Theo UBND tỉnh Tây Ninh, năm 2026, địa phương đã phân bổ 486 tỷ đồng cho 82 xã thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Tuy nhiên, đến nay, các địa phương mới giải ngân hơn 207 tỷ đồng, đạt 42,7% kế hoạch, cho thấy tiến độ triển khai và sử dụng nguồn lực tại cơ sở còn chậm.
Trong tổng nguồn vốn được phân bổ, gần 228 tỷ đồng tập trung cho 6 xã có kế hoạch đạt chuẩn nông thôn mới trong năm 2026. Cụ thể, xã Đông Thành được phân bổ hơn 73,8 tỷ đồng để thực hiện 19 công trình, đến nay giải ngân gần 28,4 tỷ đồng, đạt 39,3%; xã Đức Huệ được phân bổ hơn 64,2 tỷ đồng thực hiện 44 công trình, giải ngân hơn 39,5 tỷ đồng, đạt 61,5%. Xã Thủ Thừa được phân bổ hơn 19,2 tỷ đồng thực hiện 13 công trình, giải ngân gần 7 tỷ đồng, đạt 36,2%; xã Tân Trụ được phân bổ hơn 19,2 tỷ đồng thực hiện 15 dự án, giải ngân hơn 14,6 tỷ đồng, đạt 75,9%...
Hơn 258 tỷ còn lại bố trí cho 76 xã, mỗi xã gần 3,4 tỷ đồng. Đến nay, một số địa phương đã hoàn thành giải ngân như Cần Đước, Nhựt Tảo, Thạnh Lợi, Tân Thạnh, Tầm Vu, Lương Hòa... Tuy nhiên, nhiều xã vẫn có tỷ lệ giải ngân thấp, như Thạnh Phước đạt 24%, An Lục Long 34,5%, Thạnh Đức 37,9%, Tân Long 33,9%, Tân Hòa 27,9%, Tây Tây 28,4% và Mỹ Lệ 25,4%.
Bên cạnh đó, tiến độ giải ngân vốn sự nghiệp của các chương trình còn thấp hơn. Cụ thể, nguồn vốn sự nghiệp xây dựng nông thôn mới (vốn Trung ương chuyển nguồn năm 2025 sang năm 2026) gần 41 tỷ đồng nhưng mới giải ngân hơn 14 tỷ đồng, đạt 34,4%; vốn sự nghiệp chương trình giảm nghèo bền vững hơn 89,3 tỷ đồng, giải ngân hơn 14 tỷ đồng, đạt 15,75%; nguồn vốn phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi mới giải ngân 21,26%.
Tỷ lệ giải ngân thấp không chỉ ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện các công trình, dự án mà còn làm chậm việc triển khai các nội dung hỗ trợ, chính sách của chương trình đến người dân. Đặc biệt, đối với những địa phương đặt mục tiêu đạt chuẩn nông thôn mới trong năm 2026, việc chậm hoàn thành thủ tục và triển khai các công trình có thể ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện các tiêu chí đã đăng ký.
Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh Lê Văn Hẳn yêu cầu các sở, ngành, địa phương bên cạnh tập trung giải ngân vốn đầu tư công, phải đẩy nhanh tiến độ thực hiện và giải ngân các chương trình mục tiêu quốc gia; xác định đây là nhiệm vụ cần tập trung thực hiện trong những tháng cuối năm. Việc giải ngân phải gắn với tiến độ triển khai thực tế, bảo đảm nguồn vốn được sử dụng đúng mục tiêu, đúng đối tượng và phát huy hiệu quả.
Theo đó, UBND tỉnh Tây Ninh yêu cầu các địa phương khẩn trương hoàn thiện danh mục công trình, tổ chức thông qua HĐND cấp xã, đồng thời đẩy nhanh các thủ tục để triển khai dự án. Các sở, ngành có liên quan tăng cường hướng dẫn, phối hợp với địa phương rà soát những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện từng chương trình, dự án, kịp thời tháo gỡ những vấn đề thuộc thẩm quyền; đối với nội dung vượt thẩm quyền, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, giải quyết.
Người đứng đầu các cơ quan, đơn vị, địa phương phải chịu trách nhiệm về tiến độ phân bổ, thực hiện và giải ngân nguồn vốn được giao; xác định rõ nhiệm vụ, thời hạn hoàn thành và trách nhiệm của từng đơn vị. Những dự án không có khả năng giải ngân cần được rà soát, đề xuất điều chỉnh, điều chuyển vốn theo quy định, tránh để nguồn lực tồn đọng, lãng phí. Đồng thời, tăng cường kiểm tra, giám sát tiến độ thực hiện tại cơ sở, bảo đảm chất lượng công trình và hiệu quả các chính sách hỗ trợ.
Việc đẩy nhanh giải ngân vốn các chương trình mục tiêu quốc gia không chỉ nhằm hoàn thành kế hoạch vốn năm 2026 mà quan trọng hơn là đưa các công trình, dự án và chính sách hỗ trợ vào thực tiễn, góp phần hoàn thiện hạ tầng nông thôn, tạo sinh kế, giảm nghèo và nâng cao đời sống người dân tại các địa bàn thụ hưởng.