Rà soát từng chỉ tiêu cụ thể tại địa phương
Riêng năm 2026, Hà Nội dự kiến có 3 xã đạt chuẩn nông thôn mới theo bộ tiêu chí của Thành phố. Từ yêu cầu xây dựng nông thôn mới trong giai đoạn mới, nhiều địa phương của Hà Nội đã sớm rà soát thực trạng, xác định những tiêu chí đã đạt, chưa đạt để xây dựng lộ trình phù hợp, huy động nguồn lực và từng bước hoàn thiện các tiêu chí.
Hà Nội đặt mục tiêu đến năm 2030 có 80% số xã đạt chuẩn nông thôn mới và 20% số xã đạt chuẩn nông thôn mới hiện đại.
Ông Bùi Lê Huy, Chánh Văn phòng xã Liên Minh (Hà Nội) cho biết, xã đang rà soát việc thực hiện các tiêu chí thuộc Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 và Quyết định số 122/2026/QĐ-UBND về Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 của Hà Nội. Trên cơ sở đó, UBND xã đang xây dựng dự thảo kế hoạch triển khai và sẽ trình Đảng ủy thẩm định, thông qua trong thời gian tới.
Tại xã Hát Môn, việc rà soát các tiêu chí cũng được triển khai. Theo Trưởng phòng Kinh tế xã Hát Môn Tô Quang Tuyển, hiện Thành phố chưa ban hành bộ tiêu chí, song xã căn cứ vào bộ tiêu chí của Trung ương để rà soát. Đến tháng 6/2026, Hát Môn có 31/47 chỉ tiêu đạt theo Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới các cấp giai đoạn 2026 - 2030; còn 16 chỉ tiêu chưa đạt.
Những nội dung đã đạt gồm: giao thông, thủy lợi, phòng, chống thiên tai, điện sinh hoạt, hạ tầng viễn thông, thu nhập bình quân... Từ kết quả rà soát, xã Hát Môn đã xây dựng kế hoạch cụ thể, tập trung nguồn lực đầu tư, phấn đấu hoàn thành xây dựng nông thôn mới theo kế hoạch năm 2026.
Hát Môn đặt mục tiêu năm 2026 tăng trưởng giá trị sản xuất bình quân 13,5%; thu nhập bình quân đạt 107 triệu đồng/người/năm; giảm 10% số hộ cận nghèo so với năm 2025. Địa phương phấn đấu tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế đạt 95,6% dân số; tỷ lệ gia đình văn hóa đạt 97%; tỷ lệ thôn đạt danh hiệu văn hóa 95%...
Hoàn thiện tiêu chí, hướng tới nông thôn mới hiện đại
Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Đình Hoa, để triển khai xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030, UBND Thành phố Hà Nội vừa ban hành Quyết định số 122/2026/QĐ-UBND về Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030. Đây là căn cứ để đánh giá, thẩm định và xét công nhận các xã đạt chuẩn nông thôn mới trên địa bàn Thủ đô.
Theo đó, Bộ tiêu chí được xây dựng trên cơ sở Bộ tiêu chí quốc gia, gồm 10 nhóm nội dung chính: Quy hoạch; Hạ tầng kinh tế xã hội; Phát triển kinh tế nông thôn; Đào tạo nguồn nhân lực nông thôn; Văn hóa, Giáo dục, Y tế; Giảm nghèo và An sinh xã hội; Khoa học công nghệ và chuyển đổi số; Môi trường và cảnh quan nông thôn; Xây dựng hệ thống chính trị và Hành chính công; Tiếp cận pháp luật và An ninh, Quốc phòng.
Điểm mới nổi bật là Bộ tiêu chí được thiết kế theo 2 nhóm xã. Nhóm 1 gồm các xã ven đô, có tốc độ đô thị hóa nhanh và điều kiện thuận lợi hơn; nhóm 2 gồm các xã mang đặc trưng nông nghiệp hoặc nằm xa trung tâm hơn. Sự phân hóa này thể hiện rõ ở nhiều chỉ tiêu.
