 Thu hoạch lúa hè thu 2014 tại huyện Tháp Mười, tỉnh Đồng Tháp. |
Tập trung cho chính sách lớn Để xóa bỏ kiểu sản xuất nông nghiệp nhỏ lẻ, manh mún, nhà nước đã có nhiều chính sách để xây dựng phát triển mô hình liên kết, tạo ra cánh đồng lớn để sản xuất lúa hàng hóa, tăng thu nhập cho nông dân. Nhưng thực tế, mô hình này ở một số địa phương vẫn lỏng lẻo, đầu ra của nông sản chưa được bảo đảm. GS.TS Bùi Chí Bửu, Nguyên Viện trưởng Viện Khoa học kỹ thuật nông nghiệp miền Nam, đánh giá: “Thực sự trong 10 doanh nghiệp thì chỉ có 2, 3 DN có tâm huyết với bà con. Còn lại là kiểu “cho, ban ơn” và muốn rút lui lúc nào thì rút. Do vậy phát triển cánh đồng mẫu lớn như vậy là không bền vững”.Nhiều chuyên gia ngành nông nghiệp cũng cho rằng, hiện nay nhà nước dàn trải nguồn lực cho những chính sách, tuy là chủ trương đúng đắn nhưng còn mang tính chất tình thế và cách thực hiện chưa mang đến cho người nông dân hiệu quả thiết thực. Chẳng hạn như chính sách thu mua tạm trữ lúa gạo, vụ thu mua tạm trữ lúa gạo đông xuân 2013 - 2014, một số địa phương khẳng định nông dân chưa hưởng lợi ích từ chương trình thu mua lúa tạm trữ. Bởi trong khi chờ doanh nghiệp có chỉ tiêu mua lúa thì đa số nông dân đã bán lúa lúc thu hoạch rộ trước đó với giá thấp. Ngoài ra số lượng mua tạm trữ có hạn, không thể đáp ứng nhu cầu chung của toàn vùng. Chính vì vậy, đại diện sở, ngành của một số địa phương tiếp tục kiến nghị Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương tăng cường chỉ đạo tái cơ cấu ngành nông nghiệp, thay đổi phương thức canh tác, nâng cao nhận thức, hành động của người dân khi tham gia vào chuỗi giá trị. Đồng thời, Bộ Công Thương sớm ban hành lộ trình xây dựng vùng nguyên liệu và hợp tác, liên kết đặt hàng của các doanh nghiệp kinh doanh xuất khẩu gạo đối với người trồng lúa. Do vậy ngoài đầu tư cho những chính sách xã hội, để bảo đảm an sinh xã hội thực sự bền vững, nhà nước cần tập trung mạnh mẽ hơn nữa cho chính sách Tam nông bằng những giải pháp cụ thể cho vấn đề đất đai, khoa học kỹ thuật, đào tạo nghề nông nghiệp, phi nông nghiệp, đầu tư hạ tầng nông thôn... Ngoài ra, đối với chính sách xã hội về giảm nghèo, thời gian tới sẽ có những thay đổi nhằm tháo gỡ những “nút thắt” do việc sử dụng chuẩn nghèo dựa vào thu nhập trong một thời gian dài từ năm 1993 đến nay đã không còn phù hợp. Cách đo lường chuẩn nghèo này bộc lộ nhiều hạn chế như bỏ sót đối tượng, độ bao phủ chưa cao, thiếu công bằng trong việc thực hiện chính sách giảm nghèo, chưa đánh giá, đo lường mức độ chuyển biến về tiếp cận các nhu cầu xã hội cơ bản của người dân... Hiện Bộ LĐTB&XH đang triển khai xây dựng đề án giảm nghèo đa chiều để thay thế. Đây sẽ là một bước cải cách mới để công tác giảm nghèo đạt hiệu quả tốt hơn.
| Tập trung cho địa bàn trọng điểm Để việc giảm nghèo cho vùng đồng bào dân tộc được hiệu quả và bền vững, cần đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu sản xuất nông nghiệp theo hướng sản xuất hàng hóa có quy mô lớn, chất lượng và hiệu quả gắn với thị trường; đồng thời thực hiện tốt các chính sách, đề án hỗ trợ phát triển vùng dân tộc thiểu số. Cần thúc đẩy ứng dụng, chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật trong sản xuất cho đồng bào ở vùng sâu, vùng xa. Các chính sách cũng cần tập trung tại các địa bàn trọng điểm của tỉnh nhằm nâng cao hiệu quả, bảo đảm kinh phí theo kế hoạch đã đề ra. Ông Lò Giàng Páo - Phó Viện trưởng Viện Dân tộc, Ủy ban dân tộc Có giải pháp giúp hộ nghèo sản xuất Từ thực tế cơ sở, chúng tôi đã chỉ đạo các ngành, chi bộ, đảng bộ và các trưởng, phó phòng nghiệp vụ của thành phố khi nhận đỡ đầu hộ nghèo phải dành thời gian đi thăm các hộ nghèo ít nhất 1 - 2 lần/tháng, tìm hiểu kỹ hoàn cảnh của hộ nghèo, trên cơ sở đó có giải pháp phối hợp với chính quyền địa phương cùng giúp hộ nghèo vươn lên làm ăn, tổ chức lại sản xuất, khơi dậy ý chí thoát nghèo từ đối tượng được giúp đỡ để cùng họ thực hiện các phương án thoát nghèo. Khi hỗ trợ đối tượng nghèo thì cũng chỉ trao “cần câu và chỉ cách câu” như trao tặng xe đạp cho người nghèo bán vé số làm phương tiện đi lại mưu sinh chứ không trao tiền. Ông Dương Thành Trung, Bí thư thành phố Bạc Liêu Lựa chọn đúng chiều và chỉ số Giảm nghèo đa chiều nhằm xác định các chiều thiếu hụt và chỉ số đo lường thiếu hụt được tiến hành dựa trên cơ sở quyền được bảo đảm về an sinh xã hội và các nhu cầu tối thiểu. Việc lựa chọn đúng các chiều và chỉ số sẽ hết sức quan trọng trong việc giám sát sự thay đổi về mức độ tiếp cận các nhu cầu cơ bản qua từng năm. Ông Ngô Trường Thi, Vụ trưởng - Chánh văn phòng Quốc gia về giảm nghèo, Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội |
