Du lịch TP Hồ Chí Minh chuyển mình nhờ công nghệ số

Nhiều mô hình du lịch thông minh được triển khai

Những năm gần đây, TP Hồ Chí Minh từng bước hình thành hệ sinh thái du lịch số với sự tham gia của cả cơ quan quản lý và doanh nghiệp. Các nền tảng công nghệ như bản đồ số 3D/360, mã QR thuyết minh tự động hay hệ thống thông tin du lịch trực tuyến đã và đang mang đến những trải nghiệm mới mẻ, tiện lợi cho du khách.

Chỉ cần một chiếc điện thoại thông minh, du khách có thể dễ dàng tra cứu thông tin điểm đến, đặt dịch vụ, lên lịch trình và thậm chí trải nghiệm trước hành trình thông qua các ứng dụng thực tế ảo (VR) và thực tế tăng cường (AR). Đây được xem là bước tiến quan trọng, giúp rút ngắn khoảng cách giữa “tìm hiểu” và “trải nghiệm”, đồng thời tạo sự chủ động cho người dùng.

Trên nền tảng bản đồ số 3D/360, nhiều địa danh nổi bật của thành phố và khu vực lân cận được tái hiện sinh động. Từ các công trình kiến trúc biểu tượng đến các điểm du lịch nổi tiếng, hình ảnh được thể hiện chân thực, cho phép người dùng “tham quan ảo” trước khi quyết định hành trình thực tế.

Anh Trần Quốc Hòa, du khách đến từ Đà Nẵng, cho biết việc sử dụng các ứng dụng du lịch số giúp chuyến đi trở nên thuận tiện hơn. “Trước khi vào TP Hồ Chí Minh, tôi đã xem trước bản đồ 3D, tìm hiểu các điểm tham quan và lên lịch trình khá chi tiết. Khi đến nơi, việc di chuyển và sắp xếp thời gian rất dễ dàng, không bị lúng túng như trước”, anh Hòa cho biết thêm.

Bên cạnh đó, hệ thống mã QR cũng được triển khai rộng rãi tại nhiều điểm tham quan, di tích lịch sử. Thực tế tại Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh hay Bảo tàng Lịch sử TP Hồ Chí Minh, du khách chỉ cần quét mã QR là có thể tiếp cận nội dung thuyết minh song ngữ, hình ảnh tư liệu và các thông tin mở rộng. Hình thức này giúp người xem chủ động khám phá, đồng thời giảm tải cho hướng dẫn viên trong giờ cao điểm. Không chỉ vậy, nhiều không gian trưng bày tại các bảo tàng này cũng đang từng bước ứng dụng công nghệ trình chiếu, màn hình tương tác và dữ liệu số hóa.

Điển hình như Bảo tàng Chứng tích chiến tranh, những câu chuyện lịch sử vốn mang tính học thuật nay được truyền tải sinh động hơn, dễ tiếp cận hơn, đặc biệt với du khách trẻ và khách quốc tế. Việc số hóa dữ liệu di sản, kết hợp với các công nghệ đa phương tiện, đang giúp các điểm đến văn hóa tại TP Hồ Chí Minh “làm mới” cách tiếp cận công chúng. Đây được xem là hướng đi phù hợp trong bối cảnh hành vi du lịch đang thay đổi nhanh chóng theo xu hướng công nghệ.

Theo ông Nguyễn Minh Mẫn, Phó Tổng Giám đốc Công ty Vinagroup, chuyển đổi số đang tạo ra thay đổi rõ rệt trong cách vận hành và phục vụ khách hàng. “Các nền tảng đặt tour, đặt phòng trực tuyến hay hệ thống quản lý dữ liệu khách hàng giúp doanh nghiệp tiếp cận thị trường nhanh hơn, chính xác hơn. Du khách hiện nay ưu tiên sự tiện lợi, vì vậy doanh nghiệp buộc phải thay đổi để đáp ứng nhu cầu đó”, ông Minh Mẫn cho biết thêm.

Đồng thời, cũng theo ông Minh Mẫn, doanh nghiệp cần tiếp tục đầu tư vào dữ liệu, cá nhân hóa trải nghiệm và liên kết với các nền tảng số trong hệ sinh thái du lịch để nâng cao năng lực cạnh tranh và giữ chân khách hàng.

