Theo trang rnz.co của New Zealand, ông Alexandre Dayant, nhà kinh tế cấp cao tại Viện Lowy của Australia, cho biết thực tế mọi quyết định của Tổng thống Donald Trump đều đi kèm với sự không chắc chắn về việc chúng sẽ được thực hiện ra sao. Tuy nhiên, quyết định áp thuế đối với các quốc gia mà Mỹ có thâm hụt thương mại và đóng băng viện trợ quốc tế cho thấy Washington đang "tự làm khó chính mình".
"Người dân trong khu vực đã nghe nói rằng Mỹ đang quay trở lại và đầu tư nhiều hơn", ông Dayant nói. "Nhưng giờ đây, chính quyền Tổng thống Trump không những không cam kết gì với khu vực mà còn đóng băng mọi thứ. Điều này gửi đi một tín hiệu tiêu cực".
Tháng 8 năm ngoái, Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Kurt Campbell tuyên bố tại Nuku'alofa (Toga) rằng Washington đã lắng nghe và "sự hiện diện của chúng tôi ở khu vực Thái Bình Dương là rất đáng kể". Ông cũng nhấn mạnh Mỹ đang tìm cách hợp tác với các quốc gia trong khu vực "chưa từng có tiền lệ".
Cựu trợ lý quản trị khu vực châu Á của Cơ quan Phát triển Quốc tế Mỹ (USAID), ông Michael Schiffer, cho biết USAID đã tăng cường hoạt động trong khu vực, tập trung vào tăng trưởng kinh tế, y tế, giáo dục, quản trị, hỗ trợ nhân đạo và cứu trợ thiên tai. Tuy nhiên, theo ông Dayant, khi Mỹ và Trung Quốc gia tăng cạnh tranh ảnh hưởng, các quyết định của Tổng thống Trump chắc chắn sẽ gây bất lợi cho Washington.
"Đầu tư của Trung Quốc vào khu vực hiện nay nhỏ hơn trước đây cả về quy mô lẫn khối lượng, nhưng lại được định hướng chiến lược hơn, tập trung vào các lĩnh vực hoặc quốc gia cần sự hỗ trợ lớn", ông Dayant nhận xét. "Nếu xét về cạnh tranh địa chính trị, Trung Quốc đang thắng thế một cách dễ dàng, thậm chí trước cả khi chính quyền Tổng thống Trump nắm quyền", ông nói.
Ông cũng cho rằng các mức thuế mà Mỹ áp đặt lên Trung Quốc sẽ có tác động lan tỏa đến chính nền kinh tế Mỹ, kéo theo ảnh hưởng đến khu vực Thái Bình Dương. "Điều này đồng nghĩa với việc các quốc gia xuất khẩu sản phẩm sang Trung Quốc hoặc Mỹ có thể phải đối mặt với sự sụt giảm đáng kể về nhu cầu", ông Dayant cảnh báo.
Ông cho rằng, Trung Quốc hiện là đối tác thương mại chính của hầu hết các quốc đảo Thái Bình Dương, chẳng hạn, Papua New Guinea xuất khẩu nhiều khí tự nhiên và nguyên liệu thô sang Trung Quốc, trong khi Quần đảo Solomon xuất khẩu gỗ. Những quốc gia này sẽ chịu tác động lớn từ các chính sách thuế quan của chính quyền Tổng thống Trump.
Tuy nhiên, ông cho rằng không chỉ sự suy giảm nhu cầu hàng hóa mới ảnh hưởng đến khu vực. Nhiều quốc gia Thái Bình Dương phụ thuộc vào du lịch. Khi kinh tế Mỹ và Trung Quốc chững lại do căng thẳng thương mại, người dân hai nước này sẽ có ít tiền hơn để chi tiêu cho du lịch. Điều này có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến các nền kinh tế như Fiji, Vanuatu và Palau, nơi mà nguồn thu chủ yếu đến từ du lịch.
"Nếu nền kinh tế Mỹ suy thoái, người Mỹ có thể sẽ cắt giảm chi tiêu cho du lịch nước ngoài, bao gồm cả các chuyến đi đến khu vực Thái Bình Dương. Đây là một tác động gián tiếp nhưng đáng lo ngại đối với nền kinh tế khu vực", ông kết luận.
Trước đó, ngày 1/2, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ký một sắc lệnh áp dụng mức thuế 10% đối với hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc.
Nhà Trắng cho biết, mức thuế 10% được áp dụng cho tất cả hàng nhập khẩu từ Trung Quốc ngoài mức thuế hiện hành. Sắc có hiệu lực từ ngày 4/2. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh cho biết, Trung Quốc luôn tin rằng không có bên nào chiến thắng trong một cuộc chiến thương mại hoặc chiến tranh thuế quan, và vẫn kiên định trong việc bảo vệ lợi ích quốc gia của mình.
