Đài truyền hình nhà nước Iran ngày 16/5 cho biết sau khi tàu thuyền của một số nước châu Á như Trung Quốc, Nhật Bản và Pakistan được phép đi qua tuyến hàng hải chiến lược này, các nước châu Âu cũng đã khởi động thương lượng với lực lượng hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) nhằm đạt được cơ chế cho phép tàu di chuyển an toàn qua eo biển. Tuy nhiên, truyền thông Iran không nêu cụ thể tên các quốc gia châu Âu tham gia đàm phán.
Cùng ngày, Iran cho biết đã hoàn tất cơ chế quản lý hoạt động lưu thông hàng hải qua eo biển Hormuz, bao gồm việc áp dụng các khoản phí đối với dịch vụ chuyên biệt dành cho tàu thuyền đi qua tuyến hàng hải chiến lược này.
Phát biểu ngày 16/5, Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia của Quốc hội Iran Ebrahim Azizi cho biết Tehran đã xây dựng một cơ chế điều phối giao thông hàng hải theo tuyến di chuyển được chỉ định và sẽ sớm công bố chi tiết trong thời gian tới. Theo ông Azizi, cơ chế mới sẽ ưu tiên áp dụng đối với các tàu thương mại và các bên “hợp tác với Iran”. Tehran cũng sẽ thu phí đối với một số dịch vụ chuyên biệt cung cấp theo khuôn khổ cơ chế này.
Eo biển Hormuz là tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới, nơi trung chuyển khoảng 20% lượng dầu tiêu thụ toàn cầu mỗi ngày. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại khu vực này đều có thể tác động mạnh tới thị trường năng lượng và kinh tế thế giới.
Trong thời gian gần đây, Iran nhiều lần cảnh báo có thể hạn chế hoặc kiểm soát chặt hoạt động lưu thông qua Hormuz nhằm đáp trả các sức ép quân sự và trừng phạt từ phương Tây. Trong khi đó, Mỹ cùng các đồng minh vẫn duy trì hiện diện hải quân lớn tại vùng Vịnh với tuyên bố nhằm bảo đảm tự do hàng hải và an ninh vận tải quốc tế.
