“Việc lưu thông trên tuyến quốc lộ hay tuyến cao tốc thuộc quyền lựa chọn của các chủ phương tiện tham gia giao thông đường bộ; đảm bảo phù hợp với nhu cầu đi lại, lợi ích và khả năng chi trả của người sử dụng”, Bộ Xây dựng nhấn mạnh.
Làm rõ hơn vấn đề này, Bộ Xây dựng cho biết, đối với các dự án đầu tư xây dựng đường bộ theo hình thức hợp tác công - tư PPP, mức thu phí dịch vụ sử dụng đường bộ được xác định nhằm đảm bảo hoàn vốn đầu tư; đáp ứng chi phí quản lý, vận hành, bảo trì công trình đường bộ; lợi nhuận của nhà đầu tư theo quy định.
Mức thu phí sử dụng đường bộ cao tốc do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và trực tiếp quản lý, khai thác được xác định trên cơ sở tính toán phù hợp với lợi ích, khả năng chi trả của người sử dụng; hài hòa với mức thu dịch vụ sử dụng quốc lộ và đường cao tốc đầu tư theo phương thức đối tác công - tư nhằm góp phần tạo nguồn lực thực hiện công tác nâng cấp, cải tạo, quản lý, vận hành, bảo trì tài sản kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ hiện hữu, cũng như để đầu tư cho các dự án xây dựng đường bộ mới.
Ngoài ra, mức phí sử dụng trên đường bộ cao tốc là thu phí kín được xác định theo quãng đường thực tế tham gia giao thông (km), mức phí tương ứng với từng loại phương tiện (đồng/km); phương tiện đi quãng đường ngắn được thu phí ít và ngược lại. Trong khi đó, trên quốc lộ áp dụng thu phí hở, được xác định theo lượt, không phụ thuộc quãng đường thực tế tham gia giao thông.
Đơn cử, mức phí dịch vụ sử dụng đường bộ đối với phương tiện nhóm 1 (xe dưới 12 chỗ, xe tải có tải trọng dưới 2 tấn; các loại xe buýt vận tải khách công cộng) khi lưu thông trên tuyến Quốc lộ 1A qua Trạm thu phí Cam Thịnh là 40.000 đồng/xe (tương đương 1.090 đồng/xe.km) hoặc qua Trạm thu phí Cà Ná (Km1584+100) là 40.000 đồng/xe (tương đương 1.081 đồng/xe.km). Trong khi đó, nếu lưu thông trên cao tốc Bắc - Nam phía Đông (do Nhà nước đầu tư) đoạn từ Bãi Vọt đến Cam Lộ, từ Quảng Ngãi đến Nha Trang, từ Vĩnh Hảo đến Phan Thiết..., mức phí phải trả là 900 đồng/xe.km.
Trước đó, triển khai thực hiện pháp luật về phí và lệ phí, pháp luật về giá, Bộ Xây dựng và các cơ quan, đơn vị có liên quan đã thực hiện rà soát, xây dựng mức phí sử dụng đường bộ đối với phương tiện lưu thông trên tuyến đường bộ cao tốc hoặc quốc lộ trên cơ sở tuân thủ nguyên tắc xác định mức phí, nguyên tắc định giá của Nhà nước.
Các cơ quan, đơn vị đã tính đến chính sách phát triển kinh tế - xã hội của Nhà nước trong từng thời kỳ; bảo đảm công bằng, công khai, minh bạch và bình đẳng về quyền và nghĩa vụ của công dân, quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước, tổ chức, cá nhân; đồng thời phù hợp với từng hình thức đầu tư xây dựng đường bộ.
