Phát biểu trong cuộc họp báo tại Brussels vào ngày 9/3, đánh dấu 100 ngày đầu tiên của nhiệm kỳ thứ hai, bà Ursula von der Leyen khẳng định châu Âu đã bước vào một thời kỳ mới với những thách thức nghiêm trọng về địa chiến lược. Theo bà, chủ quyền và các cam kết quốc tế đang bị đặt dấu hỏi, khi mọi mối quan hệ quốc tế dần trở thành những giao dịch mang tính lợi ích.
Bà Ursula von der Leyen ca ngợi kế hoạch huy động 800 tỷ euro để củng cố năng lực quân sự của EU là một bước đi mang tính lịch sử. Theo bà, khoản đầu tư này có thể đặt nền móng cho một liên minh quốc phòng châu Âu, đồng thời mở rộng hợp tác với các quốc gia có cùng chí hướng như Anh, Na Uy và Canada.
Bên cạnh đó, Ủy ban châu Âu dự kiến công bố một báo cáo đánh giá các mối đe dọa an ninh mà EU đang đối mặt, đồng thời đưa ra các đề xuất nhằm nâng cao năng lực phòng thủ chung của khối.
Những thay đổi trong chính sách quốc phòng của EU diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều lần kêu gọi các đồng minh châu Âu tăng chi tiêu quốc phòng. Việc ông quy trách nhiệm cho Ukraine trong căng thẳng với Nga và quyết định đình chỉ viện trợ quân sự cho Kiev đã khiến nhiều quốc gia EU lo ngại và buộc phải xem xét lại chiến lược quốc phòng của mình.
Gần đây, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron nhận định rằng Nga đặt ra thách thức an ninh đối với châu Âu, đồng thời đề cập đến vai trò của kho vũ khí hạt nhân Pháp trong việc bảo vệ các quốc gia thành viên EU. Phía Nga phản ứng trước tuyên bố này, cho rằng đó là quan điểm mang tính đối đầu và có thể làm gia tăng căng thẳng trong quan hệ hai bên.
Việc EU thúc đẩy kế hoạch tự chủ về quốc phòng cho thấy thay đổi trong chính sách an ninh của khối, khi châu Âu ngày càng phải đối mặt với những thách thức về địa chính trị và sự không chắc chắn trong cam kết của Mỹ đối với an ninh khu vực.
