Cuộc thi hướng tới kỷ niệm 950 năm Ngày thành lập Quốc Tử Giám (1076 - 2026), góp phần giúp học sinh tìm hiểu sâu hơn về lịch sử, văn hóa, truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo và trọng dụng hiền tài của dân tộc Việt Nam; đồng thời tạo cơ hội để thế hệ trẻ tiếp cận di sản theo những hình thức sinh động, sáng tạo.
Phát biểu tại sự kiện, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội Phạm Tuấn Long nhấn mạnh ý nghĩa của cuộc thi trong việc đưa di sản đến gần hơn với học sinh. Văn Miếu - Quốc Tử Giám không chỉ là một di tích lịch sử, văn hóa tiêu biểu của Thăng Long - Hà Nội mà đang từng bước trở thành không gian giáo dục di sản sinh động, nơi những giá trị của quá khứ được kết nối với đời sống đương đại, nhất là với thế hệ trẻ.
“Đây là sân chơi để các em thể hiện sự hiểu biết, kiến thức, là cơ hội để các em tìm hiểu và cảm nhận được những giá trị văn hóa tiêu biểu của Văn Miếu - Quốc Tử Giám, từ đó hiểu hơn về lịch sử, văn hóa dân tộc và truyền thống hiếu học của cha ông”, ông Phạm Tuấn Long nói.
Theo Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền, cuộc thi không chỉ giúp học sinh thể hiện kiến thức, mà còn hướng các em tới việc chuyển hóa hiểu biết thành hành động, tiếp nối “mạch nguồn, mạch ngầm 950 năm đạo học của cha ông để lại”.
Cuộc thi thu hút sự tham gia của học sinh đến từ ba trường Trung học Cơ sở Chu Văn An tại các phường Tây Hồ, Việt Hưng và xã Thanh Trì. Mỗi đội gồm 10 học sinh. Các đội lần lượt trải qua ba phần thi gồm: chào hỏi, giới thiệu; thi kiến thức và kỹ năng sáng tạo. Trong đó, phần thi kiến thức tập trung vào lịch sử hình thành, phát triển của Văn Miếu – Quốc Tử Giám từ năm 1070 đến nay; giá trị lịch sử, văn hóa, kiến trúc của di tích; hệ thống 82 bia Tiến sĩ - Di sản tư liệu thế giới; các danh nhân tiêu biểu và truyền thống khoa bảng Thăng Long - Hà Nội.
Ở phần thi sáng tạo, học sinh tham gia thử thách như ghép tranh, sân khấu hóa, hùng biện về ý nghĩa bức tranh hoặc xây dựng tình huống. Qua đó, kiến thức về di sản được chuyển hóa thành những hoạt động đòi hỏi khả năng trình bày, phối hợp nhóm và tư duy sáng tạo; những câu chuyện về các bậc hiền tài, truyền thống khoa bảng và hệ thống bia Tiến sĩ trở nên gần gũi hơn với học sinh. Đây cũng là cách đưa di sản đến gần thế hệ trẻ bằng những phương thức phù hợp với lứa tuổi, thay vì chỉ tiếp cận thông qua sách giáo khoa.
Ban Giám khảo gồm 5 chuyên gia, giáo viên có uy tín trong lĩnh vực lịch sử, văn hóa và giáo dục. Các phần thi được đánh giá dựa trên kiến thức, khả năng trình bày, kỹ năng phối hợp và tính sáng tạo.
Diễn ra trong năm kỷ niệm 950 năm Quốc Tử Giám, cuộc thi góp phần bồi đắp tình yêu lịch sử, văn hóa dân tộc, đồng thời nâng cao ý thức của thế hệ trẻ trong gìn giữ, phát huy các giá trị di sản Thăng Long - Hà Nội.
