Theo báo cáo từ UBND tỉnh Cà Mau, từ ngày 19/9 đến sáng 25/9, trên địa bàn tỉnh xuất hiện đợt mưa lớn kéo dài diện rộng kèm dông lốc, tổng lượng mưa tại nhiều nơi ở mức rất cao như: Biển Bạch 466,8 mm, Lương Thế Trân 436,4 mm, Tân Tiến 409,0 mm, Khánh An 1 là 333,6 mm, Trí Phải 309,0 mm, Châu Thới 305,8 mm. Mưa lớn cường suất cao kết hợp triều cường đã gây ngập cục bộ tại nhiều tuyến giao thông, đê bao và vùng sản xuất.
Thống kê sơ bộ đến chiều 25/9 cho thấy đợt mưa lớn đã ảnh hưởng khoảng 6.866 ha lúa Hè Thu; gây ngập úng nội đồng hơn 11.000 ha lúa - tôm mới gieo sạ; làm ảnh hưởng trên 167 ha rau màu, khoảng 224 ha cây ăn trái và 5,450 ha diện tích nuôi trồng thủy sản.
Mưa dông cũng khiến 12 căn nhà bị hư hỏng, sập đổ; hơn 27,6 km đường giao thông nông thôn và đê bao bị ngập sâu từ 10 - 50 cm. Nhờ chủ động vận hành cống tiêu thoát nước dọc Quốc lộ 1A, đê biển Tây và các trạm bơm vùng ngọt hóa, công tác tháo úng đang được đẩy nhanh.
Đến nay, toàn tỉnh đã thu hoạch được 72.154 ha lúa Hè Thu, đạt 76,6% diện tích xuống giống. Dự báo từ ngày 27/9 đến 3/10, địa phương tiếp tục đối mặt với đợt triều cường mạnh, nguy cơ gây ngập sâu tại các vùng trũng thấp.
Tại cuộc họp, các địa phương đã báo cáo cụ thể tình hình ảnh hưởng, mức độ thiệt hại, đồng thời kiến nghị các giải pháp nhằm khắc phục, hỗ trợ nhân dân bị ảnh hưởng trong đợt mưa lớn vừa qua. Bên cạnh những kết quả như các địa phương đã kiện toàn Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự, phân công nhiệm vụ rõ ràng; kế hoạch, phương án ứng phó thiên tai năm 2026 được xây dựng và triển khai; xác định đối tượng dễ bị tổn thương, khu vực nguy cơ cao; sẵn sàng chuẩn bị lực lượng xung kích, phương tiện, vật tư theo phương châm “4 tại chỗ”... vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế như các phương án ứng phó chưa chi tiết danh sách hộ dân, đối tượng dễ bị tổn thương theo từng khu vực nguy cơ. B n cạnh đó, có nơi chưa có phương án bảo vệ, sơ tán đối với các hộ dân sống trong rừng phòng hộ và các hộ ngoài đê; trang thiết bị cứu hộ chuyên dùng còn thiếu; nguồn kinh phí hạn hẹp, cán bộ phụ trách chủ yếu kiêm nhiệm.
Đánh giá về quản lý và thống kê tại cơ sở, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Cà Mau Tô Hoài Phương nhấn mạnh: Các địa phương cần rà soát lại lực lượng cán bộ, bảo đảm mỗi xã có ít nhất một cán bộ chuyên trách về nông nghiệp để tổng hợp, báo cáo kịp thời, chính xác. Trong việc thống kê thiệt hại, các xã cần trưng dụng lực lượng trưởng ấp và bí thư chi bộ – những người sát địa bàn nhất để kiểm đếm, ghi nhận hình ảnh thực tế, bảo đảm việc hỗ trợ đúng đối tượng. Bên cạnh đó, các đơn vị chuyên môn thuộc Sở phải khẩn trương ban hành hướng dẫn cơ chế hỗ trợ chi tiết, ngắn gọn, dễ hiểu để cấp xã áp dụng thống nhất, tránh chậm trễ làm mất cơ sở xem xét hỗ trợ cho người dân.
