Hiện phần lớn rác được chôn lấp, nén ngoài trời tại khu vực Bãi Nhát, dần hình thành “núi rác” khổng lồ, gây ô nhiễm môi trường. Sau hơn 20 năm, theo ước tính lượng rác tồn đọng tại khu vực Bãi Nhát đã vượt quá 100.000 tấn.
Trước thực trạng này, UBND đặc khu Côn Đảo đã triển khai dự án xây dựng Nhà máy Xử lý rác tại Bãi Nhát với công nghệ đốt tại chỗ. Dự án được thực hiện bởi liên danh Công ty cổ phần Đầu tư Kim Trường Phát và Công ty cổ phần H-T Giang San. Hiện công trình đã cơ bản hoàn tất, đang trong giai đoạn tinh chỉnh thiết bị, dự kiến vận hành chính thức vào cuối tháng 8/2025.
Theo ông Phan Trọng Hiền, Chủ tịch UBND đặc khu Côn Đảo, khi nhà máy xử lý rác công nghệ đốt này đi vào hoạt động, toàn bộ lượng rác tồn đọng tại Bãi Nhát sẽ được xử lý trong vòng 11 tháng.
Song song với dự án này, địa phương cũng đã bàn giao 1,92 ha đất sạch để xây dựng Nhà máy Xử lý rác thải Côn Đảo với công suất thiết kế 36 tấn/ngày, đáp ứng nhu cầu xử lý rác đến năm 2030.
Trong khi chờ các dự án đi vào vận hành, Côn Đảo vẫn duy trì hoạt động phân loại rác tại nguồn và tại các điểm tập kết. Trung bình mỗi ngày, huyện đảo thu được 1,26 tấn rác tái chế (5,7%), gần 4,2 tấn rác thực phẩm (19,04%) và hơn 16,5 tấn rác thải còn lại (74,26%).
Rác tái chế được vận chuyển về đất liền tái chế, rác thực phẩm được tận dụng trong mô hình kinh tế tuần hoàn, còn lại chờ xử lý bằng công nghệ đốt. Hiện tỷ lệ phân loại rác tại nguồn đạt khoảng 80%, trong đó 46% thực hiện đúng quy định, chủ yếu từ các hộ dân và khu du lịch.
Đặc biệt, kết quả khảo sát gần đây tại đặc khu Côn Đảo cho thấy lượng rác thải nhựa từ hộ gia đình đã giảm đáng kể. Hệ số phát sinh rác thải nhựa bình quân đầu người năm 2024 chỉ còn 0,069 kg/người/ngày, giảm khoảng 9% so với năm 2020. Nguồn rác thải nhựa từ khách sạn, nhà nghỉ cũng ghi nhận mức giảm tới 18%, cho thấy ý thức bảo vệ môi trường của cộng đồng và doanh nghiệp ngày càng nâng cao.
UBND đặc khu Côn Đảo đặt mục tiêu đến năm 2028 có 90% hộ dân thực hiện phân loại rác tại nguồn và đạt mức tuyệt đối 100% vào năm 2030. Đồng thời, toàn bộ chất thải rắn sinh hoạt và chất thải y tế trên đảo sẽ được thu gom, xử lý triệt để, bảo đảm an toàn môi trường. Địa phương cũng yêu cầu 100% doanh nghiệp mới đăng ký đầu tư phải tuân thủ đầy đủ quy định về môi trường, góp phần xây dựng hình ảnh Côn Đảo xanh, sạch và bền vững.
Với những bước triển khai quyết liệt này, Côn Đảo đang từng bước giải quyết triệt để tình trạng ô nhiễm do rác thải, đồng thời tạo nền tảng cho phát triển du lịch sinh thái, gìn giữ môi trường trong lành.
