Theo tờ Globes (Israel) ngày 19/9, công ty công nghệ quốc phòng Rafael Advanced Defense Systems của Israel sắp ký kết một thỏa thuận với CH Séc để cung cấp hệ thống phòng không Spyder và hệ thống chỉ huy và kiểm soát (C2). Thương vụ mua hệ thống phòng không cũng như hệ thống chỉ huy và kiểm soát sẽ trị giá hàng tỷ USD đối với công ty quốc phòng Israel.
Nguồn tin trên lưu ý, hai bên đã đạt được những tiến triển đáng kể trong những tháng gần đây. Trước đó, Ngoại trưởng Séc Petr Macinka đã xác nhận các cuộc đàm phán trong một cuộc họp báo hồi tháng 7 năm nay với Ngoại trưởng Israel Gideon Sa'ar. Phạm vi của thỏa thuận không chỉ giới hạn ở hệ thống phòng không.
Tương tự thỏa thuận chiến lược "Lá chắn Achilles" với Hy Lạp, liên quan đến việc bán 3 hệ thống phòng không trị giá 3,1 tỷ euro, thỏa thuận với CH Séc dự kiến sẽ bao gồm một hệ thống chỉ huy và kiểm soát (C2) mới. Hệ thống này tích hợp toàn bộ khả năng phòng không và được phát triển bởi Rafael. Những thỏa thuận này phản ánh thực tế rằng phòng không là lĩnh vực xuất khẩu quốc phòng hàng đầu của Israel, với năm ngoái chiếm 29% trong tổng số 19,2 tỷ USD. Xu hướng này dự kiến sẽ tiếp tục trong năm nay.
Thỏa thuận với CH Séc diễn ra sau thương vụ bán hệ thống Spyder cho Romania với giá khoảng 2 tỷ euro, được hoàn tất khoảng ba tháng trước. Không giống Romania, Cộng hòa Séc đã sở hữu bốn hệ thống Spyder, dựa trên phiên bản "tất cả trong một".
Cụ thể, cấu hình này cung cấp một hệ thống phòng không hoàn chỉnh, bao gồm radar tích hợp, hệ thống chỉ huy và kiểm soát tiên tiến, cùng các tên lửa đánh chặn Python và Derby, tất cả được gắn trên một phương tiện.
Theo Globes, một yếu tố tạo điều kiện thuận lợi cho việc bán hệ thống Spyder là đây là hệ thống hoàn toàn của Israel, không có sự can thiệp của Mỹ. Với các hệ thống David's Sling và Arrow 3, Israel cần có sự chấp thuận của Mỹ để bán cho quốc gia khác, vì Mỹ tham gia vào việc tài trợ và sản xuất các hệ thống này. Điều đó đã xảy ra với cả thỏa thuận David's Sling với Phần Lan và thỏa thuận Arrow 3 với Đức.
Nhu cầu ngày càng tăng đối với các hệ thống phòng không từ các quốc gia Đông Âu bắt nguồn từ cuộc xung đột Nga - Ukraine. Không giống như trước đây, nhu cầu này không chỉ do các sự kiện diễn ra bên trong Ukraine thúc đẩy mà những tháng gần đây chứng kiến xu hướng gia tăng rõ rệt của thiết bị bay không người lái (UAV) từ khu vực xung đột xâm nhập vào sườn phía Đông của NATO, bao gồm Ba Lan, Romania, các nước Baltic và Moldova.
Điều này đặt CH Séc vào một vị thế vô cùng khó khăn. Hệ thống phòng không của nước này dựa trên sự kết hợp giữa máy bay chiến đấu Gripen của Thụy Điển, tên lửa vác vai RBS do Thụy Điển sản xuất và các hệ thống 2K12 Kub (SA-6) cũ từ thời Liên Xô.
