Theo truyền thông Anh, 7 tàu chở dầu đã thực hiện 14 chuyến từ Hàn Quốc tới Nga trong hai tháng, vận chuyển tổng cộng hơn 176.000 tấn nhiên liệu. Ba tàu trong số này đang nằm trong danh sách trừng phạt của Anh và Liên minh châu Âu (EU).
Một trong các tàu còn nhận nhiên liệu thông qua hình thức chuyển hàng giữa hai tàu ngay trên vùng biển Hàn Quốc.
Những chuyến tàu gây chú ý
Tàu chở dầu Layla, hiện nằm trong danh sách trừng phạt, là phương tiện vận chuyển lớn nhất trong số này. Tàu thực hiện hai chuyến từ cảng Ulsan, Đông Nam Hàn Quốc, tới Vladivostok (Nga), lần lượt khởi hành ngày 19/7 và 10/8, chở tổng cộng khoảng 57.000 tấn dầu diesel.
Trong chuyến đầu tiên, tàu Layla thông báo với giới chức Hàn Quốc rằng Vladivostok là điểm đến. Tuy nhiên, ở chuyến thứ hai, tàu khai báo điểm đến là Niigata, Nhật Bản, trước khi thực tế di chuyển tới Vladivostok.
Một tàu khác là Astoria, mang cờ Nga và cũng chịu lệnh trừng phạt của Australia, đã nhận gần 11.000 tấn nhiên liệu tại Ulsan ngày 1/8. Tàu khai báo điểm đến là Nhật Bản nhưng sau đó di chuyển tới Vladivostok.
Tàu Chongchon, cũng nằm trong diện trừng phạt, thậm chí không cập cảng Hàn Quốc. Đầu tháng 8, tàu nhận khoảng 26.000 tấn nhiên liệu từ tàu Celeste I, vốn không bị trừng phạt, tại khu vực neo đậu ngoài khơi cảng Yeosu, miền Nam Hàn Quốc. Sau đó, Chongchon hướng tới Vladivostok, dù trước đó khai báo điểm đến là Singapore.
Nga tăng nhập nhiên liệu
Các chuyến hàng diễn ra trong bối cảnh ngành lọc dầu Nga chịu sức ép lớn từ các cuộc tấn công bằng thiết bị bay không người lái của Ukraine. Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), sản lượng dầu qua các nhà máy lọc dầu của Nga trong tháng 6 giảm xuống mức thấp nhất trong hơn 20 năm, trong khi sản lượng diesel giảm gần 30% so với cùng kỳ năm trước.
Dữ liệu của công ty phân tích hàng hải Kpler cho thấy một số bên mua nhiên liệu có Rosneft, tập đoàn dầu khí quốc doanh Nga đang chịu các lệnh trừng phạt của Anh, Mỹ, EU và Australia. Một khách hàng khác là NNK, tập đoàn dầu khí Nga có chủ sở hữu Eduard Khudainatov và một công ty thành viên là NNK-Oil đều nằm trong danh sách trừng phạt của Anh.
Trong tháng 8, Nga nhập khẩu 368.000 tấn sản phẩm dầu bằng đường biển, cao hơn hơn 7 lần so với tháng trước và là mức cao nhất theo tháng kể từ khi Moskva mở chiến dịch quân sự toàn diện tại Ukraine. Theo dữ liệu Kpler được CREA phân tích, Hàn Quốc cung cấp khoảng 112.000 tấn, tương đương 31% tổng lượng nhập khẩu của Nga, chỉ đứng sau Ấn Độ.
Lượng nhiên liệu xuất từ các cảng Hàn Quốc sang Nga bắt đầu tăng mạnh từ tháng 7.
Về phía Moskva, Nga cũng phát tín hiệu muốn khôi phục quan hệ với Hàn Quốc, trong đó có việc thúc đẩy lại các mối quan hệ thương mại.
Hoạt động vận chuyển nhiên liệu nói trên chưa được xác định là vi phạm luật Hàn Quốc. Các biện pháp mà Seoul áp dụng đối với Nga chủ yếu tập trung vào kiểm soát xuất khẩu những mặt hàng như máy móc công nghiệp, thiết bị điện tử và phương tiện.
Siết kiểm soát xuất khẩu
Một cuộc khảo sát của hiệp hội thương mại Hàn Quốc năm 2025 cho thấy gần 80% doanh nghiệp nước này từng ngừng xuất khẩu sang Nga kể từ khi xung đột nổ ra vẫn để ngỏ khả năng nối lại hoạt động thương mại.
Trong tháng 3, khi xung đột với Iran khiến eo biển Hormuz bị gián đoạn, Hàn Quốc đã áp hạn chế xuất khẩu đối với một số loại nhiên liệu, đồng thời nhập khẩu naphtha của Nga theo một cơ chế miễn trừ trừng phạt của Mỹ.
Ngày 1/10, Anh cũng tạm thời miễn trừ các hợp đồng khí đốt hiện có của Hàn Quốc khỏi lệnh cấm cung cấp dịch vụ hàng hải cho khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của Nga, dự kiến có hiệu lực từ tháng 1/2027.
Bộ Ngoại giao Hàn Quốc không trực tiếp trả lời các câu hỏi liên quan đến những chuyến hàng nhiên liệu tới Nga cũng như việc các tàu nằm trong danh sách trừng phạt sử dụng cảng nước này. Cơ quan này khẳng định Seoul là “thành viên có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế”, ủng hộ và tích cực tham gia các nỗ lực quốc tế nhằm chấm dứt xung đột tại Ukraine và thúc đẩy quá trình phục hồi hòa bình.
Seoul cho biết đã mở rộng danh sách kiểm soát xuất khẩu đối với Nga theo Luật Ngoại thương, từ các mặt hàng chiến lược lên 1.402 mặt hàng phi chiến lược có nguy cơ cao bị chuyển hướng phục vụ mục đích quân sự. Chính phủ Hàn Quốc khẳng định đang thực thi nghiêm ngặt các biện pháp này và tiếp tục giám sát việc thực hiện, đồng thời sẽ hành động khi cần thiết theo quy định pháp luật.
