Theo thỏa thuận đạt được giữa các chính phủ EU và đại diện Nghị viện châu Âu, cơ quan chức năng quốc gia sẽ có nghĩa vụ xem xét đa dạng hóa nguồn cung khi mua sắm các loại thuốc thiết yếu. Thỏa thuận cũng cho phép các cơ quan chức năng áp dụng cơ chế “ưu tiên EU” trong hoạt động mua sắm công, đồng thời tạo ưu đãi cho các nhà cung cấp thuốc và hoạt chất dược phẩm được sản xuất trong khối.
Nghị sĩ trung hữu của EU Tomislav Sokol, người thúc đẩy thỏa thuận này cho biết, các công ty sản xuất thuốc tại châu Âu sẽ được ưu tiên trong các thủ tục mua sắm. Theo ông, các dự án chiến lược cũng sẽ được tiếp cận nguồn tài trợ ở cấp quốc gia và EU, đồng thời được hưởng quy trình cấp phép nhanh và hiệu quả hơn.
Thỏa thuận trên được xây dựng dựa trên đề xuất của Ủy ban châu Âu (EC). Tuy nhiên, văn bản này vẫn cần được Hội đồng châu Âu – cơ quan đại diện cho các quốc gia thành viên – và Nghị viện châu Âu chính thức thông qua trước khi có hiệu lực.
Trong những năm gần đây, nguồn cung nhiều loại thuốc quan trọng như kháng sinh, insulin và thuốc giảm đau từng rơi vào tình trạng khan hiếm tại EU do gián đoạn chuỗi cung ứng và sự phụ thuộc quá lớn của châu Âu vào châu Á đối với các thành phần dược phẩm quan trọng.
Theo báo cáo năm 2025 của Tòa Kiểm toán châu Âu (ECA), các nước EU đã ghi nhận tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng đối với 136 loại thuốc trong giai đoạn 2022-2024, trong đó có kháng sinh và thuốc điều trị đau tim.
ECA cho biết, các nhà sản xuất châu Á hiện cung cấp tới 70% hoạt chất dược phẩm mà EU cần. Mức độ phụ thuộc đặc biệt nghiêm trọng đối với các loại thuốc giảm đau như paracetamol, ibuprofen, cũng như những loại thuốc từng thiếu hụt nghiêm trọng trong các năm gần đây, trong đó có một số loại kháng sinh và salbutamol – thuốc điều trị hen suyễn được bán dưới tên thương mại Ventolin.
