Bất chấp việc một số quốc gia phương Tây, trong đó có Anh, hoặc đã quyết định không tham gia vào một cuộc can thiệp quân sự chống Syria, hoặc đang có ý ngãng ra, song Mỹ vẫn quyết thực tiến hành hoạt động này. Vấn đề còn lại là thời gian khai hỏa cuộc chiến. Có không ít nhận định cho rằng những lý do chính để tiến hành cuộc tấn công này là một loạt những sự dối trá, không có cơ sở, một mớ những cái cớ, chỉ để biện minh cho một chính sách đã được lên kế hoạch từ lâu. Giới phân tích đã đưa ra 3 lý do thực sự khiến Mỹ quyết tấn công Syria.
Địa chính trị
Cuộc chiến tranh được dự kiến từ lâu chống Syria nằm trong kế hoạch của Mỹ, có ngay từ khi Liên Xô bị sụp đổ hồi năm 1991, để bảo đảm sự thống trị thế giới của mình bằng sức mạnh quân sự. Đối mặt với sự suy giảm triền miên vị trí của mình, kể cả trong nền kinh tế thế giới, Mỹ thấy cần phải sử dụng sức mạnh quân sự của mình như một phương tiện để tái thiết vị trí bá quyền.
 Người dân Mỹ xuống đường biểu tình tại Los Angeles phản đối tấn công quân sự vào Syria. Ảnh: AFP/TTXVN |
Ngay từ năm 1992, tài liệu về triển vọng của Bộ Quốc phòng Mỹ đã khẳng định rằng chính sách của nước này là nhằm ngăn chặn sự trỗi dậy của mọi cường quốc có thể trở thành đối thủ với Mỹ. Một đặc tính trung tâm của sự mở rộng chủ nghĩa quân phiệt Mỹ trên khắp hành tinh là Mỹ muốn bảo đảm một vị trí thống trị không chỉ ở khu vực Trung Đông mà cả ở toàn Á - Âu.
Nỗ lực để thống trị khu vực Á - Âu tất yếu sẽ dẫn đến một cuộc xung đột ngày càng nghiêm trọng với Nga và Trung Quốc. Việc Mỹ tiến hành các cuộc chiến tranh xâm lược từ những năm 1990 tại khu vực Balkan, Trung Đông, Trung Á, là một phần trong lịch trình hướng tới mục đích thống trị thế giới.
Kinh tế
Chủ nghĩa tư bản thế giới đang bước vào năm thứ 5 khủng hoảng sâu sắc nhất kể từ cuộc đại suy thoái hồi đầu thập niên 30 của thế kỷ trước, dẫn đến sự đình trệ về kinh tế, thất nghiệp hàng loạt và mức sống giảm liên tục. Tình hình kinh tế vẫn chưa thấy có dấu hiệu sáng sủa hơn với những khoản nợ lớn, đồng tiền mất giá và một cuộc cạnh tranh quốc tế gia tăng, dẫn đến những chính sách đối ngoại liều lĩnh và bạo lực.
Cuộc đại suy thoái của những năm 1930 đã dẫn đến cuộc Chiến tranh thế giới thứ hai, các cường quốc đế quốc tìm kiếm trong cuộc chiến tranh ấy một giải pháp cho những điều tồi tệ của chủ nghĩa tư bản. Với “kinh nghiệm” của trận suy thoái trước, bây giờ Mỹ đang chủ trương phớt lờ Liên hợp quốc để tiến hành cuộc chiến tranh nhằm vào Syria, và ắt nó sẽ lôi kéo nhiều quốc gia khác vào cuộc, âu cũng là cách mà Washington hy vọng sẽ giúp tháo gỡ nhiều bế tắc khác.
Dùng chiến tranh để đánh lạc hướng
Các cường quốc đế quốc ngày càng coi chiến tranh là một phương tiện để đánh lạc hướng sự chú ý của dân chúng khỏi các hoạt động tội phạm chống lại người dân. Thời điểm được lựa chọn để tiến hành cuộc chiến tranh hiện nay rõ ràng liên quan đến cuộc khủng hoảng chính trị do những tiết lộ của Edward Snowden về việc do thám hàng loạt và bất hợp pháp của cơ quan tình báo Mỹ đối với người dân Mỹ và các cường quốc châu Âu.
Chủ nghĩa quân phiệt đế quốc coi chiến tranh là một phương tiện chủ yếu để hướng tình hình căng thẳng xã hội ra bên ngoài. Nhưng thế kỷ 20 đã chứng tỏ rằng việc phương Tây hy vọng thoát khỏi tình trạng phá sản của chủ nghĩa tư bản bằng cách cho vận hành chủ nghĩa quân phiệt, cuối cùng đã gặp sự chống trả của lịch sử, và họ đã thua cuộc.
Vì vậy, nếu bây giờ Mỹ tiến hành cuộc chiến chống Syria, chắc chắn sẽ lặp lại những gì đã diễn ra ở Iraq và Afghanistan, sẽ khiến nhiều người dân ở đây bị thiệt mạng, gây đau khổ trên toàn thế giới. Và cũng chắc chắn nó sẽ làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng kinh tế và chính trị thế giới, đẩy nhân loại tới những thảm họa mới.
Phạm Phú Phúc (Theo “Trung Đông”)
