Đây là bước đi mới nhất của EU trong nỗ lực siết chặt kiểm soát các tập đoàn công nghệ, trong bối cảnh Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump từng cho rằng các quy định về công nghệ của EU gây ra những rào cản không công bằng đối với doanh nghiệp của Mỹ và dọa đáp trả bằng thuế quan.
Theo Ủy ban châu Âu (EC), cuộc điều tra được tiến hành dựa trên lo ngại của cơ quan này rằng chính sách mới của Meta có thể hạn chế việc các nhà cung cấp AI bên thứ ba cung cấp dịch vụ thông qua WhatsApp. Cụ thể, theo EC, chính sách mà Meta công bố hồi tháng 10 quy định rằng các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ chính là AI, chẳng hạn như chatbot hay trợ lý ảo, sẽ không thể sử dụng một công cụ trong phiên bản WhatsApp dành cho doanh nghiệp để tiếp cận khách hàng trực tiếp. Các doanh nghiệp vẫn có thể dùng công cụ AI cho những chức năng phụ trợ, chẳng hạn như chăm sóc khách hàng.
EC cho rằng cách triển khai này của Meta có thể khiến các đối thủ AI bị chặn đường tiếp cận người dùng WhatsApp, trong khi dịch vụ “Meta AI” của chính Meta vẫn tiếp tục hoạt động bình thường trên nền tảng này. EC cũng lưu ý cuộc điều tra nằm trong khuôn khổ quy định cạnh tranh hiện hành, không dựa trên các luật kỹ thuật số mới được tăng cường.
Ủy viên của EU phụ trách vấn đề chống độc quyền, bà Teresa Ribera nhấn mạnh khối “phải hành động để ngăn các doanh nghiệp được coi là có vị trí thống lĩnh thị trường số lạm dụng sức mạnh nhằm loại bỏ các đối thủ đổi mới”. Bà Ribera cho biết cuộc điều tra nhằm xác định liệu chính sách mới của Meta có bị coi là trái với các quy định về cạnh tranh hay không và EU có cần hành động nhanh để tránh “gây tổn hại không thể khắc phục đối với cạnh tranh trong lĩnh vực AI” hay không.
Về phần mình, Meta bác bỏ lập luận của EU, cho rằng “các cáo buộc là vô căn cứ”. Meta cho biết sự xuất hiện của các chatbot AI trên giao diện của WhatsApp dành cho doanh nghiệp “đã gây tải nặng lên hệ thống vốn không được thiết kế để hỗ trợ”.
Nền tảng này cũng nhấn mạnh rằng thị trường AI “rất cạnh tranh”, và người dùng “có thể tiếp cận dịch vụ mình lựa chọn qua nhiều kênh khác nhau, bao gồm cửa hàng ứng dụng, công cụ tìm kiếm, dịch vụ thư điện tử, các tích hợp đối tác và hệ điều hành.
Meta vẫn đang đối mặt với một số cuộc điều tra khác theo Đạo luật Dịch vụ Kỹ thuật số (DSA) của EU, trong đó một vụ việc liên quan đến cáo buộc Meta không cung cấp cho các nhà nghiên cứu quyền tiếp cận đầy đủ đối với dữ liệu công khai và một vụ việc khác tập trung vào cáo buộc cho rằng các nền tảng của Meta như Facebook và Instagram không cung cấp các công cụ thân thiện để người dùng báo cáo nội dung vi phạm hoặc khiếu nại các quyết định kiểm duyệt nội dung. EU cũng đang xem xét liệu hai nền tảng mạng xã hội Facebook và Instagram, đều thuộc tập đoàn Meta, có thực hiện đủ biện pháp để giảm mức độ gây nghiện đối với trẻ em hay không.
