 Ông Hoàng Trung, Cục trưởng Cục Bảo vệ Thực vật (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Ảnh: TTX |
Chiều 6/9, ông Hoàng Trung, Cục trưởng Cục Bảo vệ thực vật (BVTV) đã có buổi chia sẻ với phóng viên xung quanh câu chuyện loại bỏ các hoạt chất độc hại trong thuốc bảo vệ thực vật.
Theo ông Hoàng Trung, hiện nay có 36 nước và EU đã cấm sử dụng hoạt chất Glyphosate do đã có những bằng chứng cho thấy chất Glyphosate gây ung thư.
"Cục BVTV xác định, cần thiết phải loại bỏ các hoạt chất không đảm bảo chất lượng để bảo vệ môi trường và sức khỏe cho người dân. Cục sẽ tham mưu cho Bộ NN&PTNT để cấm sử dụng hoạt chất Glyphosate.
Hoạt chất thứ hai là Chlorpyrifos, đây là hoạt chất được dùng khá lâu ở nước ta, hoạt chất này cũng rất độc, hiện nay người dân có xu hướng tăng liều lượng sử dụng thuốc này vì sâu bệnh đã thể hiện tính kháng bệnh. Một số nước trên thế giới đã đưa vào danh sách cấm sử dụng, và chúng ta cũng sẽ loại bỏ trong thời gian tới. Hoạt chất thức ba là Fipronil, đây là hoạt chất thuốc trừ sâu độc hại và cũng sẽ loại bỏ.
Bên cạnh đó, ông Trung cho biết, trong năm 2017 Cục BVTV đã tham mưu cho Bộ NN&PTNT loại bỏ 6 hoạt chất. Ngày 28/8 vừa qua Bộ NN&PTNT đã có quyết định tiếp tục loại bỏ 4 hoạt chất ra khỏi Danh mục thuốc BVTV được phép sử dụng tại Việt Nam, các hoạt chất gồm Acephate, Diazinon, Malathion, Zinc phosphide. Trong quyết định này cho phép trong nước được phép sử dụng các hoạt chất này trong vòng 1 năm, nhằm tránh ảnh hưởng đến việc kinh doanh của doanh nghiệp.
Việc loại bỏ này được thực hiện theo đúng quy định của Luật Bảo vệ và kiểm định thực vật, đó là loại thuốc độc nhóm 2, ảnh hưởng sức khoẻ con người, ảnh hưởng môi trường, có những loại thuốc có hiệu lực sinh học thấp.
Đối với 4 hoạt chất vừa mới loại bỏ, hàng năm mỗi loại được sử dụng từ 3.000 – 5.000 tấn. Riêng đối với Glyphosate là 30.000 tấn, chiếm 30% trong tổng lượng thuốc BVTV ở Việt Nam. Hai loại thuốc Fipronil, Chlorpyrifos được sử dụng từ 3.500-4.000 tấn.
Ông Trung cho rằng, việc loại bỏ các hoạt chất không đảm bảo chất lượng sẽ được làm liên tục và triệt để.
Trước nhiều thông tin cho rằng mỗi năm Việt Nam đổ xuống ruộng đồng 100.000 tấn thuốc BVTV, ông Trung cho hay thông tin này không chính xác. Trung bình hàng năm Việt Nam nhập khẩu kinh doanh buôn bán sử dụng khoảng 100.000 tấn, tuy nhiên có khoảng 40% nhập khẩu sau đó gia công và xuất đi các nước khác, không sử dụng trong nước.
10% là các loại thuốc xông hơi khử trùng dùng để xử lý hàng nông sản trước khi xuất khẩu để diệt các loại bệnh trên các nông sản, đây là quy trình bắt buộc phải làm trước khi đưa hàng đi xuất khẩu. Chính vì vậy thực tế, mỗi năm chúng ta chỉ sử dụng khoảng 30.000 tấn thuốc trừ sâu trừ bệnh.
 Nông dân phun thuốc trừ cỏ và sâu bệnh cho lúa. Ảnh: Đoàn Hữu Trung/TTXVN |
Lý giải việc sẽ loại bỏ nhiều hoạt chất, thuốc bảo vệ thực vật trong thời gian tới, ông Hoàng Trung cho rằng, theo rà soát, hiện nay nước ta đã quá dư thừa các sản phẩm thuốc BVTV. Và đã đến lúc phải siết chặt và lập lại trật tự, nếu không môi trường của chúng ta sẽ bị hủy hoại, sức khỏe con người không được đảm bảo.
Bên cạnh đó, ông Hoàng Trung cho biết, có thông tin cho rằng ở Việt Nam có 1.744 hoạt chất thuốc bảo vệ thực vật (BVTV), điều này là nhầm lẫn rất lớn, thế giới cũng không có từng đó hoạt chất, ngay nước lớn như Trung Quốc cũng chỉ có khoảng 600 hoạt chất mà thôi. Thực tế chúng ta chỉ có 385 hoạt chất đơn và hơn 1.000 hỗn hợp các hoạt chất với nhau. Vì vậy nhiều người nhận định Việt Nam có 1.744 hoạt chất là không đúng.
Với mục tiêu quản lý chặt chẽ, chỉ để lại trong danh mục thuốc BVTV được phép sử dụng ở Việt Nam những loại thuốc thực sự hiệu quả, phục vụ nhu cầu sản xuất an toàn, bền vững, chúng tôi siết lại công tác khảo nghiệm, đăng ký thuốc BVTV đã được kiểm soát chặt chẽ ngay đầu vào, bao gồm xem xét kỹ lưỡng các căn cứ thực hiện khảo nghiệm, trình tự thực hiện khảo nghiệm.
Việc cấp phép khảo nghiệm được dựa trên cơ sở khoa học theo nguyên tắc loại bỏ dần những thuốc BVTV có độc tính cao, ảnh hưởng đến môi trường, đồng thời khuyến khích những loại thuốc BVTV hiệu quả, an toàn trong sử dụng, đặc biệt là các loại thuốc sinh học.
Theo đề án quản lý thuốc BVTV, từ nay đến 2020 cố gắng sử dụng khoảng 30% sản phẩm thuốc BVTV sinh học, ưu tiên khuyến khích các doanh nghiệp đăng ký và sử dụng thuốc BVTV có nguồn gốc sinh học.
