Ngày 18/9, chính phủ Nhật Bản cho biết hai nhà hoạt động nước này đã tới một hòn đảo thuộc quần đảo tranh chấp chủ quyền với Trung Quốc mà Tôkyô gọi là Senkaku, còn Bắc Kinh gọi là Điếu Ngư trong thời điểm các cuộc biểu tình chống Nhật liên quan tới vụ tranh chấp quần đảo này đã lan rộng ra khoảng 100 thành phố ở Trung Quốc.
 Người biểu tình chống Nhật tìm cách vượt qua hàng rào cảnh sát tại thành phố Thâm Quyến ở miền nam Trung Quốc ngày 18/9/2012. Ảnh: AFP-TTXVN |
Theo Chánh Văn phòng nội các Nhật Bản Osamu Fujimura, hai công dân Nhật đã đến Uotsuri, hòn đảo lớn nhất trong quần đảo tranh chấp nói trên. Từ Bắc Kinh, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hồng Lỗi đã phản đối hành động trên của hai công dân Nhật Bản, cho đây là sự "vi phạm nghiêm trọng" chủ quyền lãnh thổ của Trung Quốc. Tân Hoa xã dẫn lời người phát ngôn Hồng Lỗi yêu cầu Nhật Bản có những biện pháp hiệu quả, ngăn chặn bất cứ hành động nào có thể làm gia tăng thêm căng thẳng xung quanh vấn đề này.
Lực lượng bảo vệ bờ biển Nhật Bản cùng ngày cho biết 11 tàu hải giám Trung Quốc đã tiến vào vùng biển xung quanh quần đảo tranh chấp. Theo người phát ngôn lực lượng này, đầu giờ chiều 18/9 họ đã phát hiện các tàu hải giám Trung Quốc ở vùng biển gần đảo Uotsuri mà luật hàng hải quốc tế quy định là vùng tiếp giáp.
Trong khi đó tại Trung Quốc, làn sóng biểu tình chống Nhật Bản tiếp tục lan rộng trong ngày 18/9 - ngày đánh dấu "biến cố Mãn Châu" 81 năm trước, khi quân đội Nhật Hoàng chiếm đóng vùng Đông Bắc Trung Quốc. Nhiều công ty của Nhật Bản đã thông báo tạm ngừng hoạt động các nhà máy và cơ sở kinh doanh tại Trung Quốc.
Tập đoàn Honda cho biết sẽ ngừng hoạt động sản xuất tại các nhà máy ở hai thành phố Vũ Hán và Quảng Châu trong hai ngày kể từ 18/9. Tập đoàn bán lẻ hàng đầu của Nhật Bản Senven & I cho biết đóng cửa 13 siêu thị và 198 cửa hàng tiện lợi phục vụ 24/24 giờ tại Trung Quốc trong ngày 18/9. Hãng ô tô Mazda sẽ ngừng hoạt động sản xuất tại Nam Ninh trong bốn ngày. Tập đoàn điện tử Panasonic cho biết một nhà máy bị các công nhân Trung Quốc đập phá tiếp tục đóng cửa trong ngày 18/9. Tập đoàn Canon cũng ngừng hoạt động ba trong số bốn nhà máy tại Trung Quốc trong ngày 18/9. Hãng hàng không All Nippon Airways thông báo hủy nhiều chuyến bay từ Trung Quốc. Nhiều trường học Nhật Bản tại các thành phố lớn của Trung Quốc, trong đó có Thượng Hải và Bắc Kinh, thông báo nghỉ học trong tuần này.
Trong buổi họp báo tại Bắc Kinh ngày 18/9 sau cuộc hội đàm với Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Leon Panetta, Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc Lương Quang Liệt bày tỏ hy vọng vấn đề quần đảo Điếu Ngư/Senkaku sẽ được giải quyết "hòa bình", song cũng cảnh báo về "những hành động tiếp theo". Về phần mình, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ kêu gọi hai bên bình tĩnh và kiềm chế. Ông Panetta cho rằng không quốc gia nào có lợi nếu tình hình hiện nay leo thang thành xung đột, phá hoại ổn định và hòa bình ở một khu vực rất quan trọng. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ nhấn mạnh đây là thông điệp nhất quán của ông trong tuần lễ công du châu Á-Thái Bình Dương.
TTG - H.H