Về hạ tầng giao thông, cả hai nhóm đều phải bảo đảm đường xã đạt chuẩn theo quy hoạch, được bảo trì và có cây xanh dọc tuyến từ 50% số km trở lên. Tuy nhiên, đường thôn, ngõ, xóm tại nhóm 1 phải được cứng hóa 100%, trong khi nhóm 2 đạt từ 90% trở lên. Với thủy lợi, tỷ lệ diện tích đất sản xuất nông nghiệp được tưới, tiêu chủ động ở nhóm 1 phải đạt từ 90% và áp dụng công nghệ tiên tiến phù hợp với nông nghiệp đô thị; nhóm 2 đạt từ 80% và có biện pháp tưới tiết kiệm đối với cây trồng chủ lực từ 30%.
Trong lĩnh vực phát triển kinh tế nông thôn, tốc độ tăng thu nhập bình quân đầu người của nhóm 1 phải đạt từ 10,5%/năm trở lên, cao hơn mức 9,5%/năm của nhóm 2. Yêu cầu về mô hình nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, kinh tế xanh hoặc kinh tế tuần hoàn cũng được phân hóa rõ: nhóm 1 cần ít nhất 3 mô hình nông nghiệp công nghệ cao hoặc ít nhất 1 mô hình kinh tế xanh/tuần hoàn hiệu quả; nhóm 2 cần ít nhất 2 mô hình công nghệ cao hoặc 1 mô hình tương ứng. Tỷ lệ hộ nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi ở nhóm 1 đạt từ 60%, nhóm 2 từ 50%.
Về giảm nghèo và an sinh xã hội, tỷ lệ nghèo đa chiều ở nhóm 1 không được vượt quá 1,5%, trong khi nhóm 2 là không quá 3%. Tỷ lệ hộ sử dụng nước sạch theo quy chuẩn nhóm 1 từ 80%, nhóm 2 từ 70%. Tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ nhóm 1 từ 40%, nhóm 2 từ 35%; tỷ lệ người trong độ tuổi theo học sau trung học phổ thông tương ứng là 60% và 50%.
Về tổ chức thực hiện, các sở, ban, ngành, đoàn thể Thành phố phụ trách tiêu chí có nhiệm vụ hướng dẫn, triển khai theo chức năng của ngành, bảo đảm thống nhất, khả thi và phù hợp thực tế; đồng thời thẩm định, đánh giá mức độ đạt chuẩn và thực hiện báo cáo định kỳ, đột xuất gửi về Sở Nông nghiệp và Môi trường.
Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao chủ trì, phối hợp đôn đốc UBND các xã triển khai thực hiện; định kỳ 6 tháng và hàng năm tổng hợp, báo cáo UBND Thành phố. Khi có vấn đề phát sinh, Sở chủ trì rà soát, trình điều chỉnh Bộ tiêu chí cho phù hợp, đồng thời tham mưu quy định về điều kiện, trình tự, thủ tục, hồ sơ xét công nhận, công bố và thu hồi quyết định công nhận xã đạt chuẩn nông thôn mới.
Bên cạnh đó, UBND các xã căn cứ Bộ tiêu chí và hướng dẫn của các cấp để chủ động rà soát, đánh giá mức độ đạt được, xây dựng chương trình, kế hoạch thực hiện theo lộ trình của Thành phố và thực hiện đầy đủ chế độ báo cáo theo yêu cầu.
Cùng với việc hoàn thiện cơ chế, chính sách, Thành phố giao Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng các sở, ban, ngành, đoàn thể phụ trách từng tiêu chí, chỉ tiêu để đánh giá thực trạng và tổ chức xét, công nhận đạt chuẩn. Riêng trong năm 2026, Hà Nội dự kiến hoàn thiện thủ tục, hồ sơ xét, công nhận 3 xã đạt chuẩn nông thôn mới theo Bộ tiêu chí xã nông thôn mới Thành phố Hà Nội giai đoạn 2026 - 2030.
Với sự vào cuộc đồng bộ của các địa phương, sở, ngành cùng cách làm chủ động, rõ người, rõ việc, Hà Nội đang tạo nền tảng vững chắc cho chặng đường xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030.
Trang thông tin có sự phối hợp của Văn phòng Điều phối Chương trình xây dựng nông thôn mới Thành phố Hà Nội
