Mưa nhiều, nước đọng là điều kiện sốt xuất huyết lây lan
Tại phường Yên Hòa (Hà Nội), ngay khi ghi nhận các ca bệnh sốt xuất huyết, Trạm Y tế phường đã khẩn trương triển khai điều tra dịch tễ các ca bệnh, vệ sinh môi trường và xử lý, diệt bọ gậy tại tổ 14 và tổ 24 - những nơi đã ghi nhận ca bệnh.
Cán bộ y tế đã kiểm tra các khu vực có nguy cơ phát sinh bọ gậy, tìm và xử lý các dụng cụ, vật chứa có nước – nơi muỗi có thể đẻ trứng và phát triển thành bọ gậy.
Theo đại diện trạm y tế phường Yên Hòa, sốt xuất huyết không chỉ là câu chuyện của riêng từng gia đình; vì trong môi trường chỉ cần còn nơi chứa nước có bọ gậy, nguy cơ phát sinh muỗi và lây lan dịch bệnh vẫn còn.
Còn tại xã Kiều Phú (Hà Nội), nơi chịu ảnh hưởng nặng của đợt mưa lũ vừa qua, nhiều khu vực, ngôi nhà ngập trong nước, đặc biệt xóm Bến Vôi bị cô lập bởi nước lũ dẫn đến môi trường bị ảnh hưởng, nguy cơ dịch bệnh nhất là sốt xuất huyết xảy ra rất cao.
Theo đại diện trạm y tế xã Kiều Phú, ngay từ trước khi nước lũ dâng cao, Trạm Y tế đã tổ chức tuyên truyền, phát tờ rơi hướng dẫn bà con các biện pháp phòng, chống dịch bệnh và bảo đảm an toàn thực phẩm trước, trong và sau mưa lũ. Đồng thời, cấp phát hóa chất và hướng dẫn người dân xử lý, khử khuẩn nguồn nước sinh hoạt, chủ động phòng ngừa nguy cơ ô nhiễm và phát sinh dịch bệnh. Khi nước lũ dâng cao, điểm y tế lưu động tại Xóm Bến Vôi đã được thành lập để sát sao hướng dẫn bà con vệ sinh phòng chống dịch bệnh.
Theo đó, ngay sau khi nước lũ rút, Trạm Y tế xã Kiều Phú sẽ tiếp tục phối hợp triển khai vệ sinh môi trường, thu gom và xử lý rác thải, khử khuẩn khu vực bị ngập, hướng dẫn người dân vệ sinh nhà cửa và xử lý nguồn nước sinh hoạt, chủ động phòng ngừa dịch bệnh sau lũ, nhất là sốt xuất huyết. Trạm Y tế cũng vận động mỗi gia đình, người dân chủ động phối hợp với cán bộ y tế để thực hiện các biện phòng chống dịch bênh, bảo vệ sức khỏe sau lũ.
Những tuần gần đây, Hà Nội đang vào đợt cao điểm dịch sốt xuất huyết, ghi nhận hàng trăm ca bệnh mỗi tuần, với nhiều ổ dịch mới phát sinh.
Theo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố (CDC) Hà Nội, riêng tuần qua (từ ngày 11-18/9), toàn thành phố đã ghi nhận 349 trường hợp mắc sốt xuất huyết tại 84 phường, xã; tuần trước đó có 359 trường hợp mắc bệnh. Trong tuần, thành phố ghi nhận thêm 14 ổ dịch sốt xuất huyết mới tại các phường, xã: Chương Mỹ, Dương Nội; hiện còn 27 ổ dịch đang hoạt động.
Theo đó, sau những trận mưa, những vật dụng tưởng như bỏ đi như chai lọ, lon, hộp, lốp xe, khay nước… có thể trở thành nơi tích tụ nước và là môi trường thuận lợi để muỗi truyền bệnh sốt xuất huyết sinh sôi, phát triển. Đây cũng là thời điểm nguy cơ sốt xuất huyết gia tăng, đòi hỏi chính quyền cơ sở và người dân không chủ quan, cần chủ động phòng bệnh ngay từ chính nơi mình sinh sống.
