Thời gian gần đây, các đối tác thương mại của Mỹ đang chạy đua để tìm cách được miễn trừ khỏi các khoản thuế quan mà Tổng thống Trump xác định là trọng tâm trong chính sách kinh tế của ông. Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ cho biết các ngoại lệ này sẽ rất khó đạt được.
"Tôi biết có một số ngoại lệ và đây vẫn là một cuộc thảo luận đang diễn ra, nhưng sẽ không nhiều đâu, không nhiều ngoại lệ. Không, tôi không muốn có quá nhiều ngoại lệ", Tổng thống Trump phát biểu trong một cuộc phỏng vấn với Newsmax.
Ông Trump sẽ công bố một thông báo thuế quan toàn diện vào ngày 2/4 và xem đây là "ngày giải phóng" khỏi các đối tác thương mại mà ông từ lâu cáo buộc là "lừa đảo" Mỹ. Ngày này sẽ được đánh dấu bằng việc áp các khoản thuế đối xứng của Mỹ lên các quốc gia đang áp dụng thuế quan lên hàng hóa Mỹ. Tuy nhiên, đến nay quy mô, phạm vi và phương pháp áp dụng thuế quan đó vẫn dường như chưa được tiết lộ.
Trước đó, Tổng thống Trump cũng từng tuyên bố rằng thuế đối xứng của Mỹ sẽ có những điều chỉnh để bù đắp các rào cản phi thuế quan từ các quốc gia khác. Tuy nhiên, trong những ngày gần đây, ông cũng cho biết các biện pháp sắp tới sẽ không hoàn toàn chính xác theo kiểu "ăn miếng trả miếng" và có thể dành ngoại lệ nhất định.
Theo đó, vào ngày 24/2, phát biểu tại Nhà Trắng, Tổng thống Trump cho biết ông "có thể dành nhiều ưu đãi cho các quốc gia khác". “Tôi có lẽ sẽ khoan dung hơn là đáp trả, vì nếu tôi đáp trả, điều đó sẽ rất khó khăn cho mọi người”, ông Trump nhấn mạnh.
Những phát ngôn thay đổi liên tục của ông Trump về kế hoạch áp thuế đã gây ra sự hoang mang cho giới đầu tư và doanh nghiệp. Việc ông Trump ám chỉ đến khả năng miễn trừ đã khiến nhiều quốc gia vội vã đưa ra các nhượng bộ và nhấn mạnh mối quan hệ thương mại của mình với Mỹ.
Trong một động thái liên quan, ngày 25/3, Ủy viên Thương mại Liên minh châu Âu (EU) Maros Sefcovic đã gặp các quan chức cấp cao về thương mại của Tổng thống Trump để nỗ lực ngăn chặn mức thuế nhập khẩu cao mà Mỹ dự định áp lên hàng hóa EU vào tuần tới. Tuy nhiên, kết quả của các cuộc đàm phán vẫn chưa rõ ràng.
Trong bài đăng trên mạng xã hội X, ông Sefcovic cho biết đã có cuộc thảo luận nghiêm túc và thực chất với Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick, Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer và Cố vấn Kinh tế cấp cao của Nhà Trắng Kevin Hassett. Ông nhấn mạnh ưu tiên của EU là đạt được một thỏa thuận công bằng và cân bằng, thay vì những mức thuế vô lý. Ông viết: "Chúng tôi có cùng mục tiêu tăng cường sức mạnh công nghiệp ở cả hai bên".
Chuyến đi của ông Sefcovic diễn ra trong bối cảnh EU đang cân nhắc áp thuế trả đũa đối với hàng hóa Mỹ trị giá 21,5 tỷ euro, nhằm đáp trả các biện pháp thuế quan mới mà Washington áp đặt lên thép và nhôm từ đầu tháng 3. Trước đó, EU đã quyết định tạm hoãn kế hoạch áp thuế từ ngày 1/4 sang ngày 13/4 để có thêm thời gian đàm phán và điều chỉnh phản ứng, trong khi Mỹ chuẩn bị công bố vòng thuế quan đối ứng tiếp theo dự kiến có hiệu lực vào ngày 2/4.
Hiện một số quốc gia cũng chuẩn bị đưa ra các nhượng bộ về thuế trước khi Tổng thống Trump công bố kế hoạch thuế đối xứng vào ngày 2/4 tới. Truyền thông đưa tin Ấn Độ đã sẵn sàng cắt giảm thuế đối với hơn một nửa số hàng hóa nhập khẩu từ Mỹ, trị giá 23 tỷ USD, trong giai đoạn đầu. Theo Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), Ấn Độ hiện có mức thuế trung bình đối với thương mại cao nhất là 12,1%, trong khi con số này của Mỹ chỉ là 2,5%. Một phái đoàn Mỹ do Trợ lý đại diện thương mại Brendan Lynch phụ trách khu vực Nam và Trung Á hiện đang có mặt tại New Delhi để thảo luận với các quan chức Ấn Độ.
Trong khi đó, Thủ tướng Canada Mark Carney tuyên bố nước này sẵn sàng áp đặt các biện pháp trả đũa thương mại đối với Mỹ, tùy thuộc vào hành động thương mại của chính quyền Tổng thống Trump vào ngày 2/4 tới. Ông Carney cũng cho biết Canada không vội vã ngồi vào bàn đàm phán, đồng thời nhấn mạnh Ottawa mong muốn có những cuộc thảo luận nghiêm túc, giữa các quốc gia có chủ quyền.
