Chiều 26/9, tại phường Việt Trì, Ban Quản lý Dự án “Lồng ghép chống chịu biến đổi khí hậu và bảo vệ môi trường để phát triển các đô thị xanh loại II” phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Phú Thọ tổ chức Chương trình chia sẻ, giới thiệu các sản phẩm tri thức của Dự án, góp phần hỗ trợ địa phương phát triển đô thị xanh, chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu.
Dự án do Quỹ Môi trường toàn cầu tài trợ thông qua Ngân hàng Phát triển Châu Á, do Cục Môi trường là chủ dự án và Viện Chiến lược, Chính sách tài nguyên và môi trường là cơ quan đồng thực hiện.
Tại sự kiện, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược, Chính sách nông nghiệp và môi trường Nguyễn Trung Thắng, Giám đốc Ban Quản lý Dự án, nhấn mạnh chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế gắn với chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu và hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 là xu hướng tất yếu và là định hướng chiến lược của Việt Nam. Việc chia sẻ, phổ biến các tài liệu kỹ thuật góp phần kết nối mạng lưới truyền thông, nâng cao năng lực cho cán bộ quản lý và cơ quan chuyên môn tại địa phương.
Tại chương trình, các đại biểu, chuyên gia tập trung chia sẻ, thảo luận về 3 sản phẩm tri thức cốt lõi của Dự án, gồm: “Hướng dẫn đánh giá rủi ro và tính dễ bị tổn thương do biến đổi khí hậu cho các đô thị ở Việt Nam”; “Kiểm kê khí nhà kính hướng tới đô thị xanh: nghiên cứu điển hình tại Huế, Hà Giang và Vĩnh Yên”; “Hướng dẫn đánh giá hệ sinh thái”, hỗ trợ lồng ghép bảo vệ môi trường và bảo tồn đa dạng sinh học vào quy hoạch phát triển đô thị.
Giới thiệu về sản phẩm “Hướng dẫn đánh giá rủi ro và tính dễ bị tổn thương do biến đổi khí hậu cho các đô thị ở Việt Nam”, bà Vương Thu Hoài, Viện Nghiên cứu đô thị và phát triển hạ tầng, cho biết công cụ đánh giá được xây dựng theo quy trình gồm 8 bước, kết hợp các phương pháp điều tra, phỏng vấn, tham vấn, thống kê, mô hình hóa và chồng xếp bản đồ trên hệ thống thông tin địa lý. Kết quả đánh giá giúp xác định những khu vực, đối tượng dễ bị tổn thương, làm cơ sở để chính quyền địa phương lựa chọn giải pháp ứng phó phù hợp.
Theo bà Vương Thu Hoài, đặc điểm và mức độ tác động của biến đổi khí hậu khác nhau giữa các đô thị. Tại Hà Giang, các tác động rõ nét gồm lũ quét, sạt lở và nắng nóng; tại Vĩnh Yên, lại là ngập úng và nắng nóng đô thị; trong khi ở Huế, các tác động chủ yếu là ngập úng, nước biển dâng và xâm nhập mặn. Do đó, không có một giải pháp chung cho tất cả các đô thị mà cần căn cứ đặc điểm, điều kiện và kịch bản phát triển của từng đô thị để xây dựng phương án ứng phó phù hợp.
Giới thiệu sản phẩm “Kiểm kê khí nhà kính hướng tới đô thị xanh: nghiên cứu điển hình tại Huế, Hà Giang và Vĩnh Yên”, Phó Viện trưởng Viện Sinh thái Vương Xuân Hòa cho biết kết quả kiểm kê tại 3 đô thị cho thấy năng lượng là lĩnh vực chiếm tỷ trọng phát thải lớn nhất, thường từ 50-80% tổng phát thải của đô thị. Năm 2021, Vĩnh Yên có mức phát thải hơn 1 triệu tấn CO2 tương đương, chủ yếu do tập trung các cơ sở sản xuất và khu công nghiệp; Huế có mức phát thải khoảng 400.000-500.000 tấn CO2 tương đương, trong khi Hà Giang ở mức khoảng 75.000-80.000 tấn CO2 tương đương.
Theo ông Vương Xuân Hòa, kết quả kiểm kê là cơ sở để các đô thị xác định những lĩnh vực có tiềm năng giảm phát thải, trong đó năng lượng là một trong những lĩnh vực có tiềm năng giảm phát thải lớn. Qua đó, các địa phương có thể lựa chọn giải pháp phù hợp trong xây dựng kế hoạch giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và thúc đẩy tăng trưởng xanh.
Tuy nhiên, quá trình kiểm kê còn gặp khó khăn do dữ liệu chưa đồng bộ, một số nguồn phát thải khó thu thập, nhất là số liệu về sử dụng môi chất lạnh trong các thiết bị làm lạnh, điều hòa; hệ số phát thải đặc trưng cho Việt Nam còn hạn chế. Đối với lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp và sử dụng đất, độ không chắc chắn của kết quả còn tương đối cao do việc thu thập số liệu về sử dụng đất, diện tích rừng và các hoạt động sản xuất nông nghiệp chưa thuận lợi.
Các sản phẩm tri thức được giới thiệu tại chương trình cung cấp cơ sở phương pháp luận và dữ liệu phục vụ đánh giá rủi ro khí hậu, kiểm kê phát thải khí nhà kính và lồng ghép các yếu tố môi trường, đa dạng sinh học trong quy hoạch đô thị. Qua đó, hỗ trợ tỉnh Phú Thọ lựa chọn giải pháp phù hợp với điều kiện thực tế, hướng tới phát triển đô thị xanh và chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu.
