Trước đó, ngày 31/7/2023, Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai đã ban hành kết luận thanh tra việc chấp hành các quy định pháp luật trong công tác quản lý, sử dụng đất, giao khoán đất tại Công ty Cổ phần Mía đường La Ngà.
Theo kết luận thanh tra, Công ty Cổ phần Mía đường La Ngà có tiền thân là Xí nghiệp Liên hợp công nông nghiệp mía đường La Ngà, được hợp nhất từ ba đơn vị gồm: Nhà máy Đường La Ngà, Nông trường Mía Phú Ngọc và Nông trường Mía Cao Cang.
Năm 2000, Thủ tướng Chính phủ ban hành quyết định chuyển Công ty Mía đường La Ngà hoạt động theo hình thức công ty cổ phần.
Năm 2007, Ủy ban nhân dân tỉnh giao hơn 4,2 nghìn ha đất tại các xã Phú Ngọc, Gia Canh huyện Định Quán và Xuân Bắc, Suối Cao của huyện Xuân Lộc cho Công ty Cổ phần Mía đường La Ngà để trồng mía, sản xuất đường, làm phân bón vi sinh. Trong đó, hơn 3,5 nghìn ha đất được sử dụng đúng mục đích.
Kết luận thanh tra chỉ rõ, Công ty Cổ phần Mía đường La Ngà chỉ trực tiếp sử dụng một phần, phần lớn diện tích đất giao khoán cho hộ gia đình, cá nhân sử dụng và thiếu kiểm tra. Việc quản lý lỏng lẻo dẫn đến phần lớn người dân nhận khoán tự chuyển đổi mục đích sử dụng, chuyển đổi cây trồng.
Một phần diện tích khác, khoảng 268 ha, Công ty để cho cán bộ, nhân viên tự ý làm nhà ở, chuồng trại, trong đó nhiều trường hợp đã kê khai, đăng ký và được Ủy ban nhân dân huyện Định Quán cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ). Ngoài ra, khoảng 334 ha bị lấn chiếm và 98 ha đất chưa sử dụng.
Đối với công tác giao khoán đất, kết luận thanh tra xác định, công ty không thực hiện thanh lý hợp đồng với người nhận khoán trước khi ký lại hợp đồng mới là không đúng với nội dung của hợp đồng giao khoán. Điều này dẫn đến trên cùng một diện tích giao khoán hoặc cùng đối tượng giao khoán có hai dạng hợp đồng còn hiệu lực.
Trước những sai phạm nêu trên, Đoàn Thanh tra đã có văn bản kiến nghị Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh chuyển hồ sơ vụ việc có dấu hiệu tội phạm sang Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đồng Nai.
Đến tháng 5/2023, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh đã có văn bản gửi Cơ quan cảnh sát điều tra. Đến tháng 6 và tháng 7/2023, Thanh tra tỉnh Đồng Nai cùng Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh đã tiến hành các thủ tục bàn giao và tiếp nhận hồ sơ vụ việc.
