Theo khảo sát của Liên đoàn Doanh nghiệp châu Âu, một phần ba số doanh nghiệp thành viên đang xem xét chuyển nguồn cung khỏi Trung Quốc do lo ngại về chế độ kiểm soát xuất khẩu, trong khi 40% cho biết Bộ Thương mại Trung Quốc xử lý giấy phép xuất khẩu chậm hơn thời hạn cam kết. Chủ tịch Jens Eskelund nhận định tình trạng này làm gia tăng mức độ bất định đối với hoạt động sản xuất của doanh nghiệp, có thể dẫn tới chậm tiến độ hoặc gián đoạn dây chuyền.
Liên đoàn cho biết 130 doanh nghiệp tham gia khảo sát, gồm các nhà sản xuất ôtô Đức như BMW và Volkswagen, tập đoàn viễn thông Phần Lan Nokia và tập đoàn năng lượng TotalEnergies của Pháp. Các doanh nghiệp này lo ngại tác động từ chuỗi biện pháp hạn chế xuất khẩu đất hiếm mà Bắc Kinh áp dụng trong năm nay.
Trung Quốc gây bất ngờ cho Washington vào tháng 10 khi đe dọa siết thêm xuất khẩu đất hiếm, cho thấy Bắc Kinh sẵn sàng sử dụng đòn bẩy thương mại trong các cuộc đàm phán. Động thái này làm dấy lên lo ngại tại châu Âu, sau khi đợt hạn chế hồi tháng 4 từng buộc một số hãng xe EU phải dừng dây chuyền sản xuất do nguồn cung nam châm và vật liệu liên quan cạn kiệt.
Ông Alfredo Montufar-Helu, Giám đốc điều hành tại Ankura Consulting, nhận định kết quả khảo sát trái ngược với tâm lý lạc quan sau cuộc gặp Mỹ - Trung tại Busan, nơi hai bên đạt đồng thuận tạm dừng áp đặt biện pháp mới. Theo ông, phản ứng của các doanh nghiệp là do thỏa thuận giữa Mỹ và Trung Quốc chưa được xác lập rõ ràng tạo ra khoảng trống khiến chuỗi cung ứng toàn cầu chịu áp lực.
Gần 70% doanh nghiệp trả lời khảo sát cho biết các cơ sở sản xuất ở nước ngoài phụ thuộc vào linh kiện từ Trung Quốc thuộc diện kiểm soát xuất khẩu. Một nửa số doanh nghiệp xuất khẩu cho biết nhà cung cấp hoặc khách hàng của họ đang sản xuất mặt hàng bị kiểm soát hoặc sắp thuộc diện quản lý.
Các doanh nghiệp EU cũng phản ánh thời gian xử lý hồ sơ vượt quá mốc 45 ngày mà Bộ Thương mại Trung Quốc đề ra, đồng thời phàn nàn về mức độ minh bạch và yêu cầu công bố thông tin trong quy trình xét duyệt. Một số doanh nghiệp lo ngại nguy cơ rò rỉ tài sản trí tuệ.
Khảo sát cho thấy một doanh nghiệp ước tính chi phí phát sinh từ các biện pháp kiểm soát có thể lên tới 20% doanh thu toàn cầu trong năm nay, trong khi một doanh nghiệp khác dự kiến chịu tổn thất hơn 250 triệu euro. Tuy nhiên, 56 trong số 131 doanh nghiệp tham gia cho biết các biện pháp hiện tại không gây tác động, cho thấy một số ngành vẫn tương đối ít bị ảnh hưởng.
