Động thái này được xem là bước đi chiến lược nhằm củng cố năng lực quân sự giữa bối cảnh an ninh châu Âu ngày càng bất ổn, song cũng làm dấy lên làn sóng chỉ trích dữ dội từ phe đối lập.
Theo sửa đổi được Hạ viện thông qua ngày 14/5, phần chi tiêu quốc phòng vượt mức 2% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) sẽ không còn bị tính vào trần chi tiêu ngân sách chính thức cho đến năm 2036. Quy định mới mở đường cho chính phủ tăng đầu tư vào các dự án hạ tầng chiến lược quy mô lớn. Đề xuất trên do Bộ trưởng Tài chính Alena Schillerová đưa ra và hiện sẽ được chuyển lên Thượng viện để tiếp tục xem xét.
Theo Chính phủ Séc, việc nới lỏng giới hạn tài khóa là cần thiết trong bối cảnh môi trường an ninh khu vực đang thay đổi nhanh chóng, đặc biệt khi nhiều quốc gia châu Âu đẩy mạnh hiện đại hóa quân đội và tăng ngân sách quốc phòng.
Tuy nhiên, phe đối lập đã lập tức phản ứng mạnh mẽ, cho rằng việc “miễn trừ” chi tiêu quốc phòng khỏi giới hạn ngân sách có nguy cơ làm suy yếu nguyên tắc kỷ luật tài khóa vốn được xem là nền tảng của quản lý ngân sách nhà nước. Các đảng đối lập cảnh báo sửa đổi này có thể mở đường cho tình trạng gia tăng nợ công, chi tiêu thiếu kiểm soát và tạo tiền lệ nguy hiểm trong việc nới lỏng các quy định ngân sách.
Ngoài ra, phe phản đối cũng chỉ trích điều khoản cho phép chính phủ trong một số trường hợp được điều chỉnh ngân sách mà không cần Quốc hội phê chuẩn. Theo họ, quy định này có thể làm giảm vai trò giám sát của cơ quan lập pháp đối với các quyết định tài chính quan trọng của nhà nước. Một số đảng đối lập thậm chí cảnh báo sẽ đưa vụ việc này lên Tòa án Hiến pháp để xem xét tính hợp hiến của sửa đổi.
