Phân công cán bộ kèm cặp từng hộ khó khăn và hướng dẫn kỹ thuật tại chỗ
Ở Tổ dân phố Minh Long, phường Nam Cường, bà Trần Thị Thức thuộc diện hộ nghèo có hoàn cảnh neo đơn, hiện hưởng trợ cấp xã hội 750.000 đồng/tháng. Để giúp bà có thêm nguồn lực cải thiện bữa ăn và thu nhập hàng ngày, Đảng ủy phường Nam Cường đã kết nối vận động trao tặng bà một sổ tiết kiệm trị giá 10 triệu đồng cùng 10 con gà giống. Đón nhận sự tiếp sức kịp thời của địa phương, bà Thức cho biết sẽ cố gắng chăm sóc đàn gà khỏe mạnh để nhân giống, bán lấy tiền trang trải cuộc sống.
Cách hỗ trợ tại hộ bà Thức nằm trong chủ trương phân công từng đảng viên, cơ quan, đơn vị trực tiếp phụ trách, giúp đỡ từng hộ nghèo trên địa bàn phường Nam Cường. Theo ông Phạm Ngọc Văn – Trưởng ban Xây dựng Đảng phường Nam Cường, trước khi trao hỗ trợ, các đơn vị đều xuống tận nhà tìm hiểu kỹ hoàn cảnh: hộ già yếu, neo đơn thì hỗ trợ sổ tiết kiệm hoặc sửa chữa nhà cửa, công trình sinh hoạt thiết yếu; hộ còn sức lao động thì hỗ trợ con giống, tư liệu sản xuất để làm kinh tế.
Tuy nhiên, thực tế tại cơ sở cho thấy việc trao con giống hay vốn sản xuất mới chỉ là bước khởi đầu. Để vật nuôi không bị hao hụt do dịch bệnh và mang lại hiệu quả thực tế, ông Phạm Thế Ngọc – Phó Chủ tịch UBND phường Nam Cường cho biết địa phương đặc biệt chú trọng lồng ghép các buổi hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc cây trồng, vật nuôi, cách phòng chống dịch bệnh và tính toán chi phí đầu vào thông qua các lớp đào tạo nghề ngắn hạn ngay tại khu dân cư. Nhờ kết hợp giữa hỗ trợ nguồn lực xã hội hóa với trang bị kiến thức sản xuất, phường Nam Cường đặt mục tiêu đến cuối năm 2026 kéo giảm tỷ lệ hộ nghèo đa chiều trên địa bàn xuống chỉ còn 0,29%.
Thiết kế lớp học nghề theo đúng đặc thù từng vùng và từng nhóm lao động
Từ thực tiễn ở phường Nam Cường nhìn rộng ra các địa bàn nông thôn, miền núi của tỉnh Lào Cai, bài toán đặt ra là không phải hộ nghèo nào cũng có sẵn đất đai hay điều kiện để chăn nuôi, trồng trọt tại nhà. Do đó, công tác đào tạo nghề cho người nghèo và cận nghèo đang được tỉnh phân luồng linh hoạt theo ba nhóm nhu cầu thực tế:
Nhóm lao động gắn bó với nông nghiệp tại chỗ: Tại các xã vùng cao có thế mạnh ruộng nương, địa phương mở các lớp đào tạo nghề ngắn hạn ngay tại thôn, bản để "cầm tay chỉ việc" về kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi an toàn sinh học, kỹ thuật sơ chế, bảo quản nông sản sau thu hoạch giúp người dân áp dụng ngay vào công việc hằng ngày.
Nhóm lao động tại các điểm du lịch cộng đồng: Ở những bản làng có lợi thế cảnh quan thiên nhiên và bản sắc văn hóa dân tộc, các lớp học nghề tập trung rèn kỹ năng chế biến món ăn, nghiệp vụ phục vụ lưu trú (homestay), kỹ năng giao tiếp đón khách và giới thiệu nông sản đặc trưng, giúp bà con tự tạo việc làm từ dịch vụ du lịch ngay tại bản.
Nhóm lao động trẻ muốn vào làm việc tại doanh nghiệp: Các cơ sở giáo dục nghề nghiệp phối hợp chặt chẽ với nhà tuyển dụng để nắm rõ vị trí đang thiếu nhân lực, tăng thời lượng thực hành và đưa học viên đi thực tập thực tế tại xưởng máy. Đặc biệt, đối với người học thuộc hộ nghèo và cận nghèo, các chính sách hỗ trợ chi phí đi lại, tiền ăn ở trong thời gian học nghề được triển khai đầy đủ để người lao động không phải bỏ học giữa chừng vì gánh nặng kinh tế.
Theo sát việc làm sau đào tạo để hoàn thành mục tiêu giảm nghèo bền vững
Theo số liệu rà soát của tỉnh Lào Cai, tính đến cuối năm 2025, toàn tỉnh còn 22.944 hộ nghèo (chiếm tỷ lệ 5,5%). Triển khai Kế hoạch số 138/KH-UBND về thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững năm 2026, tỉnh Lào Cai phấn đấu giảm tỷ lệ hộ nghèo toàn tỉnh từ 1,5 điểm phần trăm trở lên; riêng khu vực đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giảm từ 2,25 điểm phần trăm trở lên.
Để đạt được chỉ tiêu này, trong tổng kế hoạch tuyển mới đào tạo nghề cho trên 29.500 người năm 2026, tỉnh Lào Cai đặt mục tiêu trực tiếp hỗ trợ đào tạo nghề cho khoảng 3.000 lao động thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo; tư vấn và giải quyết việc làm cho khoảng 12.000 lao động thuộc diện nghèo, cận nghèo; đồng thời hỗ trợ phát triển sản xuất cho khoảng 8.000 hộ và tạo điều kiện cho khoảng 10.000 hộ nghèo, cận nghèo, mới thoát nghèo tiếp cận nguồn vốn tín dụng ưu đãi.
Điểm mấu chốt đang được các địa phương tại Lào Cai siết chặt là không dừng lại ở việc mở lớp và cấp chứng chỉ, mà phải theo dõi sát sao người lao động làm gì sau khi kết thúc khóa học. Với người đi làm công nhân, các trung tâm dịch vụ việc làm và chính quyền xã phải kết nối thông tin tuyển dụng đến khi người học có vị trí làm việc ổn định; với người ở lại quê hương phát triển kinh tế hộ, cán bộ cơ sở tiếp tục đồng hành tháo gỡ khó khăn về vốn vay, kỹ thuật và đầu ra nông sản. Khi sự hỗ trợ trước mắt được nối dài bằng một nghề nghiệp vững vàng, người nghèo mới thực sự làm chủ được sinh kế và thoát nghèo đa chiều bền vững.