Trước diễn biến phức tạp của thời tiết và nguy cơ ảnh hưởng từ hiện tượng El Nino ở cuối vụ, ngành nông nghiệp tỉnh Cà Mau yêu cầu các địa phương siết chặt quản lý lịch thời vụ và nguồn nước.
Quang cảnh cuộc họp.
Phân tích cụ thể về khung thời vụ vụ lúa - tôm, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Cà Mau Nguyễn Trần Thức nhấn mạnh: Đối với diện tích lúa - tôm, chi cục khuyến cáo kiên quyết giữ nguyên thời gian kết thúc lịch thời vụ vào ngày 30/9, tuyệt đối không lùi lịch thời vụ. Việc lùi thời gian gieo sạ tuy giúp xử lý khâu đầu vụ thuận lợi hơn nhưng sẽ đẩy nông dân vào rủi ro rất lớn ở cuối vụ khi mùa mưa kết thúc sớm vào tháng 12, dẫn đến thiếu nước và thiệt hại nặng nề do hạn mặn.
“Các địa phương cần tập trung xử lý dứt điểm ba tồn tại lớn gồm chấm dứt tình trạng gieo sạ lúa vụ 3 tự phát; ngăn chặn việc dâng nước nuôi vịt chạy đồng gây thất thoát nguồn nước trữ; đồng thời tuyên truyền người dân không tích trữ nước sai cách trên ruộng. Ngành nông nghiệp đề xuất đẩy mạnh hướng dẫn kỹ thuật tưới ngập khô xen kẽ, xây dựng khung lịch thời vụ chi tiết đến cấp ấp dựa trên mức độ ngập thực tế và tăng cường phối hợp điều tiết nước liên xã”, ông Nguyễn Trần Thức nêu rõ.
Phát biểu chỉ đạo kết luận cuộc họp, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lê Văn Sử yêu cầu các sở, ngành và địa phương khẩn trương triển khai đồng bộ các nhóm việc trước mắt về thống kê thiệt hại, tháo úng, hỗ trợ thu hoạch và sẵn sàng phương án ứng phó triều cường.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lê Văn Sử nhấn mạnh: Nguyên tắc tháo úng là phải tháo nhanh nhưng phải phù hợp và chuẩn bị dự phòng cho phòng chống thiên tai. Các địa phương cần phối hợp chặt chẽ với Trung tâm Khai thác công trình thủy lợi để điều tiết đồng bộ hệ thống cống, trạm bơm; đồng thời làm việc với ngành điện lực để ưu tiên nguồn điện phục vụ người dân bơm tát nội đồng.
Việc hỗ trợ thiệt hại theo Nghị định 09/2025/NĐ-CP và Nghị quyết 17/2025/NQ-HĐND phải bảo đảm tính chính xác và kịp thời. Quy trình từ hướng dẫn, khoanh vùng đến khảo sát đánh giá tại xã và tỉnh cần được tập trung rút ngắn tối đa trong vòng 3 tuần trở lại để người dân kịp thời có nguồn vốn khôi phục sản xuất theo mùa vụ. Cấp xã khẩn trương rà soát diện tích lúa chưa thu hoạch, nếu thiếu lực lượng hoặc máy móc phải báo cáo ngay để tỉnh điều động lực lượng quân sự, dân quân tự vệ xuống hỗ trợ nhân dân.
Về định hướng nhiệm vụ lâu dài từ đây đến cuối năm, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Văn Sử đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường tính toán lại lịch thời vụ các trà lúa và mùa vụ nuôi trồng thủy sản theo hướng mở, giao quyền cho từng xã, từng ấp, từng ô thủy lợi linh hoạt điều chỉnh theo tình hình nguồn nước thực tế chứ không áp đặt khung thời gian cứng nhắc. Đồng thời, ngành chức năng nghiên cứu xây dựng đề án thuê dịch vụ bơm nước tập trung cho các vùng sản xuất và chủ động các phương án ứng phó với triều cường, sạt lở, bảo đảm an toàn sinh kế bền vững cho người dân.
