Theo thống kê của Bộ Lâm nghiệp Indonesia, tính đến ngày 21/8, diện tích rừng và đất bị cháy tại Kalimantan đã lên tới 57.088 ha. Một phần diện tích này nằm trong các khu vực sinh sống của đười ươi Borneo, vốn đã bị chia cắt nghiêm trọng do mất rừng và hoạt động của các khu nhượng quyền công nghiệp.
Khoảng 57.350 cá thể đười ươi Borneo hiện sinh sống trong các khu rừng bị phân mảnh tại Kalimantan, trong đó chỉ khoảng 20% sinh cảnh nằm trong các khu rừng được bảo vệ. Cháy rừng khiến nguồn thức ăn và nơi trú ẩn của đười ươi bị thu hẹp, buộc nhiều cá thể phải tìm đến các khu dân cư, đồn điền hoặc khu vực canh tác, làm tăng nguy cơ suy giảm loài và xung đột giữa người với động vật hoang dã.
Tại huyện Ketapang, tỉnh Tây Kalimantan, ngày 30/8, lực lượng bảo tồn đã giải cứu một cá thể đười ươi đực trưởng thành được phát hiện trong tình trạng mất nước, suy kiệt, tại một đồn điền cọ dầu của người dân. Khu rừng gần nơi phát hiện đang xảy ra cháy và phủ khói dày. Trước đó, theo tổ chức YIARI, lực lượng cứu hộ đã giải cứu tổng cộng 7 con đười ươi do ảnh hưởng của các vụ cháy.
Các chuyên gia cảnh báo tác động của cháy rừng đối với đười ươi có thể kéo dài ngay cả sau khi lửa được dập tắt. Khói dày làm giảm ánh sáng xuyên qua tán rừng, ảnh hưởng đến quá trình sinh trưởng và ra quả của cây - nguồn thức ăn quan trọng của đười ươi. Tình trạng thiếu thức ăn có thể khiến loài này bị giảm sinh sản, trong khi đười ươi vốn đã có chu kỳ sinh sản rất chậm, với con cái thường chỉ sinh một con sau khoảng 7 - 8 năm.
Các tổ chức bảo tồn cho rằng bảo vệ sinh cảnh đười ươi cần được xem là một phần trong chiến lược ứng phó cháy rừng của Indonesia. Bộ Lâm nghiệp cho biết lực lượng chức năng đang tuần tra, dập lửa tại các khu vực có sinh cảnh đười ươi, bảo vệ hành lang sinh thái và di chuyển động vật khỏi những khu vực có nguy cơ cao.
Trong bối cảnh Indonesia đang phải đối phó với các vụ cháy trên diện rộng tại Sumatra và Kalimantan, tác động đối với đười ươi cho thấy các vụ cháy cũng đang trở thành mối đe dọa trực tiếp đối với đa dạng sinh học và sự tồn tại lâu dài của những loài đặc hữu tại Indonesia.
