Theo tờ Kyiv Post, Đức đã yêu cầu dỡ bỏ các hạn chế đối với hệ thống liên lạc vệ tinh Starlink tại Ukraine, cho rằng các thiết bị do Berlin tài trợ phải được duy trì hoạt động.
Ngoại trưởng Johann Wadephul cho biết Đức đang yêu cầu phía Mỹ giải thích về tình trạng gián đoạn, mặc dù Berlin chưa có đầy đủ thông tin về nguyên nhân - đài truyền hình Đức NTV đưa tin.
“Những hạn chế này phải được dỡ bỏ”, ông Wadephul tuyên bố, đồng thời nhấn mạnh Đức tài trợ một phần thiết bị Starlink được sử dụng tại Ukraine.
“Vì vậy, đương nhiên chúng tôi yêu cầu hệ thống phải hoạt động nếu chúng tôi đang trả tiền cho nó. Ukraine phải tiếp tục nhận được sự hỗ trợ đầy đủ”, ông nói.
Phát biểu của ông Wadephul làm gia tăng sức ép ngoại giao liên quan đến những gián đoạn của dịch vụ mà các lực lượng Ukraine sử dụng để liên lạc, vận hành thiết bị bay không người lái (UAV) và bảo đảm hậu cần tại tiền tuyến. Tuy nhiên, Ngoại trưởng Đức không xác định bên nào chịu trách nhiệm về những hạn chế này.
Ông cho biết Đức có những câu hỏi dành cho Mỹ và hai bên sẽ làm rõ các vấn đề đó.
Các nguồn tin trong Bộ Quốc phòng Ukraine nói với Kyiv Post sáng 15/10 rằng kết nối Starshield khi đang di chuyển đã được khôi phục và tiếp tục hoạt động. Tuy nhiên, các nguồn tin không nêu rõ tốc độ hoạt động của dịch vụ vào thời điểm đó, cũng như liệu những hạn chế về tốc độ có còn được áp dụng hay không.
Hiện tại, Bộ Quốc phòng Ukraine vẫn đang trao đổi với các bên liên quan để xác định nguyên nhân và hoàn cảnh dẫn đến việc áp dụng các hạn chế vào ngày trước đó.
Nguồn tin trên xác nhận dịch vụ đã hoạt động trở lại, nhưng chưa làm rõ nguyên nhân gây gián đoạn hoặc cách thức khắc phục sự cố.
Trước đó, hôm 14/10, các nguồn tin trong Bộ Quốc phòng Ukraine nói với Kyiv Post rằng SpaceX đã bất ngờ áp dụng các hạn chế tốc độ qua đêm mà không thông báo trước cho lực lượng quốc phòng Ukraine.
Theo đó, tốc độ bị giới hạn ở mức 160 km/giờ. Tuy nhiên, các đơn vị quân đội cho biết họ mất kết nối khi di chuyển với tốc độ từ khoảng 72-161 km/giờ.
Các hạn chế đã cản trở những nhiệm vụ sử dụng UAV, bao gồm hoạt động của UAV đánh chặn và UAV tấn công tầm trung, đồng thời làm suy giảm năng lực hậu cần, trinh sát và chuyển tiếp thông tin liên lạc.
Ukraine đang tìm cách nâng giới hạn tốc độ hoạt động lên 450 km/giờ nhằm cho phép các UAV đánh chặn truy đuổi những mối đe dọa trên không có tốc độ cao hơn của Nga, trong đó có UAV sử dụng động cơ phản lực.
Ông Dan Rice, Chủ tịch Đại học Mỹ tại Kiev và là cựu cố vấn đặc biệt cho Tổng tư lệnh Các lực lượng vũ trang Ukraine, cảnh báo những hạn chế như vậy có thể gây ra hậu quả chết người.
Trả lời phỏng vấn truyền thông châu Âu, ông Rice mô tả quy mô mối đe dọa mà hệ thống phòng không Ukraine đang phải đối mặt. “Khi có 500 chiếc Shahed đang bay tới, những chiếc Shahed sử dụng động cơ phản lực, và trong tuần này, tôi đã hai lần bị tấn công trong phạm vi 400 m”, ông nói. “Các bạn cần triển khai UAV đánh chặn để bảo vệ dân thường Ukraine”.
Đô đốc Hải quân Mỹ đã nghỉ hưu Mark Montgomery, chuyên gia cấp cao tại Quỹ Bảo vệ các nền dân chủ (FDD), cũng cho biết những hạn chế này còn làm suy giảm hiệu quả các nhiệm vụ UAV của Ukraine nhằm vào các cơ sở hậu cần quân sự và sở chỉ huy của Nga nằm sâu khoảng 150-250 km bên trong phòng tuyến Nga.
Hệ quả của sự việc không chỉ giới hạn ở hiệu quả tác chiến trên chiến trường. Trong cuộc phỏng vấn với Piers Morgan hôm 14/10, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết những hạn chế với hệ thống Starlink đã khiến Ukraine phải trả giá bằng sinh mạng con người. Tuy nhiên, ông Zelensky không xác định ai đã ra lệnh áp dụng các hạn chế.
Starshield là phiên bản mạng Starlink của SpaceX hướng tới các cơ quan chính phủ, được phát triển phục vụ hoạt động quân sự và an ninh quốc gia. Khác với Starlink thương mại, các dịch vụ Starshield liên quan đến vụ việc này nằm dưới sự kiểm soát của Chính phủ Mỹ.
Hôm 14/10, Giám đốc điều hành SpaceX Elon Musk xác nhận các hạn chế đối với hệ thống là quyết định của chính phủ Mỹ.
“Các hệ thống Starshield thuộc sở hữu và nằm dưới sự kiểm soát của Chính phủ Mỹ. Mọi giới hạn về tốc độ hoặc việc sử dụng đều do quân đội Mỹ quyết định và cuối cùng thuộc thẩm quyền của Tổng thống Mỹ”, ông Musk viết trên mạng xã hội X.
