự kiến tăng trọng số điểm V-ACT lên 60%, thi tốt nghiệp THPT giảm còn 30% và học bạ 10%. Với công thức mới này, cứ mỗi 100 điểm V-ACT tăng thêm (trên thang 1.200) sẽ giúp thí sinh cộng thêm 5 điểm vào tổng điểm xét tuyển thang 100.
Để tối ưu hóa cơ hội, các chuyên gia tuyển sinh khuyên học sinh lớp 12 nên bắt đầu từ việc xác định nhóm ngành yêu thích, chọn ra một vài trường mục tiêu ở các phân khúc khác nhau để đối chiếu dữ liệu điểm chuẩn giai đoạn 2024–2026. Khi các trường công bố đề án tuyển sinh chính thức năm 2027, thí sinh cần tính thử điểm theo đúng công thức riêng của từng trường để biết mình cần cải thiện ở khâu nào. Việc ôn luyện V-ACT nên được lồng ghép chặt chẽ với kiến thức phổ thông, giúp học sinh chủ động nắm giữ nhiều phương án xét tuyển an toàn và hiệu quả.