Mở rộng không gian kết nối

Theo Sở Du lịch TP Hồ Chí Minh, năm 2025 thành phố đón 8,56 triệu lượt khách quốc tế và khoảng 45,6 triệu lượt khách nội địa, tổng thu đạt 279.000 tỷ đồng. Trên nền tảng này, năm 2026 TP Hồ Chí Minh đặt mục tiêu đạt 11 triệu lượt khách quốc tế và 50 triệu lượt khách nội địa. Trong bối cảnh cạnh tranh điểm đến ngày càng gay gắt, chuyển đổi số được xác định là giải pháp then chốt để tạo đột phá, nâng cao chất lượng tăng trưởng của ngành du lịch.

Thay vì phát triển rời rạc từng sản phẩm, TP Hồ Chí Minh đang hướng tới xây dựng hệ sinh thái du lịch thông minh, nơi các nền tảng được kết nối đồng bộ. Khi đó, hành trình của du khách sẽ trở nên liền mạch hơn, từ khâu tìm kiếm thông tin, đặt dịch vụ, di chuyển đến trải nghiệm thực tế. Đây là xu hướng tất yếu của du lịch đô thị hiện đại, giúp tối ưu trải nghiệm và gia tăng giá trị cho điểm đến.

Theo Tiến sĩ Khoa Tăng, giảng viên cao cấp tại Đại học RMIT Việt Nam, yếu tố cốt lõi của du lịch đô thị không nằm ở số lượng điểm đến mà ở khả năng kết nối trải nghiệm. Ông cho rằng, trong một đô thị lớn như TP Hồ Chí Minh, việc bổ sung điểm tham quan mới là cần thiết nhưng chưa đủ nếu các dịch vụ vẫn vận hành rời rạc.

“Khi các nền tảng số được liên thông, du khách có thể dễ dàng tiếp cận thông tin, di chuyển thuận tiện hơn nhờ các ứng dụng công nghệ, đồng thời trải nghiệm nhiều dịch vụ hơn trong cùng một hành trình. Điều này không chỉ giúp kéo dài thời gian lưu trú mà còn gia tăng mức chi tiêu”, ông Khoa Tăng cho biết thêm.

Cũng theo ông Khoa Tăng, chuyển đổi số còn giúp phân bổ dòng khách hiệu quả hơn, tránh tình trạng quá tải tại một số điểm “nóng”, đồng thời khai thác tốt hơn các tài nguyên du lịch chưa được chú ý. Tuy nhiên, để đạt hiệu quả, các nền tảng cần được thiết kế theo hướng lấy người dùng làm trung tâm, đảm bảo dễ sử dụng và cung cấp thông tin đáng tin cậy.

Ông Lê Trương Hiền Hòa, Phó Giám đốc Sở Du lịch TP Hồ Chí Minh, cho biết thành phố đang tập trung đầu tư hạ tầng số để hỗ trợ phát triển du lịch thông minh. Trong đó, việc mở rộng Wifi miễn phí tại các điểm du lịch, không gian công cộng và triển khai mạng 5G trên diện rộng là những nhiệm vụ trọng tâm.

Theo ông Hòa, hạ tầng kết nối ổn định sẽ tạo điều kiện để du khách sử dụng các ứng dụng du lịch thuận tiện hơn, từ tra cứu thông tin, đặt dịch vụ đến chia sẻ trải nghiệm theo thời gian thực. Đồng thời, việc kết hợp công nghệ với giá trị văn hóa sẽ giúp nâng cao chiều sâu trải nghiệm, thay vì chỉ dừng lại ở tham quan đơn thuần. 

“Chuyển đổi số không chỉ là ứng dụng công nghệ mà còn là cách kể câu chuyện về điểm đến. Khi công nghệ được sử dụng hợp lý, du khách sẽ hiểu rõ hơn về lịch sử, văn hóa và con người TP Hồ Chí Minh, từ đó tạo ấn tượng sâu sắc hơn”, ông Hòa cho biết thêm. 

Theo các chuyên gia du lịch, TP Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục thúc đẩy các chương trình chuyển đổi số, đồng thời khuyến khích doanh nghiệp tham gia xây dựng hệ sinh thái du lịch thông minh. Sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các nền tảng công nghệ được kỳ vọng sẽ tạo ra mạng lưới dịch vụ liên thông, nâng cao chất lượng phục vụ và sức cạnh tranh của điểm đến.

Với định hướng rõ ràng và các giải pháp đồng bộ, chuyển đổi số đang mở ra không gian phát triển mới cho du lịch TP Hồ Chí Minh, góp phần nâng cao trải nghiệm du khách, gia tăng giá trị chi tiêu và từng bước khẳng định vị thế của thành phố trên bản đồ du lịch khu vực.