Đột phá phẫu thuật an toàn nhờ nút thắt 'lập trình sẵn'

Việc bổ sung vào chỉ phẫu thuật các nút thắt trượt (slipknot) với khả năng tự bung có thể giúp các bác sĩ tạo ra những mũi khâu hoàn hảo: đủ chặt để vết thương mau lành nhưng không quá chặt gây tổn thương mô.

Các nhà nghiên cứu đã tìm ra cách kiểm soát chính xác hình dạng và độ ma sát của nút thắt để "lập trình" cho nó tự mở ra khi bị kéo với một lực cụ thể. Điều này cho phép bác sĩ phẫu thuật – hoặc robot – khi khâu vết thương chỉ cần kéo đầu dây tự do với một lực vừa đủ và dừng lại ngay khi nút thắt bung ra. Việc kiểm soát lực này vô cùng quan trọng, bởi các mũi khâu quá chặt hoặc quá lỏng đều có thể dẫn đến biến chứng.

Trong các ca phẫu thuật mô phỏng được mô tả trên tạp chí Nature, kỹ thuật dùng nút thắt trượt này đã giúp các bác sĩ chưa có kinh nghiệm thực hiện các mũi khâu tốt ngang ngửa với những đồng nghiệp lão luyện. Khi thử nghiệm phẫu thuật đại tràng trên chuột, phương pháp này giúp phục hồi lưu lượng máu nhanh hơn, ít rò rỉ và ít mô sẹo hơn so với các mũi khâu thông thường.

Thông thường, các bác sĩ phẫu thuật thường ước lượng độ căng của mũi khâu bằng mắt và cảm giác tay. Đây là kỹ năng phải mất nhiều năm để học và ngay cả các chuyên gia cũng có thể thực hiện không đồng đều.

Tiefeng Li (Lí Thiết Phong), nhà nghiên cứu về cơ học và robot tại Đại học Chiết Giang (Trung Quốc), đồng trưởng nhóm nghiên cứu, cho biết việc thêm một nút thắt trượt vào sợi chỉ tạo ra "một loại cầu chì cơ học tích hợp sẵn" giúp giới hạn lực tác động lên mô. Ông nói: "Bác sĩ phẫu thuật chỉ cần tuân theo một quy tắc rất đơn giản: kéo cho đến khi nút thắt bung ra, khi đó bạn biết rằng mình đã đạt đến lực mong muốn".

Loại nút thắt được sử dụng bao gồm một vòng dây sẽ bung ra khi một đầu chỉ được kéo căng. Dù trông có vẻ đơn giản, nhưng theo ông Li, cơ chế bên trong lại rất phức tạp. Ông giải thích: "Khi một nút thắt trượt mở ra, sợi chỉ bị uốn cong, xoắn, trượt và cọ xát vào chính nó, làm thay đổi hình dạng của nút thắt rất nhanh".

Để thiết kế các nút thắt tự bung ở một lực nhất định, nhóm nghiên cứu trước tiên đã chạy thử nghiệm để đo lường các đặc tính khác nhau của chỉ và nút thắt ảnh hưởng thế nào đến lực cần thiết để giải phóng, sau đó nghiên cứu quá trình bung mở bằng hình ảnh độ phân giải cao. Từ các thử nghiệm này, họ xây dựng các phương trình liên kết các đặc tính như độ chặt khi thắt và độ nhám bề mặt của chỉ với lực mở yêu cầu.

Các nhà nghiên cứu hy vọng trong tương lai, các bác sĩ có thể sử dụng các loại chỉ có sẵn nút thắt trượt đã được hiệu chỉnh cho từng loại phẫu thuật cụ thể, hoặc sử dụng thiết bị tạo nút thắt theo yêu cầu. Kỹ thuật này sẽ đặc biệt hữu ích trong phẫu thuật nội soi (nơi bác sĩ không trực tiếp cảm nhận được thao tác tay) hoặc trong lĩnh vực robot phẫu thuật.

Garnette Roy Sutherland, bác sĩ phẫu thuật thần kinh và nhà phát triển robot tại Đại học Calgary (Canada), nhận định: "Chỉ khâu thực sự chưa có nhiều thay đổi trong nhiều thập kỷ qua. Nếu loại chỉ khâu mà các tác giả đề xuất có thể được sử dụng trong lâm sàng và hoạt động hoàn hảo mọi lúc, đó sẽ là một bước tiến đáng kể so với hiện tại".

Thanh Tùng (TTXVN)

Dành cho bạn

Chủ động phòng cúm mùa, hạn chế nguy cơ lây nhiễm trong cộng đồng

Chủ động phòng cúm mùa, hạn chế nguy cơ lây nhiễm trong cộng đồng

Cúm mùa là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus cúm gây ra, lưu hành quanh năm tại Việt Nam. Số trường hợp mắc bệnh có thể gia tăng vào một số thời điểm trong năm, tùy theo khu vực và điều kiện thời tiết, đặc biệt cần lưu ý trong thời điểm giao mùa và những tháng có thời tiết lạnh trong mùa thu - đông.

Bệnh viện Bạch Mai đạt chứng nhận cao nhất của Tổ chức Đột quỵ Thế giới

Bệnh viện Bạch Mai đạt chứng nhận cao nhất của Tổ chức Đột quỵ Thế giới

Thông tin từ Bệnh viện Bạch Mai chiều 23/10 cho biết, vượt qua quy trình thẩm định độc lập với 68 tiêu chí chuyên môn và hệ thống đánh giá chỉ số chất lượng nghiêm ngặt, Bệnh viện Bạch Mai trở thành cơ sở y tế đầu tiên tại Việt Nam đạt chứng nhận “Trung tâm Đột quỵ Chuyên sâu” (Advanced Stroke Center) của Tổ chức Đột quỵ Thế giới (WSO).

Hiểu đúng về hiến, ghép tạng ở trẻ em

Hiểu đúng về hiến, ghép tạng ở trẻ em

Quốc hội đang thảo luận về Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi).  Theo GS.TS Trần Minh Điển, Giám đốc Bệnh viện Nhi Trung ương, Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác đang được dư luận quan tâm.