Sốt xuất huyết là bệnh lây truyền qua muỗi vằn; loài muỗi này thường sinh sản trong các dụng cụ chứa nước sạch ở trong và xung quanh nhà. Không cần những vũng nước lớn, chỉ một lượng nước nhỏ đọng lại trong chai lọ, chậu cây, lốp xe, khay chứa nước hay các vật dụng bỏ ngoài trời sau mưa cũng có thể trở thành nơi muỗi đẻ trứng và phát triển. Muỗi vằn thường sống gần nơi con người sinh hoạt; vì vậy, nếu các vật dụng có khả năng chứa nước không được kiểm tra, loại bỏ hoặc xử lý thường xuyên, nguy cơ phát sinh muỗi và lây truyền sốt xuất huyết vẫn luôn hiện hữu.
Sau những những trận mưa, các khu vực như sân vườn, ban công, mái nhà, công trình xây dựng, khu đất trống… cần được kiểm tra thường xuyên để tránh thành ổ muỗi.
Chủ động diệt muỗi từ trong mỗi gia đình
Trước diễn biến sốt xuất huyết có xu hướng đang vào giai đoạn cao điểm, cùng với việc tăng cường giám sát dịch tễ, phát hiện sớm các trường hợp mắc bệnh và xử lý kịp thời các ổ dịch; ngành y tế Hà Nội cũng tập trung tổ chức vệ sinh môi trường, diệt bọ gậy, loăng quăng tại những khu vực có nguy cơ cao; huy động lực lượng cộng đồng tham gia kiểm tra, xử lý các điểm có nguy cơ phát sinh muỗi truyền bệnh.
TS. Đào Hữu Thân, Phó Giám đốc CDC Hà Nội cho biết: Công tác phòng, chống dịch bệnh muốn đạt hiệu quả phải được triển khai chủ động, thường xuyên và từ sớm ngay từ cộng đồng. Không cần đợi khi xuất hiện ca mắc mới triển khai mà cần duy trì vệ sinh môi trường, thu gom rác thải, xử lý các điểm/vật dụng nước đọng nơi có thể trở thành ổ sinh sản của muỗi truyền bệnh. Các biện pháp phòng chống dịch chỉ thực sự hiệu quả khi được duy trì thường xuyên; bởi nếu còn những điểm nước đọng chưa được xử lý, nguy cơ muỗi tiếp tục sinh sản và truyền bệnh vẫn còn.
Phó Giám đốc CDC Hà Nội Đào Hữu Thân cũng khuyến cáo: Người cần chủ động phòng bệnh hơn chữa bệnh, mỗi gia đình nên dành khoảng 10 phút mỗi tuần để kiểm tra, diệt bọ gậy tại nơi ở; người dân nên mặc quần áo dài, ngủ màn, sử dụng các biện pháp hạn chế muỗi đốt; đồng thời duy trì vệ sinh môi trường, không để các vật dụng chứa nước tạo điều kiện cho muỗi sinh sản, phối hợp với chính quyền địa phương tham gia tổng vệ sinh môi trường góp phần chủ động phòng bệnh, hạn chế dịch bệnh phát sinh và lây lan.
Bên cạnh phòng muỗi và diệt bọ gậy, người dân cần chủ động theo dõi sức khỏe. Khi có biểu hiện sốt cao đột ngột, đau đầu, đau mỏi người, đau hốc mắt, buồn nôn hoặc xuất hiện phát ban, cần đến cơ sở y tế để được thăm khám, tư vấn, điều trị kịp thời...
Theo đó, sự chủ động phòng, chống dịch bệnh sốt xuất huyết không phải là nhiệm vụ riêng của ngành y tế, mà cần sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và sự chủ động của mỗi người dân. Giữ môi trường sạch, loại bỏ các điểm nước đọng, diệt bọ gậy, phòng muỗi đốt… là những việc làm cần được duy trì thường xuyên tại mỗi gia đình. Khi mỗi người dân chủ động, mỗi gia đình giữ sạch một khuôn viên, mỗi xã, phường xử lý kịp thời các điểm nguy cơ sẽ góp phần ngăn chặn sốt xuất huyết, bảo vệ sức khỏe của mỗi người, mỗi gia đình và cả cộng đồng.
